Posts tonen met het label vakbonden. Alle posts tonen
Posts tonen met het label vakbonden. Alle posts tonen

donderdag 21 augustus 2025

DE GESPLETEN RUSSISCHE ZIEL

In 1992 is er nog sprake van vriendschappelijke betrekkingen tussen de VS en Rusland waarvan de foto van Gorbatsjov en Reagan met een western hoed (links) van getuigt. In 2021 tijdens een ontmoeting tussen de beide presidenten in Genève is de sfeer tot onder nul gedaald tussen Biden en Putin (tweede van links en foto rechts). De democratisch gekozen president Zelensky van Oekraïne zit Poetin in de weg. Die wil hem weg en Oekraïte terug hebben. Maar Zelensky wendt zich nog meer naar het westen wat uiteindelijk in februari 2022 leidt tot de inval van Rusland in zijn buurland Oekraïne waar president Zelensky sinds 2019 regeert.


Na de dood van de communistische leider en dictator Lenin (1870-1924) breekt een stijd los tussen twee vooraanstaande partijleiders om de opvolging van Lenin. Aan de ene kant Stalin voor wie de revolutie allereerst een nationale, Russische aangelegenheid is en Trotski voor wie de Russische revolutie het begin is van een communistische revolutie op wereldschaal. 


De voormalige legerleider van het wrede en meedogenloze Rode Leger Trotski legt het in de communistische machtsstrijd af tegen de sluwe Stalin. Trotski wordt verbannen en uiteindelijk in Mexico vermoord (1940). Onder Stalin en zijn opvolgers blijft Rusland decennialang zo goed als afgesloten van westerse invloeden. De Russische (slavische) ziel heeft zich afgezonderd.


Enkel bewonderaars, meelopers (fellow-travelers) en leiders van Moskou getrouwe communistische partijen bezoeken het land. Dat blijft min of meer zo tot Gorbatsjov aan de macht kwam. Hij beseft dat om het communisme in Rusland te redden, dringend hervormingen nodig zijn. Omdat te bewerkstelligen zet hij de ramen wijd open, te wijd.


Die hervormingen gaan uiteindelijk veel verder dan Gorbatsjov kon vermoeden. Ze leiden tot de val van de Oostduitse muur, het uiteenvallen van de Sovjet Unie en de ondergang van de communistische partij. Het iss het uur van de waarheid voor heel Rusland. Het communisme heeft een reus op lemen voeten gebouwd. 


Rusland wordt hardhandig geconfronteerd met de beginselen van de markteconomie, het kapitalisme en de internationale handel. De opening naar het westen brengt vernieuwing maar ook totale verwarring in het land.


Ook binnen de voormalige machtige vakbonden heerst verwarring. De mijnwerkersbonden zoeken contact met de westers georiënteerde internationale vakbonden. Zij willen weten hoe vakbonden werken in een economie met een open markt en particulier kapitaal.


Andere vakbonden zoals die van de arbeiders in de atoomindustrie, gewend aan hun geprivilegieerde positie tijdens het communistisch bewind, steken hun neus aarzelend buiten de deur maar verlangen heimelijk terug naar het oude systeem. 


De komst van Putin in 2000 als opvolger van president Jeltsin was voor hen een opluchting. Zij begrijpen dat deze voormalige KGB’er wel eens de door hen gewenste oude orde zou kunnen herstellen.


Putin heeft de val van de muur en het uiteenvallen van de Sovjet Unie vanuit zijn post als KGB’er in Oost Duitsland van nabij meegemaakt. Dat moet voor hem als medewerker van de KGB met een heilig geloof in de macht en de superioriteit van de Sovjet Unie, een trauma zijn geweest. 


Als president grijpt Putin (2000) terug op het concept van de Russische ziel die zich verzet tegen westerse invloeden die in zijn ogen tot doel hebben de macht van Rusland te ondermijnen. Om een terugkeer naar het oude Rusland mogelijk te maken blaast hij de alliantie tussen de Orthodoxe Kerk en de staat nieuw leven in. 


Met de wederopbouw onder Jeltsin van de onder Stalin afgebroken Christus-Verlosser kathedraal in het hart van Moskou, neemt de Orthodoxe kerk weer zijn vertrouwde centrale plaats in het leven van de Russen in.


Veertien jaar later gooit de Maidan opstand in Kiev roet in Putin’s eten. De wind in Kiev komt niet langer uit Moskou maar uit het westen. Dat is tegen het zere been van Putin. Zijn beleid is erop gericht om Rusland weer tot een wereld mogendheid te maken als tegenwicht tegen de westerse wereldorde. Nu dreigt Oekraïne, ooit de bakermat van het Russische Rijk en diens cultuur, onder zijn neus de etalage van het Westen te worden. 


Putin die in de jaren tachtig in Oost Duitsland heeft gezien hoe groot de aantrekkingskracht is van zo een westerse etalage met zijn  consumptiemaatschappij, democratie en politiek vrijheden, beseft het gevaar. 


Het Westerse experiment in Oekraïne dient zo snel mogelijk te beëindigen, is het niet door politieke manipulatie dan maar door een openlijk oorlog, in zekere zin een burgeroorlog zo nauw zijn Oekraïne en Rusland aan elkaar verwant. De Russische ziel is ene gespleten ziel geworden.

 

donderdag 18 mei 2023

TIEN JAAR NA RANA PLAZA IN BANGLADESH

 

Op 24 april 2013 stortte in Savar, een subdistrict (upazila) van Bangladesh, het acht verdiepingen tellend gebouw Rana Plaza in dat diende als textielfabriek. Bij de instorting kwamen 1.134 mensen om het leven en raakten ongeveer 2.500 mensen gewond. De speurtocht naar overlevenden tussen het puin ging tot drie weken na de ramp door en werd op 13 mei officieel stopgezet. Het dodental was toen opgelopen tot 1.127.


Waarom ben ik niet verbaasd dat ondanks veel inspanningen om na het instorten van Rana Plaza met meer dan 1000 doden de situatie in de textielindustrie van Bangladesh te verbeteren, niet zo goed uitpakken? Omdat ik al doende geleerd heb dat het heel moeilijk is om de arbeidssituatie plus inkomen van werknemers te verbeteren zonder een goed georganiseerde vakbeweging die gesteund wordt door overheid en wetgeving.

