WAAROM HEEFT DE PVDA DE VERZORGINGSSTAAT NIET GERED?

Foto Cartoon van petrus

Wat me verbaast is dat de PvdA niet op de eenvoudige en voor de hand liggende campagne slogan is gekomen “Wij hebben de verzorgingsstaat gered” in plaats van dat ze Nederland uit de crisis gered hebben. De eerste slogan is helder voor de klassieke sociaal-democratische achterban, de tweede niet omdat het niet over hen gaat maar over over Nederland met zijn banken (Wouter Bos), de multinationals, de economie met zijn steeds weer wisselende werkloosheidscijfers enz.

Hoe komt dit? Geloven ze er zelf niet meer in? Als dat zo is dan hebben de kiezers gelijk met te zeggen dat de PvdA de verzorgingsstaat samen met de rechtse VVD heeft afgebroken. De PvdA heeft ook niet de indruk weggenomen dat de verzorgingsstaat is uitgekleed om Nederland te redden. Integendeel, met de nadruk op het redden van Nederland heeft ze die indruk eerder versterkt.

Als de PvdA behoud van de verzorgingsstaat in deze tijd niet meer mogelijk acht dan moeten ze daar helder en duidelijk met hun kiezers over praten. Nu hing het in de lucht. Geert Wilders daarentegen wekte de indruk dat behoud van de verzorgingsstaat nog steeds mogelijk is. En als dat niet zo mocht zijn, dan wekt hij toch nog de indruk dat hij er voor wil vechten en dat is nog altijd meer dan wat de PvdA in zijn campagne te bieden had. 

Assher had meer weg van een spijtoptant uit het kabinet Rutte II die nu een herkansing wilde. Niet om de verzorgingsstaat opnieuw op poten te zetten maar hier en daar te repareren. Sorry, maar dat komt niet geloofwaardig over en dat is ook gebleken.  Beter ware geweest als hij zich geconcentreerd had op een campagne hoe de nieuwe verzorgingsstaat er uit zou moeten zien. Ook dat was niet gemakkelijk geweest, maar had wellicht tot behoud van meer zetels geleid dan de huidige 9.

Assher had het dus veel meer moeten hebben over beter beschermde pensioenen, meer baanzekerheid, meer woonzekerheid, meer zorgzekerheid enz. Hij had moeten vertellen hoe hij de nieuwe verzorgingsstaat te beschermen tegen nog meer liberalisme en liberalisering en vooral ook tegen de komst van grote aantallen asylzoekers, vluchtelingen en migranten. 

Zij doen immers ook een beroep op “onze verzorgingsstaat” en dat mag maar de PvdA kiezers mogen dan toch zeker ook wel weten wat er voor hen in zit? Minder verzorgingsstaat vanwege de komst van deze nieuwelingen of niet? De PvdA had zijn kiezers veel meer moeten gerust stellen over de ontwikkelingen in de verzorgingsstaat.

Het is een teken aan de wand dat de PvdA deze weg niet gekozen heeft. Of wordt de verzorgingsstaat helemaal niet bedreigd door globalisering, door Europa met zijn eeuwige onzekerheid rond de Euro en door de massale deelname van nieuwkomers? Als dat zo is dan had dat veel duidelijker aan de kiezers uitgelegd moeten worden. Nu kregen ze het gevoel, vals of niet, dat de verzorgingsstaat wel degelijk ten onder gaat aan migratie, globalisering en een kwakkelende Euro.

ILLEGALEN

Gaat het verzet binnen de PvdA tegen celstraf voor illegalen wel over het inhumane lot van illegalen? Ik waag het te betwijfelen. Ik denk dat het om iets anders gaat, anders zouden er al lang meer politiek geformuleerde eisen gesteld zijn. De leus “geen mens is illegaal” is zo algemeen dat hij nietszeggend is tenzij je echt denkt dat illegaliteit voor asielzoekers altijd ongewenst is. Humaan beleid zou dan afschaffing betekenen van alle wetgeving over migratie en vreemdelingen. Nederland zou op dit punt zijn verdragen met de EU moeten opzeggen. Nederland wordt een soort Oranje Vrijstaat waar voortaan iedereen zonder uitzondering welkom is.

