dinsdag 25 augustus 2026

DE TELOORGANG VAN DE PVDA. DEEL 1: NIEUW LINKS


 

De teloorgang van de PvdA is weergegeven in de bovenstaande grafiek. De PvdA behaalde in 1977 met partijleider Joop den Uyl het record aantal van 53 zetels. Dat aantal is nooit meer geëvenaard. Opvolger Wim Kok tevens voormalig FNV voorzitter, kwam met 52 zetels  in 1986 dicht in de buurt van dit record. Daarna is het alleen maar bergafwaarts gegaan.


Er zijn meerdere verklaringen voor de neergang van de PvdA zoals bijvoorbeeld de overgang van fabrieksarbeider naar consument. De partij kreeg stapsgewijs ander kader: hoger opgeleiden met andere, nieuwe opvattingen en levensstijl dan hun voorgangers Willem Drees en Joop den Uyl. De nieuwe generatie ontwikkelde een meer liberaal individuele  (meer feminisme, minder gezin) en kosmopolitische levensstijl, was internationaal gericht, anti-koloniaal enz. 


De generatie van Joop den Uyl was groot geworden in een sobere levensstijl die aansloot bij de leef en denkwijze van de werkenden in Nederland. Zij kenden het arbeidersgezin van dichtbij met hun noden, belangen en wensen. 


Het toenmalige PvdA kader was voor de Tweede Wereldoorlog  opgegroeid in een autoritaire, hiërarchische en sobere samenleving waar de sociale en economische tegenstellingen tussen arbeiders, middenstand en welgestelden nog groot waren en het internationale uitzicht koloniaal. Premier Drees was de perfecte vertegenwoordiger van deze doe maar gewoon “koekje bij de thee” generatie. 


De daarop volgende generatie was niet alleen hoger opgeleid, ze stonden aan de wieg van de afbraak van de autoritaire en hiërarchische verhoudingen op de universiteit en in de samenleving (provo’s versus regenten). Ze waren de generatie van de veranderende sociale verhoudingen dankzij de vakbeweging, de beloften van welvaart en consumptie (stofzuiger, koelkast, auto) en in het algemeen een gevoel van bevrijding (de schaamte voorbij) en vooruitgang met vrijgevochten jongeren die op brommers (Zundapp en Puch) reden.  


In 1966, ruim 20 jaar na de Tweede Wereldoorlog, presenteerde de nieuwe generatie zich onder de naam Nieuw Links. Hun ideeën legden ze vast in de brochure “Tien over Rood”. Zij vonden dat het tijd werd voor een nieuw socialistische elan, dat de partij onduidelijk was over haar beginselen, conservatieve kenmerken vertoonde en de democratie binnen en buiten de partij onvoldoende recht deed. Het waren immers de jaren van democratisering en inspraak.


Opvallend is dat ontwikkelingssamenwerkingen het tienpunten plan op de eerste plaats staat. “De PvdA neemt niet deel aan een regering, tenzij vaststaat dat de ontwikkelingshulp in 1970 2% van het nationale inkomen bedraagt.” (Blz 9.) Een zeer radicaal standpunt. De VN doelstelling voor ontwikkelingshulp was toen 0,7% van het BNP.

maandag 24 augustus 2026

2 X 7 IN ROOD-ZWARTE CIRKEL

 

petrus, "2 x Zeven in Rood-Zwarte Cirkel", acryl en olieverf op recycled doek, 80 x 80 cm.
Te Koop: € 1500,-

vrijdag 21 augustus 2026

102. MEXICAANSE VERTELLINGEN. SLOT

Mexico-stad 1979


Sara overdenkt dat alles terwijl ze nog steeds het geërfde huis bewaakte als een kloek. Eindelijk komt Diego in het weekeinde met goed nieuws. De burgemeester van het dorp zegt dat de oud-commissaris die schriftelijk heeft verklaard dat Don Francisco huis en grond beloofde aan oplichter Aurelio Diaz, die verklaring intrekt. 

