Posts tonen met het label nkv. Alle posts tonen
Posts tonen met het label nkv. Alle posts tonen

dinsdag 1 september 2026

DE TELOORGANG VAN DE PVDA. DEEL 4. VAKBONDSMAN WIM KOK

   

Links Wim Kok, Rechts Henk van Eekert. De foto is waarschijnlijk genomen tijdens een bijeenkomst van de federatieraad van FNV. Het is moeilijk om een foto van Henk te vinden. Als ik zo vrij mag zijn. Ik heb Henk leren kennen tijdens zijn tijd bij de NKV. Via mijn vader, districtbestuurder van de NKV voedingsbond Sint Joris, had ik o.a. gesprekken met hem over de samenwerking met de Latijns Amerikaanse vakbeweging CLAT en CLAT Nederland. Ik werkte toen bij de vereniging CLAT Nederland als vormingswerker.         



Voorzitter Wim Kok (1938-2018) van de vakcentrale FNV volgde in 1986 partijleider Joop den Uyl op. Dat was goed bekeken door de partijleiding. Wim Kok was als eerste voorzitter van de in 1976 tot stand gekomen vakcentrale door een fusie van de sociaal-democratisch georiënteerde vakcentrale NVV en de katholieke NKV, een nationale bekendheid geworden die stond voor de werkende mensen.


Kok legde de weg af van Mulo via HBS naar bedrijfskunde op Nyenrode. Een praktisch opgeleid man die zijn vakbondsloopbaan begon bij de Bouwbond NVV en opklom tot voorzitter van de NVV. Na de fusie was hij de voor de hand  liggende voorzitter van de FNV. Henk van Eekert afkomstig van de vakcentrale NKV werd algemeen secretaris. Hij hield zich met de organisatorische kant van de FNV bezig en bleef daardoor meer op de achtergrond.


Wim Kok was een vakbondsman van en voor het poldermodel zoals het nationaal sociaal-economisch overlegmodel tussen werkgevers, werknemers en overheid heet. Dat poldermodel wordt belichaamd door de SER (Sociale Economische Raad) waarin de drie genoemde partijen zitten en waarvan Kok vicevoorzitter was. Hij was  tevens werknemers voorzitter van de Stichting van de Arbeid, een overleg orgaan van werknemers en werkgevers.


Kok zou nationaal en internationaal naam maken met het zogeheten ‘Akkoord van Wassenaar’ (1982) waarin de vakcentrales FNV en CNV akkoord gingen met loonmatiging in ruil voor arbeidstijdverkorting. De ruil was bedoeld tot het verhogen van de kans op werk onder jongeren en tegelijk een unieke en nooit gekende uitruil tussen verbeterde levenskwaliteit en materiële welvaart voor de ouderen.


In 1985, na 10 jaar FNV, stelde Kok zich voor de PvdA kandidaat voor de Tweede Kamer. Hij werd met 570.000 voorkeurstemmen gekozen! Kok volgde Joop den Uyl op als partijleider, fractievoorzitter en oppositieleider tegen het Kabinet Lubbers II (CDA). 


Ongeveer tegelijkertijd trad partijvoorzitter Max van den Berg af. Even was vakbondsman Stan Poppe interim voorzitter waarna Marjanne Sint, een econome en een ervaren bestuurder bij bedrijven en instellingen maar onbekend bij het brede publiek. 

 

dinsdag 15 oktober 2024

21. HOE ZIT DAT IN OSS? STAKING 1977

Marleentje leidt de stoet demonstranten ter ondersteuning van de staking (foto: petrus).


De economische crisis in 1977 leidt ook tot sociale onrust in Oss. Op 17 februari van dat jaar begint een staking bij blikfabriek Thomassen en Drijver. De staking maakt deel uit van een serie stakingen georganiseerd door de industriebonden NVV en NKV. Doel van de staking is het behoud van de automatische prijscompensatie, een loonsverhoging, winsten investeren in werk en het recht van werknemers mee te beslissen over investeringen.


Door de economische crisis, de ontslagrondes, reorganisaties en fusies dreigde de automatische prijscompensatie, een door de vakbonden gebouwde beschermingswal tegen de geldontwaarding (inflatie) te sneuvelen. De bonden besluiten de gebeurtenissen niet af te wachten. Ze gaan het gevecht om de automatische prijscompensatie aan met een landelijke staking.