Overigens geldt dit breder dan de textielsector. Daar waar geen goed georganiseerde vakbonden zijn, ontbreken altijd goede arbeidsomstandigheden en zijn de lonen laag of dat nu in Bangladesh, China, Rusland of de VS is. Zonder vakbonden is het moeilijk zo niet onmogelijk om werknemers een groter aandeel in de meerwaarde van een bedrijf te bezorgen.

Van bovenaf opgelegde goeie bedoelingen, ook niet van overheid of werkgevers werken niet als georganiseerde werknemers zelf geen toezicht houden op de toestand. Zij moeten mee kunnen praten over de toestand, zeggenschap hebben, noemen we dat in Nederland.

Daarom lukt het niet om ondanks de inzet en de goede bedoelingen van stichtingen als Fair Wear hier in Nederland om de arbeidsomstandigheden en de lonen in de textielsector drastisch te verbeteren. Grote kledingmerken verplichten om in te kopen bij textielbedrijven die zich houden aan minimale voorschriften, kan helpen maar zal uiteindelijk niet genoeg zijn. Consumenten bewust maken kan ook helpen maar zal nooit genoeg zijn.

De textielketen is met zijn onderaannemers en kleine ateliers, uitbesteding aan thuiswerkers enz. veel te complex om daar van boven en buitenaf en dan ook nog vanuit het buitenland, greep op te krijgen. Zo lang er algemeen verspreide armoede is en grote werkloosheid, zullen textielbedrijven werknemers en zelfs kinderen vinden die voor een appel en ei willen werken.

Wat het nog moeilijker maakt is dat in een globale economie textielbedrijven gemakkelijk opschuiven naar landen die goedkoper kunnen produceren. In Bangladesh zijn de lonen bijvoorbeeld in 2018 omhooggegaan van 5.300 taka (€ 56) naar 8.000 taka (€ 84) per maand. Het gevolg was dat veel textiel- en kledingmerken hun productie verplaatsten naar Ethiopië en Myanmar.

Dat het moeilijk is om goed georganiseerde vakbonden in landen als Bangladesh, India en Indonesië van de grond te krijgen leert jarenlange ervaring bij de internationale vakbeweging. Daar worden al tientallen jaren met o.a. ontwikkelingsgelden projecten ter versterking van de vakbonden in bovengenoemde landen opgezet. Dat is en blijft moeizaam werk. Succes kan niet gegarandeerd worden.

Vakbonden worden vaak tegengewerkt door werkgevers, politiek en overheid. Bij de overheid ontbreekt het aan een coherent sociaal beleid, een loonpolitiek en controle van de arbeidsomstandigheden. Er is vaak corruptie in het spel. Werkgevers die overheden en instanties ja zelfs politici en rechters omkopen. Zo een cultuur verander je niet eventjes.

Bij de vakbonden ontbreekt het aan goed en betrouwbaar leiderschap en een degelijke democratische verenigingsstructuur waardoor een vakbond crisisbestendig is. Vakbondsleiders worden nogal eens omgekocht of ontslagen. Vakbondsleden bedreigen met ontslag is vaak al genoeg om ze terug in het gareel te krijgen. Ontslag kunnen ze zich niet veroorloven. Ze hebben werk en loon hard nodig voor hun gezin, hoe laag het loon ook is. 

Uiteindelijk zal verbetering van lonen en arbeidsomstandigheden in het land zelf tot stand moeten komen door vakbonden, sociaal georiënteerde politieke partijen, een betrouwbare en berekenbare overheid met een lange termijn strategie om de algemene armoede te bestrijden. Armoede bestrijden doe je door werkloosheid te bestrijden en werkloosheid door investeringen in werkgelegenheid.
 

vrijdag 10 maart 2023

20. TERUG NAAR NIJMEGEN. SOLIDARITEIT

Augustus 1980. De leider van de Poolse vakbond Solidariteit Lech Walesa viert aan de poort van de scheepswerven te Gdansk het akkoord tussen de pas opgerichte vakbond Solidariteit en de Poolse autoriteiten over de toelating van vrije vakbonden. Nooit werd zo duidelijk de strijd gevoerd tussen de dictatuur van het Communisme en de idee van vrijheid en solidariteit als in Polen tijdens het Communistisch bewind van Generaal Jaruzelski. Deze overwinning maakte definitief een einde aan het Communistisch-Leninistische idee van de dictatuur van het proletariaat.



 

Gelukkig is er zoiets als solidariteit. Dat ligt precies tussen eigenbelang en liefde in en je kunt er maatschappelijk gesproken mee uit de voeten. Solidariteit kun je omschrijven als sociaal georganiseerde liefde in beginsel op basis van vrijwilligheid maar, zo ontdekte men allengs, je kunt het ook afdwingen via de overheid.

Onze radicale Jonge Marx heeft daar niet aan gedacht. Voor hem komt solidariteit als een duvel uit een doosje aan het eind van het kapitalisme: eenmaal het kapitalisme uitgebannen, het communisme gevestigd en we hebben de staat niet meer nodig. In plaats daarvan komt de vrije gemeenschap van broederschap en gelijkheid. Te mooi om waar te zijn en dat is het ook.

Precies het omgekeerde gebeurt van wat Marx dacht. De staat wordt de maatschappelijke organisator van solidariteit. Dat gaat niet alleen in tegen de leer van Marx maar ook tegen Liberale opvattingen. Liberalen willen zo weinig mogelijk bemoeienis van de staat met de maatschappij. Laat de maatschappij zijn werk doen -de markt- en het komt voor de bakker. Niet dus.

Over de rol van de staat mag Marx dan de mist in zijn gegaan, met zijn analyses van de oorzaken voor de misère onder arbeiders haalt hij de idee van de sociaal vrijblijvende staat radicaal onderuit. De invoering van het algemeen kiesrecht brengt de omwenteling van liberale naar sociaal betrokken staat in een stroomversnelling met hulp van socialisten. Uiteindelijk wordt de staat de organisator van solidariteit.  Het was menselijk en politiek niet vol te houden dat de meerderheid van de bevolking in naam van het kapitaal wordt uitgebuit. 

De analyse van Marx schudt ook de Christenen wakker. Ze beginnen in te zien dat Christelijk liefdeswerk, de zorg voor zieken en onderwijs bijvoorbeeld, door de staat kan worden overgenomen. De opkomst van het communisme en socialisme en het algemeen kiesrecht doen de rest.