Maar zo ver gaan de PvdA humanisten niet al is dat wel de uiterste consequentie van hun opvatting. Als de PvdA humanisten werkelijk zo ver zouden willen gaan, dan zouden ze ook mededogen moeten hebben met de arme Bulgaren die fraudeerden met Nederlandse toelages. Natuurlijk, deze toeslagenfraude is in handen van criminelen maar die helpen op die manier wel hun arme landgenoten aan een inkomen. Je kunt beweren dat zij zorgen voor een stukje herverdeling van de welvaart binnen Europa. Dat is op zich geen slechte zaak. Bovendien, komen veel asielzoekers ook niet in ons land terecht dank zij criminelen die daar veel geld mee verdienen?

Vanwaar dan dat principiële verzet tegen de detentieplannen voor illegalen van de VVD? Omdat het van de VVD is, misschien? Politiek verzet dus ook al wordt het gebracht onder de noemer van menslievendheid. De illegale asielzoeker als inzet van een politieke strijd tussen PvdA en VVD. Daar is een verklaring voor. De humane PvdA'ers hebben deze rare coalitie met conservatieve liberalen eigenlijk nooit gewild maar ze konden niet anders. De verkiezingsuitslag had PvdA en VVD tot overwinnaars gemaakt en daarmee tot elkaar veroordeeld. Daar kwam nog bij dat hun nieuwe partijvoorman Samsom een moderne uitruilprocedure had bedacht waarbij zowel VVD als PvdA aan hun politieke trekken zouden komen. Aangezien er geen alternatief was en Samsom nog het vertrouwen van de beginneling genoot, besloot het partijcongres zijn goede wil te tonen en de nieuwe coalitie te gedogen.

Maar gedogen is een wankele politieke basis om een coalitie in stand te houden, zeker voor een partij als de PvdA. Die barst gewoonlijk van zelfverzekerdheid en assertiviteit, zeker na een verkiezingsoverwinning als die van Samsom. Compromissen kunnen dan nog net maar het moeten wel eerste stappen, desnoods kleine stapjes zijn op weg naar het nieuwe vooruitstrevende Nederland. Helaas voor Samsom ziet het er daar elke dag minder naar uit. Integendeel, de coalitie breekt zowat alles af waar de PvdA zijn hele geschiedenis lang voor heeft gestaan.

Met het huidige illegalendebat wil de PvdA achterban een dikke streep in het zand trekken. Tot hier en niet verder VVD! Jullie hebben ons al genoeg onmenselijke maatregelen door de strot geduwd, nu is het de beurt aan ons om terug te duwen. Als jullie zo doorgaan zetten we jullie politiek neer als onmensen, als een partij die bezig is het imago van het tolerante Nederland kapot te maken, als een partij die desnoods over lijken gaat.

Kan Samsom hier nog wat aan doen? Tot nu toe heeft hij zijn achterban kunnen bezweren met allerlei toezeggingen waar hijzelf niets over te zeggen heeft. Is de VVD geneigd om toe te geven aan deze druk of pakt ze het signaal van de streep in het zand op en gaat ze de weg naar de uitgang voor dit kabinet zoeken? Niemand die het weet. Wat we wel weten is dat over de ruggen van illegalen politiek Nederland weer een stukje instabieler is geworden. In navolging van de VS komt Nederland terecht in de zone van de permanente polarisatie tussen linkse en rechtse onderbuikgevoelens. Het compromis daartussen wordt steeds moeilijker.