Industriebond NVV voorzitter Arie Groenevelt spreekt de stakers toe voor de poort van Thomassen & Drijver. (foto: petrus)


In overeenstemming met de tijdgeest is de Industriebond NVV onder leiding van voorzitter Arie Groenevelt zelfbewuster, activistische en linkser geworden. Met de afkondiging van de landelijke staking in de metaal sector tonen de Industriebonden NVV en NKV  leiderschap. Ze zetten de toon voor de hele vakbeweging waaronder ook de voedingsbonden, bonden die in Oss belangrijk zijn vanwege de exportslachterijen waar werkloosheid dreigt als gevolg van reorganisaties en fusies.


De voedingsbonden willen meestaken uit solidariteit. De rechter steekt daar in een kort geding, aangespannen door de werkgevers, een stokje voor. Die kondigt een afkoelingsperiode af waardoor de voedingsbonden door een mogelijke boete, gedwongen zijn om voorlopig van stakingen af te zien.


Tijdens een vergadering van de in de voedingsbond NKV georganiseerde werknemers in de exportslachterijen wordt besloten om de vakbondsleden op te roepen mee te doen met de solidariteitsdemonstratie op de zaterdag in het centrum van Oss. Op deze manier willen ze alsnog aansluiten bij de staking.


Aan de kop van de demonstratie lopen de plaatselijke vakbondsleiders. Op de achtergrond een spandoek van de aan de SP gelieerde Arbeidersmacht.


De vakbondstak Arbeidersmacht van de SP staat bij de organisatie van de staking en de demonstratie buiten spel. Dat verhindert de SP niet om aan te sluiten bij de stoet demonstranten en op die manier haar solidariteit met de staking te uiten. Hoewel de bonden niet staan te juichen bij deze partijpolitieke solidariteit leggen ze de SP demonstranten niets in de weg. Ze sluiten met hun borden en spandoeken achteraan bij de stoet.


De staking eindigt op 22 februari nadat de werkgevers in de metaal besluiten om weer in gesprek te gaan met de vakbonden over een nieuwe CAO. De bonden houden de druk op de ketel door indien nodig opnieuw te gaan staken.

dinsdag 27 augustus 2024

14. HOE ZIT DAT IN OSS? DE NAOORLOGSE VAKBEWEGING

Het bestuur van de afdeling Oss van de katholieke bouwvakarbeidersbond in 1953. Zittend van links naar rechts: H.A. Koopmans, H.J. Klokgieters, A.J. Bijkersma, Fr. Brouwer, geestelijk adviseur pater Wiro Thien. Staande: Th. Bloemers, P. Timmermans, W. de Groot uit Nistelrode, H. van den Broek en P. Janssen.


In 1945 kwam het RKWV (Rooms Katholieke Werklieden Verbond) terug onder de nieuwe naam Katholieke Arbeidersbeweging (KAB) met opnieuw De Bruijn als voorzitter. Deze werd in 1952 opgevolgd door Toon Middelhuis. De KAB was voor het eerst een centrale van vak- en standsorganisaties. Wel waren de vakbonden nogal ondergeschikt aan de centrale, en daarmee indirect ook aan de diocesane bonden. Dankzij hun heftig verzet kregen de vakbonden in 1948 meer zelfstandigheid binnen de centrale. De instellingen en diensten van de diocesane bonden werden, althans wat hun nationale niveau betreft, overgenomen door de centrale. (Katholiek Documentatie Centrum, Nederlands Katholiek Vakverbond) 

Door de inzet van de districtsbestuurders verliep de opbouw vrij soepel. Eind 1945 telde de bouwbond in Limburg en Brabant 12.000 leden. De algemene bouwbond telde 900 leden. 


In Oss had de katholieke bouwbond vijf jaar later 269 leden. Weer tien jaar later (1960) waren dat er 522 geworden. Het jaar 1966 was een hoogtepunt met 815 leden. De bond bleef al die jaren een sterke vakbond met rond de 500 leden. ( blz.278-279, H.J. van Xanten, ‘Wat hen bewoog! Osse Bouwvakarbeiders en hun vakbond 1917-1992)


Tijdens het dertig jarig bestaan van de katholieke bond in 1947 kondigde districtsbestuurder de Gier een pensioenregeling aan en een loonuitkering bij weerverlet. (blz. 283 in ‘Wat hen bewoog!’)