De revolutie van Marx en het Communisme geeft de staat een nieuwe rol, die van organisator van solidariteit. Een van de organisaties die solidariteit organiseert is de vakbond. Zo kom ik via de Jonge Marx en professor van Boxtel uit bij de vakbeweging als een instrument voor sociale hervormingen.

dinsdag 22 november 2022

OORLOGSBULLETIN 43. INTERNATIONALE SOLIDARITEIT MET OEKRAÏNE

 

In het door Russen veroverde Oekraïnse stadje Melitopol werd het Sovjet verleden in de persoon van Leninski hersteld.

VS President Good Old Joe Biden weet wat solidariteit is. Nee, niet voorschrijven wat en hoe, maar luisteren naar de mensen waarmee je solidair bent in dit geval met het volk van Oekraïne. Ondanks de betweters van deskundigen die allemaal een oplossing bij de hand hebben voor de oorlog (Elon Musk is er een van) herhaalt Good Old Joe nog maar eens dat er maar eentje voor het zeggen heeft hoe het verder moet en dat is president Zelensky van Oekraïne.

Ik herinner mij de debatten van de  jaren tachtig over Nicaragua. Het werd de solidariteitsvereniging met de Latijns Amerikaanse vakbeweging  CLAT voortdurend aangewreven dat ze luisterde naar de vakbonden in Nicaragua die vervolgd en onderdrukt werden door de regering. De revolutionaire regering bedoelde het toch goed, dus wat is dat voor gezeur over solidariteit. De kunst is dan om overeind te blijven tegenover papagaaiende pers, politici en aktiegroepen.

Good Old Joe blijft trouw aan zijn uitgangspunt en dat zal niet meevallen want er wordt wat geïntrigeerd, gesuggereerd en beweert door deskundigen van allerlei huize die menen te weten wat het beste is voor Oekraïne. Er worden ballonnetjes opgelaten, zichzelf belangrijk noemende  personen geïnterviewd die het kunnen weten enz.

Een man die op kousenvoeten probeert in te breken in de solidariteit met Oekraïne is tot mijn spijt de eerwaarde Gerrie van der List journalist bij EW.  Hij heeft grote moeite om sympathie te koesteren voor Oekraïne. In de column “Oekraïne mag echt niet klagen over onze steun”, noemt hij het een vreemd, corrupt land. ” Niet geheel onbelangrijk maar ik zou het toch eerder een land in oorlog noemen met een agressief, brutaal en zich grootmacht wanend Rusland.

Hij vindt dat Nederland vanwege “het lot van een vreemde natie de belangen van het eigen volk op de tweede plaats laat komen”. Hij wil maar zeggen we zitten zonder gas en olie omdat we Rusland moeten boycotten. We heffen sancties tegen Rusland die in ons eigen vlees snijden en tot overmaat van ramp ook nog eens niet helpen. Wil hij zaken doen met Rusland? Dat lijkt me niet verstandig.

Het is een bedrieglijk redenering van Gerrie. Misschien dat de analyse hieronder overgenomen uit een artikel op de CNN website hem kan overtuigen toch nog eens na te denken over hoe hij de winter denkt door te komen.

“Russian President Vladimir Putin’s invasion of Ukraine was never a run-of-the-mill border dispute. Even before it started, as Putin initiated – and continuously denied – his march to war, the importance of preventing Russia’s autocratic regime from gaining control of its neighbor, with its incipient democracy, was clear.
The historian Yuval Noah Harari has argued that no less than the direction of human history is at stake, because a victory by Russia would reopen the door to wars of aggression, to invasions of one country by another, something that since the Second World War most nations had come to reject as categorically unacceptable. “
  (Frida Ghitis, 7 november 2022)
 

vrijdag 27 mei 2016

DE NIEUWE KLASSENSTRIJD VAN RUDY DE RODE RIDDER

Rudy de Rode Ridder (een digitale compositie van petrus)

Het is oorlog in België en dan bedoel ik niet de terroristische aanslagen op Zaventem en in metrostation Maalbeek maar de vakbonden. Het land lag er nog half verdoofd bij na de bomaanslagen toen de verkeersleiders op Zaventem in staking gingen met gezondheidsverklaringen. Ze meldden zich massaal ziek waardoor Zaventem opnieuw plat kwam te liggen. De ingehouden verontwaardiging was groot. Ingehouden omdat Belgen niet gauw het achterste van hun tong laten zien, je weet immers maar nooit.

De actie liet wel zien hoever de vakbond van verkeersleiders afstaat van het publiek. Hun eigen belangen staan voorop. De afweging tussen eigen en maatschappelijk of publieke belang wordt niet meer gemaakt. Blijkbaar vinden ze dat hun belang ook meteen nationaal belang is, een gevaarlijke ontwikkeling die tot grotere problemen kan leiden dan de opsplitsing van België. Alsof dat nog niet genoeg was, gooiden vervolgens de cipiers het bijltje er bij neer. Ze legden de verzorging van de gevangenen plat waardoor deze volgens mensenrechtenorganisaties terecht kwamen in onmenselijke toestanden. 

Nu hoef je met gevangenen niet direct meelijden te hebben maar het was blijkbaar zo onmenselijk dat gevangenen in opstand kwamen met als gevolg militair en politie ingrijpen en ook nog eens een dode. De cipiers geven ondertussen na weken staking nog steeds geen krimp. De gevangenen zijn blijkbaar hun zorg niet. Ook hier zien we dat de vakbond niet langer de afweging maakt tussen particulier of eigen belang en het maatschappelijke belang. 

Het virus van het particuliere belang heeft zich verspreid over veel vakbonden. Bij de spoorwegen wordt om de haverklap gestaakt om een of ander onrecht, groot of klein, recht te zetten. Het gevolg is telkenmale een ontregeling van de gehele samenleving en dan met name ook de hoofdstad Brussel. Ook hier weer hetzelfde liedje: het eigen belang wordt als maatgevend gezien, het maatschappelijk belang daaraan ondergeschikt. 

Ondertussen wakkert de socialistische vakbond onder leiding van voorzitter Rudy de Leeuw een nieuwe klassenstrijd aan. Als een rode ridder neemt hij het op voor de gewone man tegen de rijken of ook wel vermogenden. Niet de arbeider moet de prijs voor de crisis betalen maar de vermogenden. Natuurlijk weet de Rode Ridder dat de werkelijkheid vele malen ingewikkelder is maar daar krijg je de gewone man niet mee de straat op.