Daarmee wordt de eis van Diaz ongeloofwaardig, na deze verklaring van de burgemeester, wordt de zaak bij de rechtbank in Pachuca geseponeerd waardoor de weg vrij is voor Diego en Sara om de erfenis van Don Francisco op te eerstkomende vergadering van de dorpsraad van boeren te bevestigen.

Voor Sara is het een hele opluchting dat ze terug kan naar Mexico-stad om haar vroegere leven met de kinderen weer op te nemen. Ze hoopt dat als de erfenis eenmaal bevestigd zal zijn, Diego het zo spoedig mogelijk zal proberen te verkopen waardoor ze misschien wel een een wat ruimer appartement in een betere wijk kunnen gaan wonen. 


Ze denkt dat een stapje hoger op de sociale ladder haar leven meer kleur zou gaan geven niet beseffend dat er meer komt kijken voor een trapje hoger op de sociale ladder dan een iets groter appartement in een iets betere wijk. 


Diego beseft dat daarentegen maar al te goed. Hij probeert haar duidelijk te maken dat je beter iets kunt maken van je leven met wat je al hebt dan naar iets te verlangen wat uiteindelijk onmogelijk is.


Onmogelijk omdat Diego niet van plan is de erfenis van zijn oom te verkopen. De hele affaire heeft hem duidelijk gemaakt dat hij zodra hij het zich kan veroorloven, Mexico-stad definitief zal verlaten om in zijn geboortedorp te gaan wonen.


Hij stelt dat vertrek uit totdat de twee kinderen hun eigen weg in het leven gevonden hebben. Al die tijd zal hij met Sara in de stad blijven wonen en het er het beste van proberen te maken. 


Sara beseft dat er voor haar ook niks anders op zit. Ook zij zal er het beste van maken maar ze weet wel zeker dat ze straks met Diego niet zal teruggaan naar het dorp. Daar heeft ze haar buik meer dan vol van.


donderdag 20 augustus 2026

JEFF KOONS, DE SCHAAMTE VOORBIJ

Dit enorme beeld maakte deel uit van de expositie "Made in Heaven" die in in de jaren tachtig en negentig in diverse musea werd gehouden waaronder in het Guggenheim in Bilbao en het Stedelijk Museum in Amsterdam (1994). Het is nu te zien in het Forum Ludwig te Aken. Ik zag het daar voor het eerst. Ik zag het meteen als een soft porno droom van de kleinburger maar dat is natuurlijk ene grove misvatting over dit kunstwerk. Koons zou met de expositie taboes doorbreken als schaamte, seksualiteit en burgerlijke moraal. Waar dat goed voor is, wordt nooit ergens uitgelegd. Zijn beelden zouden ons uitdagen om beter na te denken over lichamelijkheid, seksualiteit, schoonheid en liefde. De liefde tussen de twee echtelieden liep echter al snel uit op een vechtscheiding. Een als klap op de vuurpijl laat de tentoonstelling ons ook nadenken over de plaats van de kunst in de samenleving.


Nee, ik wil het niet hebben over de in 1976 verschenen feministische bijbel “De Schaamte voorbij” van Anja Meulenbelt (geboren 1945) maar over de Amerikaanse kunstenaar Jeff Koons (geboren in 1955). De meesten van jullie zullen wel van hem gehoord hebben. Ik kwam hem tegen in het Ludwig Forum te Aken zoals je op bovenstaande foto kunt zien.


Een typisch beeld van Koons. Bij al zijn kunst vraag je je af of het kitsch is of kunst? Valt het in de categorie pop-art? Is het een soft porno beeld dat niet zou misstaan in een villa met een grote inkomsthal met kroonluchter en een Hollywood trap naar boven? Of komt het te staan aan de rand van het azuurblauwe zwembad met palmbomen? 


Om het beeld nog ambivalenter te maken dan het al is, heeft hij het beeld van hemzelf en de Hongaars-Italiaanse Cicciolina, omgeven met een reusachtige slang als een verwijzing naar de zondeval zoals opgeschreven in het boek Genesis van het Oude Testament.