Op 1 januari 1964 veranderde de naam opnieuw, dit keer in Nederlands Katholiek Vakverbond (NKV), waarbij de standsorganisaties werden opgeheven en Jan Mertens voorzitter werd. De diocesane bonden werden opgeheven, zodat het NKV weer een centrale, een federatie van zelfstandige vakbonden werd. Behalve de rest van de diensten en instellingen werden nu ook alle andere taken van de diocesane bonden overgenomen door de centrale. (Katholiek Documentatie Centrum)

Begin 1965 leidde dat in Oss tot de vorming van een plaatselijke NKV centrale met 17 aangesloten vakbonden die zich voortaan uitsluitend zal richten op de materiële belangen van de leden. 

Het zijn de jaren van deconfessionalisering maar ook politisering. De opbouwfase van het naoorlogse Nederland is teneinde gekomen en daarmee aan de geleide loonpolitiek. Die politiek was onder druk komen te staan door de toename van zwarte lonen die de pas opgebouwde sociale voorzieningen dreigden te ondermijnen. 


De ideologische scherpte tussen de katholieke, protestantse en sociaal-democratische vakbonden wordt mede als gevolg van de ontkerkelijking, de deconfessionalisering en de verschillende crises minder. Ze besluiten tot meer samenwerking.


Samen met het CNV en NVV, maar op initiatief van het NKV, werd eind 1972 besloten om een federatie te vormen van deze drie vakcentrales. Het NKV had toen ongeveer 400.000 leden die verdeeld waren over 12 bonden zoals de Industriebond NKV, de Bouw- en houtbond NKV en de Katholieke Bond van Overheidspersoneel (KABO). Wim Spit volgde in 1973 Mertens op.  Als gevolg van de ontzuiling en in een streven naar één krachtige vakcentrale, leek een federatie een logische stap, maar dat lag moeilijk bij een deel van de achterban die problemen had met het samengaan van het NKV met het 'rooie' NVV. Het CNV haakte in 1974 af waarna de NKV en de NVV vanaf 1976 samengingen in de Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV). Deze werd daarmee de grootste vakcentrale van Nederland. Pas in 1982 gingen de NVV en de NKV formeel op in de FNV. (Katholiek Documentatie Centrum)

Op dinsdag 22 december 1981 meldt het Brabants Dagblad dat de bouw en houtbond van NKV en NVV in Oss gaan fuseren tot de nieuwe bouwbond FNV. Dat de gefuseerde  bouwbond de belangen van hun leden scherp in de gaten houden, blijkt uit de toespraak die de voorzitter van de nieuwe bond hield tijdens de feestelijkheden van de fusie. 


“In zijn openingsrede tot de nieuwe afdeling zei voorzitter Ben Gruijthuijzen onder meer dat er enorm veel werk is te verzetten voor het nieuwe bestuur. Het spijt ons bijzonder dat van de schoolverlaters van vorig jaar 69 jeugdigen nog steeds niet aan de slag zijn gekomen. Het is dan ook bedroevend dat bij het toekennen van de bouw aan de Geurdenhof als leerling bouwplaats, niet alle bedrijven uit Oss een kans hebben gekregen.” (Bouw- en Houtbonden Oss gaan een fusie aan, Brabants Dagblad-Oss 28-12-1981) 

vrijdag 9 februari 2024

28. AMERICA LATINA. PIRATEN

Met Henri Molina (links) in de Azteekse piramide-stad Teotihuacan tijdens zijn bezoek met een delegatie in Mexico. 1974


Ik weet niet waar de bezorgdheid van Frans in zijn brief van 25 oktober vandaan komt, dat ik een moderne Egyptische slaaf zou zijn. Misschien omdat hij zichzelf zo soms voelt, misschien omdat ik in mijn brieven teveel praat over mijn werk? Hoe dan ook, ik voel me geen slaaf van niemand en ook niet van mijn werk. Integendeel, het boeit me en eindelijk doe ik wat. In plaats van boekjes lezen, ben ik bezig met de wereld en dat is wat ik al in tijdens studie wilde.

Ik ben het wel met hem eens dat mijn gezin een oase is waar ik tot rust kan komen. Zonder gezin zou ik maar half mens zijn. Het is samen met mijn werk, de belangrijkste reden van mijn bestaan. Dat er een balans moet zijn tussen gezin en werk spreekt voor zich. 