Met zijn optreden laadt de socialistische vakbond de verdenking op zich bezig te zijn aan een politieke staking. Vooral aan de Waalse kant zou dat het geval kunnen zijn. Door de afwezigheid van socialisten in de federale regering voelt de socialistische vakbond zich zwaar onder druk gezet. Ze heeft immers geen vrienden in de federale regering en dat zijn ze niet gewend. 


De vorige federale regering van de socialistische premier Elio di Rupo was daarentegen een grote vriend van de vakbeweging. Maar de regering di Rupo was er een van uitstel terwijl hervormingen dringend nodig zijn want hoe je het ook keert of wendt België en vooral Vlaanderen heeft in de afgelopen decennia tienduizenden arbeidsplaatsen in de auto industrie verloren en die heb je niet zo maar terug. Daar is nieuw beleid voor nodig, dat zouden de vakbonden toch ook moeten inzien tenminste als ze nog geïnteresseerd zijn in het lot van werklozen en de toekomst van jongeren.

vrijdag 23 januari 2015

CHILIREIS 6: DE BETEKENIS VAN INTERNATIONALE VAKBEWEGING

Begroeting tijdens het eerste ontbijt samen.
Internationale vakbondsseminars zijn serieus, vermoeiend en soms saai. Een hele dag zitten, luisteren en debatteren valt zeker voor vakbondsmensen niet mee. Toch wordt er ook gelachen, grappen gemaakt, vriendschap en collegialiteit gevierd. Dat kun je zien op de  foto's van het internationaal vakbondsseminar van de Latijns Amerikaanse Coordinadora van de 3 Beroepsfederaties (banken en verzekeringen, journalisten, winkelpersoneel en informele werkers) die lid zijn van de Internationale Wereld Organisatie van Werknemers WOW. Het seminar vond plaats in de Chileense hoofdstad Santiago. 

Zulke seminars versterken de onderlinge banden tussen de vakbondsleiders die verspreid wonen en werken over heel Latijns Amerika. Misschien is dat ook wel een van de belangrijkste functies van dergelijke seminars. Om niet alleen te zijn,want in tegenstelling tot Nederland of België en in het algemeen Europa, is vakbondswerk in veel landen van bijvoorbeeld  Latijns Amerika nog altijd moeizaam en moeilijk werk. 


Foto met instructie
In veel landen moet je maar durven want soms kan het ook gevaarlijk werk zijn. Niet zozeer levensbedreigend, ook al komt dat nog al te vaak voor,  maar vooral omdat autoriteiten en/of werkgevers je bedreigen, intimideren of op een andere manier je werk onmogelijk maken. Dan is het goed om collega's te kennen in eigen land maar ook in het buitenland. Collega's waarvan je weet dat zij in hetzelfde schuitje zitten en toch net als jij de moed en energie hebben om door te gaan. 

Zo'n internationaal seminar werkt daarom bemoedigend en motiverend. Je weet dat je er niet alleen voorstaat. Er zijn anderen, vrienden en collega's, die je steunen. In geval van nood zijn die ook bereid  om internationale steunacties op te zetten. Dat allemaal maakt internationale vakbondsactiviteiten belangrijk.

Een foto van jezelf achter het spreekgestoelte
Ondanks of juist dank zij de ernst van de ontmoetingen en de seminars is er ook tijd voor vriendschap en plezier. Even ontspannen van het dagelijkse vakbondswerk en de moeilijke onderwerpen. Want op dergelijke seminars wordt gesproken over ongemakkelijke onderwerpen als werkloosheid, de gevolgen van de wereldwijde economische crisis, de toenemende informalisering van de economie, de afbraak van sociale voorzieningen, de ongelijke verdeling van inkomens, de gebrekkige sociale dialoog met werkgevers en regering enz. enz. 

Het is dan voor de deelnemers leerzaam te horen welke oplossingen vakbonden uit andere landen voorstellen of zelf hebben uitgeprobeerd of wat deskundigen je kunnen leren. Dat alles tezamen zijn waardevolle ervaringen en informatie waar je eventueel zelf in je eigen land mee aan de slag kunt.

Niet alles is altijd even spannend

Zulke seminars zijn natuurlijk niet goedkoop. Alleen al de vliegtickets in zo een uitgestrekt continent als Latijns Amerika zijn een kostbare aangelegenheid. Daar komen dan nog eens de verblijfskosten bij en de kosten voor het seminar zelf. Vooral vertaalinstallaties en vertalers maken een seminar extra duur. In Latijns Amerika, waar Spaans en Portugees sprekenden elkaar meestal begrijpen zonder vertaler, hoeft men gelukkig dergelijke kosten niet te maken. Zelfs de vakbondsmensen uit Curacao en Aruba spreken vloeiend Spaans.


Enthousiasme tijdens diploma uitreiking
In Europa bestaan subsidie regelingen van de Europese Commissie om dergelijke dure vertaalkosten op te vangen, reis en verblijfkosten en het inhuren van deskundigen. In Afrika, Latijns Amerika en Azië bestaan zulke regelingen niet. Daar moeten de deelnemende vakbonden zelf de kosten betalen of een beroep doen op de internationale vakbeweging.

Omhelzing onder toeziende ogen.
Meestal is het een combinatie van de twee: zelffinanciering en financiële steun van de internationale organisatie.  De deelnemende vakbonden betalen bijvoorbeeld de reiskosten van hun vertegenwoordigers naar de plaats van het seminar. De vakbonds-gastheer, die geen grote reiskosten hoeft te maken, betaalt voor een deel of helemaal de verblijfskosten. De internationale vakbond vult dan daar waar nodig het budget aan. Dat maakt de internationale vakbond tot spil in het internationale netwerk waardoor internationale seminars en andere activiteiten mogelijk worden gemaakt. Het is bovenal een vorm van praktische solidariteit.