KABINETSFORMULE RUTTE II

Ik mag Bas Heijne wel. Geen Pavlov progressief die achter de mode en de trends aanloopt maar blijft nadenken, ook al is de verwarring tussen idealen en werkelijkheid groot. Hij stelt in zijn laatste column vast dat het geloof in de menselijke natuur begint te tanen. “Decennialang heerste de progressieve overtuiging dat een mens gebaat zou zijn met zoveel mogelijk vrijheid – het opheffen van het bordeelverbod in 2000 was er een late uiting van. Wie volkomen vrij was, zou vanzelf wel gelukkig worden. Daarna kwam de desillusie – wie vrij was, maakte soms, vrij vaak eigenlijk, keuzes die niet goed uitpakten Voor niemand – niet goed voor jezelf, niet goed voor anderen, niet goed voor de maatschappij. Lang dacht men dat het een kwestie van voorlichting en bewustwording was; wanneer je mensen maar vaak genoeg zou wijzen op de schadelijke effecten van hun al te menselijke neigingen, zouden ze vanzelf het licht wel zien.” (NRC Handelsblad, 16 en 17 maart 2013)

Nog niet zo lang geleden moesten we nog lachen om de goed bedoelde slogan van voormalig premier Balkenende “Fatsoen moet je doen”. Toen stond het progressieve geloof in de menselijk natuur kennelijk nog overeind. Mensen zouden heus wel weten wat het beste voor hun is en als het fout gaat, kunnen we er nog altijd een TV spotje tegenaan gooien. Het geloof in opvoeding en bewustwording als correctie op de menselijke natuur was nog onaangetast.

Totdat, ja totdat wanneer? Toen bleek dat mensen ondanks alle heropvoedingsreclame en afschrikking toch bleven roken? Of totdat de mensen alsmaar dikker werden door ongezond eten? Of toen bleek dat steeds jongere mensen zich een coma zuipen? Of is het besef gekomen met meer geweldpleging tegen ambulance verplegers en politie? Of was het omdat de leiding van publieke instellingen behept bleek te zijn met wat heden ten dage graaicultuur is gaan heten?

Een scherpe grens valt niet te trekken maar het gevoel van mailaise over het gebrek aan individuele verantwoordelijkheid is ontegenzeggelijk groter geworden. De economische crisis heeft bij gebrek aan nog meer fun dat gevoel van malaise versterkt. Wat nu? Meer regelgeving van bovenaf? Het lijkt erop dat de progressieven met hun visie op de staat en samenleving bijna automatisch daarbij terecht komen. Het tot voor kort ondenkbare in progressieve kringen, de staat als Grote Opvoeder, lijkt steeds dichterbij de komen. Steeds meer kamerleden en politieke leiders zoeken hun heil in verbodswetgeving om dan maar normbesef en moraal bij de burger af te dwingen.

Nederland dreigt aldus een dwangdemocratie te worden. Is het niet goedschiks dan kwaadschiks maar de burger zal gedwongen worden zijn gedrag en opvattingen te wijzigingen op straffe van een boete of straf. De overheid hanteert daarbij een mengeling van argumenten. Maar het voornaamste argument is dat van de kosten. Daarin vinden socialisten en liberalen elkaar in dit kabinet. De BV Nederland moet een soepel lopende machine zijn waar burgers zich houden aan regels van efficiency en nut.

Burgers die ziek worden door te roken of teveel te eten, burgers die de vleespotten van de overheid leeg vreten, jonge burgers die zich te pletter zuipen en de boel kort en klein slaan, gezinnen die goedkoop willen wonen enz. enz. moeten door de wet aangepakt worden. Wie niet horen wil, moet maar voelen. Staatmoralisme ten dienst van de publieke moraal om burger en samenleving op het goede pad te houden. Zijn we dan toch op weg naar de gevreesde 'Brave New World ' die Aldous Huxley zo overtuigend heeft beschreven in zijn gelijknamige boek (1932!)?

Ik ga er vanuit dat zoiets ons niet gaat overkomen, ook al zijn er her en der angstaanjagende signalen dat het toch wel eens die kant uit kan gaan. Ouderen die zichzelf leren opruimen om plaats te maken voor onbezonnen jeugd. Een technisch administratief geboortebeleid voor de productie van werkers om het marktsysteem draaiend te houden. Een gesteriliseerd milieu waarin niets meer aan het toeval wordt overgelaten zodat de kosten van onderhoud minimaal worden. Een woningbouwbeleid waarbij van overheidswege wordt bepaald wie waar mag wonen in wat voor een soort huis.