Niettemin breng ik af en toe werk mee naar huis in de vorm van een gast uit Latijns Amerika. Dora vindt het prettig dat ik af en toe een gast meebreng. Zo weet ze beter waar ik mee bezig ben. Dat maakt het gemakkelijker om erover te praten en het helpt om te weten wat mij bezielt. Dora deelt die bezieling. 

Voor de gasten is het een verademing om in plaats van de avond door te moeten brengen in een hotel, het avondeten met een gezin te delen. Een van onze eerste gasten is Henri Molina, buitenland secretaris van CLAT, een vriendelijke enigszins bedeesde man met een basstem en Caraïbische vrolijkheid. Met enige zelfspot noemt hij zich "de kanselier". 

Henri heeft hoewel nog jong een enerverend leven achter de rug. In 1965 heeft hij als jonge vakbondsman meegedaan met de opstand tegen het leger dat in 1963 de gekozen president Bosch had afgezet. Die opstand leidde uiteindelijk tot een burgeroorlog.

Daarop grepen de VS gewoontegetrouw in om de Amerikaanse belangen veilig te stellen. Tegen de mariniers was niemand opgewassen. De VS bleven twee jaar lang de baas. Na verkiezingen  normaliseerde het land min of meer en verlieten de mariniers het eiland. 

We werken in twee dagen een programma af met bezoeken aan instellingen die projecten van CLAT in Latijns Amerika steunen zoals de katholieke CEBEMO, de protestantse ICCO en het neutrale NOVIB. 

We brengen ook een bezoek aan de vakcentrales NKV (de katholieken) en het CNV (de protestanten). We hebben op zijn verzoek ook een afspraak met het Kabinet van de Nederlandse Antillen. 

De bezoeken aan NKV en CNV vinden plaats in het kader van de internationale vakbondssolidariteit.  Bij de medefinancierings-organisaties presenteert Henri een nieuw, groot project onder de wat pathetische naam van Arbeiders Universiteit Latijns Amerika UTAL. CLAT wil daarmee duidelijk maken dat arbeiders net zo goed recht hebben op studie en onderwijs. 

Dit Latijns Amerikaans studie en onderwijscentrum is bedoeld voor militanten en leiders van vakbonden aangesloten bij CLAT. Het centrum is gevestigd in een pas aangekocht gebouw waarin voorheen een seminarie zat. 

Het ligt op een heuvel even buiten het stadje San Antionio op een half uur rijden van Caracas. Het gebouw is groot genoeg om er ook het bestuur van CLAT in onder te brengen, een bibliotheek, een documentatie centrum, een audiovisueel centrum en nog wat andere zaken. 

Het bezoek aan het Kabinet van de Nederlandse Antillen is bedoeld als wederzijdse kennismaking. Tijdens het antichambreren in een deftige kamer met zware meubels en rookgerei op tafel, pakt Henri onbekommerd een sigaar uit de sigarendoos op tafel en steekt die weg in het borstzakje van zijn hemd.

Ik schrik van dit vrijmoedige gedrag. Is dit geen diefstal, zo vraag ik hem. Maar Henri haalt laconiek zijn schouders op en lacht onbezorgd. Hij neemt een voorschot op wat hem straks toch wordt aangeboden. Het is gelijk ook een kleine vergoeding in natura voor Neerlands koloniale verleden in de Caraïben. Henri gedraagt zich even als een piraat in piratenland. 

De vertegenwoordiger van het Kabinet biedt Henri even later inderdaad allervriendelijkst een sigaar uit de doos op tafel aan. Henri vraagt beleefd of hij die mag bewaren voor straks. Dat is uiteraard geen probleem. Met een zwier steekt hij de sigaar naast de eerste sigaar in zijn borstzakje. 

Na het gesprek stapt hij tevreden met de twee sigaren naar buiten. Het dringt tot me door dat Henri zich een vrij man voelt en zich niet laat intimideren door gewichtigheid en deftig ingerichte kamers. We zijn als twee piraten onder elkaar.


vrijdag 8 december 2023

19. AMERICA LATINA. HET FRANSE VERRAAD

 

Edmond Maire (1931-2017) staat als algemeen secretaris van de Chemie Federatie bij het CFTC (Confédération Francaise des Travailleurs Chrétiens) Congres in 1964 aan het hoofd van een groep die de vakcentrale wil deconfessionaliseren. Zijn verkiezing tot algemeen secretaris van de CFTC heeft een splitsing van de vakcentrale tot gevolg. Hij verandert de naam in CFDT.  De achterblijvers van de CFTC blijven het WVA trouw.  