donderdag 14 maart 2013

HET IS ALLEMAAL DE SCHULD VAN DE VAKBOND


De sociale partijen in de Bouw hebben eind maart een akkoord voor de CAO voor de Bouwnijverheid gesloten die loopt van 1 januari t/m 31 december 2012. Op grond van dit akkoord, krijgen de werknemers in de Bouw per 1 augustus 2012 een loonsverhoging van 0,75%.
Loonoverzicht bouwplaatswerknemers
Belangrijkste uitgangspunten bij de lonen voor Bouwplaatswerknemers zijn: 40 uur werken per week, 25 vakantiedagen (waarvan 5 naar Tijdspaarfonds),20 roostervrije dagen (waarvan 10 naar Tijdspaarfonds), 8% vakantietoeslag (naar Tijdspaarfonds),
Loonoverzicht vakvolwassen bouwplaatswerknemers van 22 jaar en ouder
Lonen per 1 augustus 2012(incl. loonsverhoging 0,75%)
Tabel I voor “gewone” volwassen bouwplaatswerknemers:
Functiegroep
Weekloon
  Uurloon
A
496,00
12,40
B
 524,80
13,12
C
 557,60
13,94
D
 596,40
14,91
E
626,00
15,65


De vakbond staat in een kwaad daglicht, vooral bij jongeren. Ze zien het nut er niet van in of nog erger, ze zien de vakbond als een ouderwetse club die alleen maar naar de belangen van ouwe lullen in het oog houdt. Ze zouden jongeren van de toekomst beroven die hen toekomt. Ouderen hebben immers hun toekomst gehad en zouden daarom hun mond moeten houden. Jammer voor hen maar zo is het leven. Zo toch lees ik de column van Rosanne Hertzberger. Voor degenen die NRC Handelsblad niet lezen, Rosanne is columniste van die krant. In haar dagelijks leven is ze “PhD student Molecular Microbiology at UvA/NIZO Food Research” zo lees ik op Linked-in. De column waar ik het over heb, heet “Namens wie spreekt Heerts nou?” (NRC weekeinde van 10 maart 2013).


Rosanne beweert in haar stukje dat “ene Ton Heerts” verwarring zaait want hij wil niet toegeven op de duur van de WW uitkering. Maar schrijft ze, als er teveel ouderen zijn, versoberen we de AOW, als er teveel immigranten zijn dan beperken we de toegang, “maar nu er veel werkloosheid is, mag er niets aan de WW gebeuren? Dat begrijp ik niet.” Dat valt me dus tegen van een PhD student. De AOW wordt niet versoberd omdat er teveel ouderen zijn, maar te weinig jongeren. Vergrijzing heet dat. Oké, je kunt zeggen dat is de schuld van die ouderen zelf, hadden ze maar meer kinderen moeten maken. Daar zit wat in. Maar een vervelende bijkomstiheid is dan weer dat die ouderen hun leven lang premie betaald hebben voor die AOW ervan uitgaande dat de jongeren dat straks ook zouden doen. Konden zij weten dat die jongeren wel andere zorgen aan hun kop hebben dan de zakken spekken van ouderen?

Een promovendus verdient in het eerste jaar ongeveer € 2000 bruto per maand en dat stijgt in het vierde jaar tot ongeveer € 2600. Universitair docenten krijgen een salaris dat varieert van € 2900 tot € 5000 bruto per maand en universitair hoofdocenten een salaris dat varieert van € 3700 tot € 6200 bruto per maand. Voor hoogleraren zijn speciale salarisschalen (16 t/m 18).
Daarna volgen twee paragraafjes waaruit minachting spreekt voor Ton Heerts en de FNV. Ik citeer een stukje om duidelijk te maken dat ik niet overdrijf: “Een half jaar nadat de voorzitter zijn eigen bond als een rokende puinhoop beschrijft, schittert de vakbond aan de onderhandelingstafel als nooit tevoren in zijn onmogelijke conservatisme en onverzettelijkheid.” Van een PhD studente verwacht je meer kennis van en begrip voor de georganiseerde werkende mens die dat mooie land Nederland gedisciplineerd en georganiseerd heeft opgebouwd. In mijn studententijd beseften biologiestudenten dat nog wel, maar ja tijden veranderen. De jongeren van vandaag vinden dat ze niks te maken hebben met het verleden. 

Rosanne komt vervolgens bij de kern van haar betoog want “wie vertegenwoordigt Heerts dan in al die onderhandelingen? Het zijn in ieder geval niet mijn generatiegenoten die vaak het wettelijk maximum van 3 tijdelijke contracten krijgen (..). Het zijn ook niet de ZZP'ers die nooit reclame hoeven te maken voor hun zaak, omdat ze toch maar één klant hebben: hun voormalige werkgever die weigerde nog langer pensioenpremie te betalen. Het zijn ook niet al die mensen die op oproepbasis altijd beschikbaar moeten zijn, maar te weinig uren maken voor een vol inkomen.” Rosanne is lid van de generatie zelfbeklag. Dat is jammer want in plaats van zich te beklagen, had ze lid van de vakbond kunnen worden en daar werken aan betere arbeidsvoorwaarden voor flexwerkers en ZZP'ers. Het mooie is dat de vakbond zelf dat ook allemaal al wil zonder dat Rosanne daarvoor lid van de vakbond is geworden.

Ondertussen is de malaise op de arbeidsmarkt helemaal de schuld van de vakbond: “Die heeft de vaste werknemers zo'n luxe positie gegeven, dat vervolgens niemand meer een vaste werknemer wil.” Nu zullen er vast wel vaste werknemers met een luxe positie zijn zoals bijvoorbeeld professoren en wetenschapelijke medewerkers aan universiteiten, betaald met belastinggeld opgebracht door de gemeenschap. Maar bij de vakbond zitten toch hoofdzakelijk bouwvakkers, metaalbewerkers, vuilnisophalers, politiemensen, schoonmaakpersoneel enz. Om hun positie luxe te noemen, vind ik een gotspe. Mogen die mensen met hun gemiddelde beneden modaal inkomen beschermd worden tegen ontslag en WW uitkeringen op minimumbestaansniveau? Rosanne vindt het allemaal overdreven luxe. Weet je wat ik luxe vind? Een grote mond hebben ten koste van de gemeenschap en de erfenis van een beschaafd en fatsoenlijk land waar niemand armoede hoeft te lijden en een auto kan rijden.