“En de vrouw zag, dat die boom goed was tot spijzen, en dat hij een lust was voor de ogen, ja, een boom, die begeerlijk was om verstandig te maken; en zij nam van zijn vrucht en at; en zij gaf ook haar man met haar, en hij at. Toen werden hun beider ogen geopend, en zij werden gewaar, dat zij naakt waren; en zij hechtten vijgenboombladeren samen, en maakten zich schorten.” (Genesis 3, vers 6 en 7).


Van Koons is bekend dat hij opereert op de grens van kitsch en kunst. Hij schuwt de banaliteit niet. De kleinburgerlijke smaak is zijn inspiratiebron bij veel beelden of het nu hondjes of puppy’s zijn, fel gekleurde bloemen, konijntjes of andere sierlijke dieren waar de mensen van houden.


Hij blaast de kleinburgerlijke liefde voor kitsch op tot monumentale proporties om het vervolgens met bravoure aan de man te brengen als kunst. Koons is goed in marketing van zijn neo-pop-art. 


De kunstwereld omarmde de kunst van Koons maar al te graag. Zijn kunst levert geld op, veel geld. De vraag of het ook daadwerkelijk kunst is, is dan niet meer belangrijk. Als het in musea hangt of staat, in galeries te koop wordt aangeboden en bij veilingen tientallen miljoenen opbrengt dan is het hoe dan ook kunst. Wie daaraan twijfelt is een zeurpiet, jaloers of denkt dat kunst alleen maar over verheven zaken mag gaan.


De vraag of het ook daadwerkelijk kunst is, is moeilijk te beantwoorden. Kunst moet niet alleen de zintuigen bedienen maar ook de geest. Dat weet de kunstwereld ook wel daarom het verhaal dat deze kunst ons vragen stelt over lichamelijkheid, schoonheid, seksualiteit en liefde.


Vragen stellen doen de beelden zeker, maar dat kun je ook zeggen van andere soft-porno plaatjes, foto's enz. Voegen de beelden van Koons daar wat aan toe behalve dan soft porno beelden museaal zijn geworden? Misschien is dat vooruitgang of zelfs bevrijding als we Koons moeten geloven.

 

woensdag 19 augustus 2026

NATUUR VOLGENS DE VOLKSKRANT

 


Dit plaatje met tekst stond dus in de Volkskrant. Toen ik het plaatje zag, dacht ik als ik in de stad zou wonen tussen al die stenen, beton, verkeersdrukte zou ik ook ieder bloempje en grassprietje natuur noemen. Je moet toch wat. En dan ook nog eens natuur zonder bestrijdingsmiddelen.


De boodschap van de VK is duidelijk. Stadse natuur is echte natuur, natuur op het platteland deugt niet. Toch fiets ik liever op het platteland. Rara hoe kan dat? 



dinsdag 18 augustus 2026

DE MORBIDE KANTEN VAN HET NICARAGUAANSE PRESIDENTIËLE ECHTPAAR ORTEGA-MURILLO

 

President Daniel Ortega met zijn vrouw tevens vice-president of tegenwoordig co-president Rosario Murillo.



Wat was de Sandinistische opstand veelbelovend!! Jongeren en ouderen, de hele Nicaraguaanse bevolking van links tot rechts, zelfs de katholieke kerk met bisschop Obando y Bravo, geloofden er uiteindelijk in. 


De Sandinistische opstand met zijn jeugdige dynamische leiders werkte al net zo aanstekelijk op de buitenwereld. Vooral linkse jongeren in Europa, die zich in welvaart en  luxe afvragen of er geen grotere daden te verrichten zijn tot heil van de mensheid dan het bijwonen van muziekfestivals en reizen, krijgen met de Sandinistisch revolutie een nieuw levensdoel. 


De linkse idealistische jonge Sandinisten beloofden een nieuw land met nieuwe mensen. Dat was tenminste een toekomst! Daarmee vergeleken zijn Europa en Noord Amerika oude en versleten continenten, waar idealisme ver te zoeken is.


Dank zij de jeugdige Sandinistische leider Daniel Ortega kreeg de gewelddadige revolutie ook nog eens een poëtisch randje. Hij zou tijdens zijn gevangenschap onder dictator Somoza het gedicht  “Nunca vi a Managua una minifalda” (Ik zag nooit een minirok in Managua) geschreven hebben.