Een dramatische dissonant op het wereldcongres die zich al tijdens de ceremoniële opening van het WVA wereldcongres openbaart, is de opstelling van algemeen secretaris Edmond Maire van de Franse vakcentrale CFTD. In de katholieke krant De Tijd wordt daarvan scherp verslag gedaan. 

“De rel begon toen Maire tijdens de openingszitting het woord kreeg. De traditie wil dat de secretaris-generaal van de vakbond van het land waar de conferentie wordt gehouden een welkomstwoord uitspreekt. Inplaats van het echter bij een beleefde speech te houden, maakte Maire van de gelegenheid gebruik of eerder misbruik en zette zijn eigen particuliere visie op het WVA uiteen. 

Met de bekende Franse pretenties en aan onbeschoftheid grenzende onbeleefdheid stelde hij dat het WVA volgens hem helemaal geen toekomst had en maar beter kon verdwijnen. Het WVA zou er verstandig aan doen zich aan te sluiten bij het IVVV, het veel groter socialistische wereldverbond. Maar daar liet Maire het nog niet eens bij: hij gaf de Chileense WVA-vakbond, die om bekende redenen niet aanwezig kon zijn, een veeg uit de pan en verweet het dat het Allende niet voldoende had gesteund.

Verder beschuldigde hij de kleine Marokkaanse vakbond ervan dat het de Arabische eenheid verstoorde en niet in het WVA thuis hoorde. Hierop verlieten de Afrikanen onmiddellijk de zaal en en verklaarden op een in allernaast bijeen geroepen persconferentie dat zij weigerden zich te onderwerpen aan het Franse vakbondsimperialisme. 

Edmond Maire vervolgde intussen zijn tirade door ok nog het rapport van Emilio Maspero (secretaris generaal van CLAT) in felle termen te bekritiseren. Dit rapport was als werkdocument voor het congres bedoeld en zacht uitgedrukt is het uiterst ongepast dit in ene openingstoespraak aan te vallen. Het gevolg was dat men zich in de zaal als één blok achter Masperostelde en dat het WVAgesterkt uit het conflict kwam.” (Kate David in ‘De Tijd’ van maandag 1 oktober 1973)

Op een nachtelijke wandeling naar mijn hotelkamer samen met Ton Bastiaansen en nog enkele vrienden van het NKV zie ik in een hel verlicht café bij een klein tafeltje, Maspero voorover gebogen en druk gebaren makend met iemand praten. Die ander herken ik niet maar de rest van het gezelschap wel. Het is Edmond Maire, de vakbondsman die al tijdens de openingsceremonie begon met het WVA een mes in de rug te steken.

Voor Maspero als schrijver van het strategie rapport van het WVA - in de omgang de bijbel van Maspero genoemd - moet zijn aangekondigde vertrek een nog grotere teleurstelling zijn geweest zijn dan voor de andere congresgangers. Hij, die zijn eerste Europese vakbondservaringen in Frankrijk heeft opgedaan, wordt nog voordat hij het WVA heeft kunnen hervormen, door dezelfde Fransen in de steek gelaten. Dat hij tijdens die stage in Frankrijk goed Frans heeft leren spreken, komt hem nu goed van pas. Maire spreekt immers geen woord Spaans.

Niet alleen verlaat de CFDT het WVA, wat ook een financiële aderlating zal zijn, maar wordt ook nog eens lid van het verraderlijke IVVV. Verraderlijk omdat bij het IVVV aangesloten vakbonden in Latijns Amerika het vaak op een akkoord gooien met dictators en werkgevers. 

De volgende dag hoor ik dat Maspero tot aan de vroege ochtend met de Franse vakbondsleider heeft gesproken. Vergeefs natuurlijk. Maire en de zijnen hebben definitief gekozen voor het IVVV. 