Door met haar beschuldigende vinger naar de vakbeweging te wijzen, draagt R. niks bij aan een oplossing van de hervormingsproblemen die vooral het gevolg zijn van de uitdijende globale markt met zijn lage-loon-landen, zijn goedkope maakindustrie waarin lokale werknemers onder Middeleeuwse omstandigheden worden uitgebuit, de dure energie, de vergrijzing enz. Ze slaat geen acht op de verantwoordelijkheid van de werkgevers, de banken en de financiële wereld en de politiek. Gelukkig doen de vakbonden dat zelf wel door op gediscilineerde wijze te praten en te onderhandelen met alle betrokken partijen. Dat lijkt me beter dan een barbertje moet hangen betoog te houden zoals Rosanne doet. Van een PhD student had ik trouwens meer verwacht maar zoals gezegd, tijden veranderen.

donderdag 28 februari 2013

GENERATIECONFLICT

Ouderen hebben meer verleden dan toekomst. Zij vragen zich af of de weinige toekomst die zij hebben nu ofinancieel en materieel bedreigd wordt door de crisis. Foto: Den Bosch 2006.

Deze keer loopt het hoog op tussen ouderen en jongeren. Een generatieconflict wordt het genoemd. Dat is het ook wel. Per slot van rekening gaat de aflossing van de wacht altijd wel met enig conflict gepaard. En laten we eerlijk zijn, mijn generatie, die van de jaren zestig van de vorige eeuw, heeft indertijd het slechte voorbeeld gegeven door er een héél dramatisch conflict van te maken tot zelfs gewelddadige politieke uitwassen zoals de Duitse RAF, de Italiaanse Rode Brigades en andere zogenaamde verzetsgroepen tegen het kapitalisme.

In Nederland is dat gelukkig beperkt gebleven tot de Kraakbeweging die met haar verzet tegen het privé eigendom meer knaagde aan de fundamenten van het kapitalisme dan het brand stichten van RaRa ter ondersteuning van de strijd tegen neo-kolonialisme, imperialisme en de Zuid Afrikaanse apartheid. Gelukkig is de schade beperkt gebleven. Je kunt stellen dat ditt generatieconflict in feite de pijnlijke geboorte was van de welvaartsmaatschappij. Wat we nu zien is misschien wel het einde daarvan, maar daarover straks meer.

Onder het mom van democratisering, met op de achtergrond de ketelmuziek van de popularisering (jaja toen ook al), verjoeg mijn generatie met praatjesmakerij – de Grote Mond van het Eigen Grote Gelijk – een groot deel van de naoorlogse generatie uit het openbaar bestuur en de politiek. Nieuw Links, Tien over Rood, bezetting van universiteiten gevolgd door 'democratisering' en vernieuwing enz. Het ging gelukkig niet zo ver dat de hele vooroorlogse generatie met een klap uit de maatschappij verdween. Dat zou pas echt rampzalig geweest zijn voor het land. Geprezen zij de gematigdheid.

Dan loopt het nu dus zeker niet zo'n vaart als toen. Het is geen politiek ideologisch conflict tussen generaties zoals toen, ook al zijn er uiteraard pogingen geweest om het ideologisch te verpakken. Jongeren zouden weer anti-kapitalistisch worden omdat het kapitalisme met deze financiële en economische crisis gefaald zou hebben. Het systeem heeft inderdaad op kritische punten gefaald maar om het daarmee op de vuilnishoop van de geschiedenis te gooien gaat te ver, al is het maar omdat niemand zou weten wat het alternatief zou moeten zijn. Natuurlijk zijn er de onverbeterlijken die flirten met het communisme en sommigen met het fascisme, maar de goegemeente beseft vanuit het verleden maar al te goed dat de remedie erger zou zijn dan de kwaal. Dus dat maar even niet.

Jongeren hebben meer toekomst dan verleden maar zij vragen zich af wat na de crisis de toekomst nog zal brengen. Zij zijn geneigd om de vorige generatie verantwoordelijk te stellen voor wat er nu mis gaat. Natuurlijk heeft die generatie enige verantwoordelijkheid maar veel wat in de wereld gebeurt ontsnapt aan de greep van iedereen. Foto: Den Bosch 2009
Het generatieconflict krijgt volgens de peilingen langzaam maar zeker wel een partijpolitieke uitlaatklep. Zo groeit de politieke partij 50 Plus Partij tegen de klippen op terwijl de PVV van Wilders zich weet te handhaven en de SP opnieuw in de peilingen stijgt. Het is duidelijk dat de oudere generaties een schuilplaats zoeken tegen de aanvallen op hun zogenaamde 'privileges'. Ook verschillende vakbonden dienen als schuilplaats tot verdriet van anderen die er een meer 'moderne vakbond' voor ogen staat. Het is daarom geen wonder dat de vakbonden nu met veel interne conflicten worstelen die tot nu toe vooral tot procedurele affaires heeft geleid.

Het grootste probleem tussen de generaties zijn de teleurstellingen die men materieel moet verwerken zonder dat er enig geestelijk verweer tegenover staat. Jong en oud worden sinds de crisis geconfronteerd met de vraag of de welvaartsmaatschappij nog wel houdbaar is. Het geloof in de welvaartsmaatschappij wankelt en niemand heeft enig idee of het uiteindelijk onder druk van de globalisering zal bezwijken of dat we in bijvoorbeeld Europa in staat zullen zijn een nieuwe balans te vinden waardoor het alsnog prettig leven is.

Deze materiële onzekerheid treft alle generaties. Het verschil is dat de oudere generatie zich in een betere uitgangspositie, voorlopig toch nog, bevindt dan de jongere generatie. Sinds de crisis blijkt de welvaartsstaat geen goudgerande polis meer te zijn tegen armoede, werkloosheid, ziekte en ouder worden. Het perspectief is door de crisis veranderd. Het is niet meer vanzelfsprekend dat het straks beter zal gaan of dat de ouderen zullen behouden wat ze hebben. Dat maakt bang en angstig en solidariteit met de minder bedeelden ineens een stuk moeilijker. Zolang je denkt dat je het straks toch weer beter zult hebben – materieel gesproken – is solidariteit niet zo moeilijk. Maar oh wee als de vooruitzichten negatief zijn. Pas dan wordt solidariteit echt moeilijk, zeker nu we als gevolg van gemakzucht en overdaad ook niet meer over de nodige geestelijke weerbaarheid beschikken.  