Deze zinssnede alleen al was genoeg bewijs voor zijn Westerse fans dat Daniel Ortega door zijn lijden in gevangenschap een gelouterd man is die Nicaragua naar een nieuwe toekomst vol vrijheid en gelijkheid zal leiden. 


Veel van wat ik toen zag en hoorde van de Nicaraguaanse revolutie deed mij denken aan mijn studententijd waarin de Cubaanse revolutie onder leiding van Fidel Castro met al net zoveel enthousiasme werd begroet. Ook die had met een revolutionair legertje Cuba bevrijd van een dictator. 


Ook hij daagde het Amerikaans imperialisme uit, terwijl de Amerikaanse oorlog in Vietnam net was begonnen. Dankzij de revolutie veranderde de hoofdstad Havana van een Amerikaanse maffia hoerenkast in een vrolijke stad vol van vrijheid en gelijkheid. 


Tenminste dat dachten zijn Westerse volgelingen, waaronder de eminente Franse filosoof Sartre, de al even Franse feministische schrijver Simone de Beauvoir en niet te vergeten de Nederlandse schrijver Harry Mulisch, totdat Fidel Castro zich ontpopte als een absolute en wrede dictator.


Wie was ik om te denken dat de geschiedenis in Nicaragua zich zou kunnen herhalen en dat de jonge, knappe dichter revolutionair Daniel Ortega net als Fidel Castro samen met zijn kameraden van het eerste uur zou veranderen in een kleinzielige, alles wetende en heersende dictator zoals Fidel Castro? 


Ik dacht het wel maar ik zei het niet. Ik vond dat ik niet het recht had mijn scepsis over de Cubaanse revolutie te projecteren op die van Nicaragua, al waren er aanwijzingen dat Daniel Ortega en zijn broer Humberto wel eens dezelfde Marxistische kant op zouden kunnen gaan. 


Nu 27 jaar later heeft Daniel Ortega zijn revolutionaire masker definitief laten vallen. Samen met zijn vrouw Rosario Murillo heeft hij op TV aangekondigd dat er in Nicaragua nooit meer verkiezingen zullen worden gehouden. Hij heeft zich tot dictator voor het leven verklaard.


Hoe kan het dat en revolutie zo ontspoord in machtswellust, cynisme en leugenachtigheid? Misschien ligt een van de aanwijzingen in wat de Amerikaanse biograaf Kenneth E. Morris in zijn boek “Revolucion Inconclusa” (Onvoltooide Revolutie) schreef.


Volgens Morris las Ortega in de gevangenis in kranten gedichten van Rosario Murillo (zijn vroegere lief en huidige vrouw) en werd hij dichter. Zijn in de gevangenis geschreven gedichten bleken nogal morbide te zijn. Hij en zijn familie hielden ze buiten de publiciteit omdat men vreesde dat zijn angsten, fobieën, emotionele afwijkingen en ook zijn zwakheden, kortom zijn duistere kanten, bloot zouden geven. Zijn die nu boven gekomen?


Rosario Murillo is sinds Ortega aan de macht is voortdurend aan zijn zijde, ondanks dat beiden een leven van overspel hebben geleid. Volgens Morris is zij net zo despotisch als Ortega zelf. 


Volgens de Britste radiojournalist Sir David Frost, die president Ortega in 2009 voor het Al Jazeera programma ‘Frost over the World’ interviewde, is Murillo een burgerlijke hippie-achtige vrouw die pronkt met sieraden, haar huis versiert met posters van rockbands, een fervent aanhangster is van New Age-principes en een liefhebber van astrologie. Hoe zo iemand dictator wordt, is en blijft moeilijk te begrijpen.


maandag 17 augustus 2026

GEOMETRISCHE COMPOSITIE IX, PYTHAGORAS

 

petrus, "Geometrische Compositie IX Pythagoras, acryl en olieverf op recycled doek, 80 x 80 cm
Te Koop:  € 1500, -