Het is de bevestiging van de socialistische koers die was begonnen op het congres van de CFTC (de Franse Confederatie van Christelijke Arbeiders) in 1964. Op dat congres besloot een meerderheid van de afgevaardigden (ongeveer 70%) het socialisme te volgen en verder te gaan als CFDT. De minderheid bleef als CFTC vasthouden aan de sociaal christelijke waarden en bleef trouw aan  het WVA. 

vrijdag 24 november 2023

17. AMERICA LATINA. POLITISERING ONTWIKKELINGSSAMENWERKING

Minister Pronk, tweede van links op het podium, maakt deel uit van een forum over vakbeweging en ontwikkeling tijdens de druk bezochte ledenvergadering van CLAT Nederland teven het 5 jarig jubileum. Helemaal links zit Piet van Hout, algemeen secretaris van het NKV (de voormalige katholieke vakcentrale met bijna een half miljoen leden). Helemaal rechts zit voorzitter Jan Rutges, daarnaast ikzelf als tolk voor CLAT Algemeen secretaris Emilio Maspero. Wie naast Maspero zit, ben ik vergeten.


De steun van Minister Pronk voor CLAT moet niet onderschat worden. Door de deur open te zetten voor steun aan CLAT opent Pronk meteen ook de deur voor Nederlandse hulp langs andere niet overheidsinstellingen. Een nieuwigheid die grote gevolgen kan hebben.

Een van de eerste gevolgen is een debat met Pronk zelf over het soort hulp dat gegeven dient te worden. Pronk wordt daarover aangesproken in een radioprogramma. De interviewer gebruikt tot opening van het gesprek een citaat van CLAT algemeen secretaris Maspero.

Maspero zet zich enerzijds af tegen wat hij noemt “folkloristisch derde-wereld-gedoe”, d.w.z. het bestrijden van de verschijnselen in plaats van de oorzaken van armoede en onderdrukking aan te pakken, en anderzijds tegen wat hij “revolutionairisme” noemt , d.w.z. revolutie in de rijke wereld zal als vanzelf de rest van de wereld bevrijden. 

Pronk is niet bang voor het folkloristische derde-wereld-gedoe. 

“Dat is in Nederland zelf natuurlijk voldoende doorgeprikt in de jaren ’60. Er zijn in Nederland talloze akties van bewegingen en aktie-groepen in de jaren ’60 op gang gekomen die met de derde wereld te maken hebben, maar die duidelijk struktureel van karakter waren; de Derde Wereldwinkel beweging, de X-Y groepen, die veel meer de problematiek van de derde wereld, niet charitatief maar politiek vertalen, en direct van de aanvang af hebben laten zien dat er een relatie bestaat tussen de problemen binnen de derde wereld, de problemen in de internationale verhoudingen tussen landen en de problemen binnen de rijke landen zelf.” (CLAT Nieuws no.4, augustus 1974, 5e jaargang)

Pronk stelt vast dat het loskoppelen van de problemen in de derde wereld van die van de rijke landen heeft geleid tot de radicale opvatting dat het hele systeem wereldwijd omver moet.

“Die wordt door Maspero bekritiseerd, als beweging binnen de rijke landen. En daar ben ik het ook mee eens. Dat is eigenlijk in a nutshell mijn reactie op zijn stelling. Naar mijn mening is het noodzakelijk om door te gaan met politieke acties - maar ze zullen moeten worden overgenomen door regeringen; anders kan het niet; de activiteiten van actiegroepen zijn er ook op gericht om te resulteren in konkrete politieke beslissingen - door te gaan met dat soort activiteiten die te maken hebben met het duidelijk hard maken van de relatie van problemen in ontwikkelingslanden en de problemen van de rijke landen. Ze kunnen alleen maar in onderlinge samenhang opgelost worden” ( zie vorige noot)

Pronk is een voorstander van acties tot politisering van de ontwikkelingssamenwerking, een politisering die er toe leidt dat regeringen in derde wereld landen en rijke landen konkrete politieke beslissingen nemen.

Op de ledenvergadering van CLAT-Nederland verwijt Pronk de vakbeweging onvoldoende meedenkt over de internationale politiek en internationaal ook te weinig macht kan tonen. Het is belangrijk dat de vakbeweging blijft vasthouden aan een nieuwe inkomensverdeling vooral op wereldniveau. De vakbeweging zou best wat radicaler kunnen zijn op dit punt, vindt hij. 