Nawoord.
Na het schrijven van dit blog, las ik tot mijn verrassing in Trouw van vandaag donderdag 28 februari een artikel van Arie van der Zwan 'De middenklasse mort de bakens worden verzet: het 'flexibele kapitalisme' in de beklaagdenbank'. Dat artikel gaat ondermeer ook over de mogelijke teloorgang van de welvaartsmaatschappij maar dan bezien vanuit een meer theoretische hoek.

zaterdag 1 december 2012

BRAND


Ik ben een paar keer voor mijn werk naar Bangladesh geweest waar ik toen ook o.a. verschillende jutebedrijven heb bezocht. Dat waren staatsbedrijven in verval omdat er steeds minder vraag was naar jute als gevolg van het groeiende gebruik van bijvoorbeeld plastic boodschappentassen en plastic aardappelzakken.De arbeidsomstandigheden waren beroerd, zeker vergeleken met die gebruikelijk in Europa. De vakbonden deden hun best maar zelfs in staatsbedrijven konden ze niet veel veranderen. Vrouwen en kinderen zaten op de door olie vervuilde vloer te werken. Fatsoenlijk sanitair was er niet zodat er gepoept en geplast werd in de watergoten langs de muren van de fabrieken. Geen opwekkend gezicht.



Nu was er dan weer een brand in een textielfabriek waarbij 122 doden vielen. Dat was zoveel dat het de internationale pers en zelfs het TV nieuws wereldwijd haalde. Een vakbondscollega in bangladesh stuurde mij ook wat knipsels per email. Zoals je kunt lezen op de foto van de voorkant van de Daily Star zijn er sinds 1990 maar liefst 33 grote branden geweest met in totaal 500 doden. De dag na de grote brand in de Ashulia textielfabriek was er alweer een brand in een ander fabriek, maar gelukkig vielen daarbij geen slachtoffers.(zie onderste krantenknipsel)



Dat er zoveel doden vielen in de Ashulia fabriek is het gevolg van het gebrek aan brandblussers, sproeiers en nooduitgangen op alle verdiepingen. Natuurlijk is daarvoor het management van het bedrijf voor verantwoordelijk maar die laten zich weinig tot niks gelegen liggen aan veiligheidsvoorschriften. Hun doel is zoveel mogelijk productie tegen zo laag mogelijke kosten, desnoods dus ook mensenlevens. Uiteraard moet de regering toezicht houden op de naleving van de voorschriften maar daar komt ook niks van terecht. Corruptie met omkoping ligt altijd en overal op de loer. Vakbonden kunnen weinig doen want wie wil zonder werk komen. De enige vakbonden die zogenaamd functioneren zijn die welke samen werken met de werkgever. Hun leiders krijgen zoethoudertjes zonder dat de winsten worden aangetast.



Kunnen wij er hier wat aan doen? Niet veel. Het is mooi om C&A en andere grote kledingbedrijven die hun producten daar laten maken achter de broek te zitten maar uiteindelijk zullen de veranderingen moeten komen van de overheid en werkgevers daar onder druk van echte vakbonden en eerlijke politici en ambtenaren. Vandaar dat hulp en steun aan de vakbonden in dat soort landen zo belangrijk is voor de mensen. Alleen op die manier kunnen ze vechten voor fatsoenlijk werk en loon zonder meteen te hoeven vrezen voor ontslag of nog erger hun leven.


dinsdag 6 november 2012

MARKTMAFFIA



Om te beginnen zijn het marktfetisjisten. Een rot woord maar het is niet anders. Ik heb het over Dieuwertje en Dian van de liberale Keldersstichting. Je denkt dat ze na de banken en de eurocrisis hun lesje geleerd hebben maar niks daarvan. Hun geloof in de markt is ongeschokt en dus is elke regelgeving uit den boze.

En wie willen die regelgeving ook alweer? Die verdomde vakbonden, wie anders? Ziedaar de demonen die de markt verzieken. Ondemocratische organisaties zijn het die het woord voeren voor 80% van de beroepsbevolking terwijl maar 17% van daarvan er lid van is.  Hoe durven ze? Met hun afspraken zoals bijvoorbeeld loonmatiging tot behoud van werkgelegenheid verhinderen ze “het ondernemerschap om te bloeien.” Hoe kom je erop?

Ongelikte beren zijn die vakbonden met hun “beschermende” houding tegenover zzp’ers. Onze 2 marktaanbidders beweren dat  zzp’ers helemaal geen bescherming willen. “Zich voegen naar regeltjes en richtlijnen en zich continu op rechten beroepen, ervaren ze als een juk”, Net als de maffia die moet ook niks hebben van regeltjes, richtlijnen en rechten.

De 2 marktmaffiosi pleiten er voor om de ondemocratische vakbonden te weren uit het polderoverleg en de ondernemingsraden: “Dat voorkomt dat belangen de overhand krijgen en dat er zaken worden goedgekeurd waarvoor geen draagvlak bestaat”, lees ik. Belangen van wie? Werkgevers of werknemers? Ze vinden dat er ook maar eens een duidelijk onderscheid moet komen tussen de losers– de schijnzelfstandige postbezorgers en thuiszorgmedewerkers – en de professionals. “Pas dan kunnen zzp’ers gezien worden als volwaardige zelfstandigen en niet als een groep ontheemden die hulp nodig heeft in de vorm van beschermende maatregelen”, aldus de marktmaffia.

Ik wil er wel een kratje bier onder verwedden dat Dieuwertje en Dian winnaars zijn, professionals die het maken en niet zaniken als ze ontslagen worden bij de Keldersstichting of vanwege een ongeneeslijke huiduitslag een paar jaar uit de running zijn. Allemaal uit liefde voor de markt.

Voor degenen die twijfelen aan mijn woorden lees het stuk ‘Herwaardering poldermodel is slecht voor de arbeidsmarkt’ van Dieuwertje Kuijpers en Dian van Leeuwen in NRC Handelsblad van 1 november er maar op na.

zaterdag 28 januari 2012

BELGIË STAAKT OF TOCH MAAR NIET?

In Christendemocratische kringen wordt daags voor de staking gespeculeerd of de loonaanpassing aan de inflatie (de index) maar niet eens een keertje moet worden overgeslagen.
 
Moet ik nu voor of tegen de algemene staking op aanstaande maandag zijn? Ik stel met verbazing vast dat voor het eerst dat ik in België woon er een felle publieke discussie is ontstaan onder voor en tegenstanders van de staking. Hoe zou dat komen? Tot nu toe was het gezag van de vakbonden zo goed als onaantastbaar en de stakingsbereidheid onder de leden optimaal. Zelfs treinreizigers die door de zoveelste proteststaking hopeloos gestrand waren in tijd en ruimte, verklaarden altijd begrip te hebben voor de stakers om dan pas begrip te vragen voor hun nijpende situatie.