Piet van Hout, als secretaris van de vakcentrale NKV een van de forumleden op de ledenvergadering, verzekert de minster dat de vakbeweging zal vasthouden aan de herverdeling van inkomens, “waarbij aan worden aangetekend dat waar het de herverdeling van inkomens betreft de vakbeweging heel wat meer ijver aan de dag legt dan de regering.”Van Hout wees verder op de activiteiten van de vakbeweging ten opzichte van de Derde Wereld in belangrijke internationale organen als de Verenigde Naties, de Europese Gemeenschap en de Internationale Arbeidsorganisatie. “Maar ik erken dat er meer moet gebeuren.” (zie CLAT Nieuws, no.1, januari 1975, jaargang 6)

Het begint bij de vakbeweging door te dringen dat ze een bijzondere verantwoordelijkheid hebben bij ontwikkelingssamenwerking. Hoever de vakbeweging internationaal voor ontwikkelingssamenwerking wil gaan, hoop ik te horen op het aanstaande wereldcongres van het Wereld Verbond van de Arbeid WVA waarvan zowel CLAT vakbonden als het NKV lid zijn.


vrijdag 25 augustus 2023

5. AMERICA LATINA. ZWARTSCHRIFT NVV- NIET VEEL VISIE

De eerste ledenbulletins waren eenvoudig huisgemaakte stencils.

 

CLASC-Nederland is er in geslaagd om landelijke aandacht op zich te vestigen met de publicatie van een zwartschrift over de internationale positie van het het Nederlandse Verbond van Vakverenigingen NVV. Op basis van door CLASC Latijns Amerika verstrekte informatie heeft secretaris G. een gestencild geschrift gemaakt over de verkeerde vrienden van het NVV in enkele Latijns Amerikaanse landen met als titel “NVV-Niet Veel Visie”. 

In het ledenblad CLASC-Nieuws geeft redactielid Hans Uwland een overzicht van de belangrijkste punten uit deze aanklacht tegen het NVV (juli 1971). 

Het NVV is aangesloten  bij de vakbondsinternationals IVVV, van oorsprong socialistisch. De andere twee Nederlandse vakbonden CNV (protestant)  en NKV (katholiek) zijn aangesloten bij het oorspronkelijk christelijke WVA.

IVVV en WVA hebben elk hun eigen regionale organisatie in Latijns Amerika. CLASC (later CLAT) is aangesloten bij het WVA en ORIT bij het IVVV. De boosdoener is de ORIT die tot het netwerk van het NVV behoort. 

Waar het CLASC om gaat is dat de ORIT met als lid de machtige Noord Amerikaanse vakbond AFL/CIO (illegaal, want de AFL/CIO is geen lid van het IVVV) een instrument is van Noord Amerikaanse buitenlandse politiek (president Nixon). 

Het doel van de Noord Amerikaanse politiek is Latijns Amerika binnen hun invloedssfeer te houden en derhalve het communisme, wat hetzelfde is als de Sovjet Unie, met alle middelen buiten de deur te houden, zo nodig door ondemocratische rechtse regiems (de generaals in Brazilië en Guatemala) te steunen.

Het gevolg is dat de vakbonden aangesloten bij de ORIT meer bezig zijn met bestrijding van het communisme en het bevorderen van het vrije markt denken dan een voorvechter van sociale gerechtigheid, democratie en sociaal-economische ontwikkeling. In enkele landen zijn ze zelfs steunpilaren van rechtse dictatoriale of autoritaire regiems.

Op grond van de deze beschuldigen wordt door CLAT Nederland geëist dat het NVV zich afkeert van de ORIT en in plaats daarvan steun geeft aan CLASC.


 

Het NVV voelt zich aangesproken en legt in haar ledenkrant “De Vakbeweging” een verklaring af over de verwijten die haar worden gemaakt ( “Vakbeweging in Latijns-Amerika onder de loep”, 17 oktober 1971)

“Het NVV acht het noodzakelijk op de kortst mogelijke termijn de nodige concrete informatie te krijgen over de vakbewegingssituatie in Latijns Amerika. Het zal daarom stappen ondernemen om binnen het IVVV (de internationale organisatie waarbij het verbond is aangesloten) een onderzoek op gang te brengen, dat een duidelijker beeld moet opleveren van de activiteiten van de verschillende vakorganisaties in de landen van dit werelddeel. Daarbij zouden ook ter discussie moeten staan de organisatorische banden, die het Amerikaanse vakverbond AFL/CIO -ondanks het verbreken van het lidmaatschap van het IVVV - nog steeds heeft met de ORIT, de regionale organisatie van het IVVV voor Latijns-Amerika.”

Het NVV schrijft bezorgd te zijn over de groeiende tegenstellingen in Zuid en Midden-Amerika tussen organisaties die op moeten komen voor de belangen van de werknemers, en over de invloed van buitenaf, met name vanuit de Verenigde Staten.

Om na te gaan wat er aan de hand is in Latijns Amerika hebben ze behoefte aan objectieve informatie. “Zwart-wit schilderingen , waarbij de ene groep vakorganisaties tot het boevenpak wordt gerekend en de andere groep tot vurige idealisten wordt uitgeroepen, dragen weinig bij tot werkelijk vruchtbare discussies.”

Het NVV verklaart van goede wil te zijn door zoveel mogelijk steun te geven aan een vrije democratische vakbeweging in landen waar men die steun niet ontberen kan. Daarom moet getracht worden zoveel mogelijk samenwerking te bevorderen tussen CLASC en ORIT. Voorbeelden zouden Suriname en de Nederlandse Antillen zijn, waar de drie Nederlandse vakcentrales gezamenlijk trachten deze samenwerking te bevorderen.

“Met dit doel voor ogen hebben het CNV, het NKV en het NVV kort geleden samen de Stichting Ontwikkelingssamenwerking Vakbeweging opgericht, met het doel de ontwikkelingssamenwerking in de Derde Wereld … efficiënter en op ruimere schaal te laten plaatsvinden.’”

CLASC Nederland verwerpt de aantijging dat de informatie in het zwartschrift niet objectief zou zijn. De gedachte dat ORIT als verlengstuk van de Amerikaanse AFL/CIO kan samenwerken met CLASC is naïef en gaat voorbij aan de principiële tegenstellingen tussen beide organisaties. De tegenstellingen tussen de beide richtingen zijn juist op de Nederlandse Antillen erg groot. De oprichting van een stichting Ontwikkelingssamenwerking Vakbeweging wordt gewaardeerd.

 

maandag 25 januari 2021

COLUMN BETWEETER: PAUL ROSENMÖLLER EN LILIANNE PLOUMEN

Toen Paul Rosenmöller nog geloofde in Mao en Marx en met zijn Marxistisch Leninistische Rode Morgen een wilde staking onder havenwerkers teweeg wist te brengen, vroeg radiojournalist  Jan Roodbol of ik in zijn avondlijke radioprogramma ‘Meer over Minder’ wilde debatteren met Rosenmöller.

De details van dat radiodebat weet ik niet meer. Wat ik nog wel weet, is hoe verbaasd ik was toen Rosenmöller mij in het vuur van debat verweet niks te begrijpen van het leven van de gewone werkman, want dan zou ik wel anders piepen. In een split second overwoog ik of ik mijn arbeiders afkomst  in de strijd zou gooien en meteen daarna te besluiten dat niet te doen. Afkomst is een oneigenlijk argument, als je dat gaat gebruiken is het einde zoek.

Wel was Rosenmöller hiermee een praatjesmaker geworden die  bluft. Of dat iets te maken heeft met zijn afkomst weet ik niet maar ik zou er niet van opkijken. In ieder geval vond hij het vanzelfsprekend dat hij als makelaar voor de gewone man kon optreden, terwijl ik van mijn vader als voormalig werkman geleerd had niet teveel pretenties op dat vlak te hebben, ook niet toen hij districtsbestuurder bij de NKV was geworden.

Nu zag ik dezer dagen dat PvdA lijsttrekker Lilianne Ploumen zich presenteert als dochter van een melkboer kennelijk om duidelijk te maken dat zij het leven van de gewone man -de veronderstelde PvdA stemmer - uit eigen ervaring kent. Ik zou tegen haar willen zeggen, doe dat niet want er zijn veel kinderen uit arbeidersgezinnen die opgroeien tot asociale schurken en er zijn veel rijkelui’s kinderen die sociaal bewogen zijn.

What do you want to do ?
New mail
What do you want to do ?
New mail
What do you want to do ?
New mail