Nog wonderlijker is dat naar buiten komt dat men het in de Christelijke vakbeweging zelf, het gaat om de bond van ambtenaren, onderling niet eens is of er gestaakt moet worden. Dat is ook nieuw. In de kranten wordt er veel aandacht aan besteed. De vakbondsleiding zit er verlegen mee. Ze waren niet op de hoogte en hebben het over miscommunicatie. Zoiets is natuurlijk ook geen bemoedigend signaal, niet voor de vakbondsleden zelf en zeker niet voor de buitenstaanders.

Waar komt die onenigheid vandaan? Ik denk dat de mensen het gedoe moe zijn. Dat gedoe sleept al aan sinds de verkiezingen halverwege 2010. Er volgde een regeringsvorming die maar liefst meer dan 500 dagen duurde,maar uiteindelijk toch veel van hetzelfde opleverde. Ondertussen was er de bankencrisis waarin Fortis tot schade en schande van heel België ten onder ging. Kort geleden moest Dexia bank opnieuw met heel veel geld gered worden uit Franse handen waardoor de staatsschuld hoger werd. Vervolgens zette de Eurocrisis door met als gevolg dat België voor het oog van Europa en de wereld werd afgewaardeerd.

Het was nota bene aftredend premier Leterme die de burger daarop even moed wist te geven met zijn voorstel aan zijn landgenoten om kasbons te kopen met de toezegging dat slechts 15% belastingheffing op de rente zou plaatsvinden in plaats van de door de nieuwe regering geplande 20%. De Belgen lieten zien nog steeds in hun land en volk te geloven en stortten hun geld massaal in de staatskas.

Maar de nieuwe regering di Rupo wist op die positieve stemming niet voort te bouwen net zo min als de vakbonden. Het traditionele gekrakeel tussen de partijen ging gewoon verder terwijl de vakbonden amper na de installatie van de nieuwe regering met prikacties begonnen waardoor de sfeer al weer voor de Kerst verpest werd.

In het nieuwe jaar werd het er niet beter op. Terwijl de mensen snakten naar eensgezind leiderschap om de crisis aan te pakken en te voorkomen dat België belandt in een economische terugval met als mogelijk gevolg groeiende werkloosheid, begon de vakbeweging opnieuw op te roepen tot staking. Is het na al dit gedoe een wonder dat nu veel mensen denken maar nu alsjeblieft niet? Laat deze beker aan mij voorbij gaan? Veel mensen vragen zich af wat deze algemene staking bijdraagt aan de oplossing van de problemen waarmee het land nu al ruim twee jaar worstelt?

woensdag 4 januari 2012

HOE WORDT DE REKENING BETAALD?

 Uit de krant 'De Standaard'



Bovenstaande cartoon stond in de Vlaamse kwaliteitskrant “De Standaard” naar aanleiding van de staking in December. Het was voor het eerst dat een staking, waaronder een treinstaking, weerstand opriep onder de Belgische bevolking. Normaal vinden Belgen stakingen vervelend maar ze spreken er meteen ook hun begrip voor uit. Het wordt gezien als een legitieme actie om de werkgever, in dit geval de overheid, aan de onderhandelingstafel te krijgen. Nu echter vroeg men zich openlijk af wat men er mee dacht te bereiken, of het niet veel te vroeg was om te staken en zelfs of de aangekondigde overheidsmaatregelen niet gerechtvaardigd waren in het licht van de crisis.

Het werd duidelijk dat met deze staking de vakbond bezig was zijn vanzelfsprekende gelijk te verliezen. Maar dat niet alleen. Er was ook ergernis dat de vakbonden verworven rechten als vanzelfsprekend zagen. Tijdens een TV debat met Rudy van Leeuwen, de leider van de socialistische vakbond ABVV, liet een jonge ambtenaar weten dat hij vanwege de vergrijzing niet voor drie mensen kan werken, twee gepensioneerden en hemzelf. Hij zou dan ook niet meedoen aan de staking. Na de staking bleek het overgrote deel van de ambtenaren inderdaad niet meegedaan te hebben aan de staking.

Het gesprek met Rudy van Leeuwen in hetzelfde TV programma maakte het er ook niet beter op. Hij verweet de regering di Rupo onvoldoende overleg te voeren met de vakbonden over de te nemen maatregelen om zich vervolgens defensief op te stellen door elke maatregel af te wijzen. Het maakte daarbij niet uit of het ging om een aanpassing van het brugpensioen op basis van leeftijd (geen afschaffing), het gebruik van tijdskredieten of berekening van de ambtenaren pensioenen. 


Uit de krant 'De Standaard'

Geen geloofwaardige opstelling net zo min als de idee dat de rijken maar moeten betalen. Natuurlijk zal er hier en daar nog wel wat door hen ingeleverd kunnen worden maar of dat genoeg zal zijn valt te betwijfelen. Bedrijven meer belasting laten betalen kan natuurlijk ook totdat ze te weinig overhouden om te herinvesteren, om hun aandeelhouders te betalen of het niet meer zien zitten en het bedrijf verhuizen of sluiten en dan ben je nog verder van huis.

Erger nog was dat na de staking uitlekte dat de politieke partijen tijdens de onderhandelingen over de regering di Rupo wel degelijk met hun vakbondsvrienden uit de rode, christelijke of liberale familie aan tafel hadden gezeten. De vakbonden probeerden de zaak te redden door te beweren dat ze wel kanttekeningen hadden mogen plaatsen bij de regeringsvoorstellen maar dat ze er niks aan mochten veranderen. Al met al bleef de indruk hangen dat de vakbonden een spelletje hadden gespeeld met hun leden en de politiek. Aan de ene kant staken om de leden alvast stoom te laten afblazen, aan de andere kant om met de staking de politiek onder druk te zetten.

Dat is gevaarlijk spel. Mensen kunnen gaan twijfelen aan de geloofwaardigheid van de vakbeweging. Dat is voor niemand een goede zaak want een goed georganiseerde vakbeweging draagt bij aan een stabiel economisch, politiek en sociaal klimaat wat bevorderlijk is voor economische groei en die zal men in de komende jaren toch hard nodig hebben om uit de schuldencrisis te geraken en de werkloosheid –vooral onder jongeren - te bestrijden.