Dat alles op basis van een 'kosten baten plaatje'. Hier doemt het schrikbeeld van Nederland op als een toekomstige dwangdemocratie met een kruideniersmentaliteit. Of we er ook daadwerkelijk heengaan? Als ik naar dit kabinet kijk, ben ik bang van wel want op meer visie op mens en maatschappij dan die van een kruidenier heb ik Rutte en Samsom nog niet betrapt. Maar wat niet is, kan komen. Meer hoop is er niet.

SYBRAND BOEMA

CDA Leider Sybrand Buma voert dapper oppositie tegen het vuige kabinet Rutte II.

De Nederlandse politiek is weer in de ban van het CDA. Hoe komt dat zo? Eenvoudig. PvdA en VVD zijn in hun kwajongens bravoure bij de kabinetsformatie voor het gemak even vergeten dat ze in de Eerste Kamer geen meerderheid hebben. Dat betekent dat ze altijd een gedoogpartner van de oppositie nodig hebben om de wetsvoorstellen erdoor te krijgen. Vandaag gooit het CDA zijn kont tegen de krib van de kabinetsplannen tot huurverhoging en leegroven van de woningbouwcooperaties. Morgen doet de SP dat of D66. Het kabinet Rutte II gaat het nog heel moelijk krijgen.

Dat de PvdA zijn handen in de zakken steekt van de woningbouwcooperaties kan ik begrijpen. Die partij is het aangeboren om alles naar den Haag te zuigen om vervolgens uit naam van de zwakken en armen Nederland te herverkavelen. Maar gezond is dat sociaal democratisch centralisme niet, dat overigens aardig aansluit bij de Nederlandse regelzucht van bovenaf. Dat begint al met de welstandscommissies die alles en iedereen in de gaten houden. Woningbouwpolitie zou een beter woord zijn voor die commissies.

Met die huurverhogingen wil het kabinet gezinnen die in verhouding tot hun inkomen te goedkoop wonen dwingen een huis op stand te kopen. De huurverhoging staat dus volledig los van de vraagprijs voor een huis. Het is uitsluitend een van staatswege opgelegde maatregel. Staatsdwang heet dat, in het kader van de herverkaveling. Dat de PvdA daar geen moeite mee heeft, kan ik begrijpen maar dat de VVD zich nu ook al leent voor dit soort maatregelen gaat boven mijn pet.

Het zou nog mooi zijn als de woningbouwcooperaties deze huurverhoging zouden kunnen gebruiken om hun woningbestand uit te breiden of te verbeteren. Niks daarvan. De woningbouwcooperaties worden voor de lieve som van 2 miljard aangeslagen door de staat. Wat die er mee gaat doen? Dat weten we niet. Windmolens bouwen, natuurgebieden aanleggen, dijken verhogen of gewoon het financieringstekort omlaag brengen? Het belangrijkste voor de politici is dat ze weer geld hebben om te kunnen beslissen wat goed is voor woningzoekenden, scheefwoners, onderhuurders en kamerbewoners.

Waarom mag de burger niet zijn eigen huis bouwen op zo goedkoop mogelijke grond aangeboden door de gemeenten zoals in België gebruikelijk is? Is dat de Hollandse regelzucht, het eeuwig verlangen naar conformisme met de burgerlijke smaak als norm voor alle woningbouw, de angst voor anarchie of de eeuwige hebzucht van politici? Goedkope grond betekent ook goedkope woningen gebouwd door woningbouwcooperaties, door projectontwikkelaars of door individuele burgers.

Dat het Nederlandse model van geen kanten werkt, kun je het beste zien aan de altijd durende woningnood van de rode stad Amsterdam. Daar is altijd en eeuwig gehannes met woningen en woningbouw. Gaat dat ooit opgelost worden? Nee nooit want de gemeentelijke overheid heeft nog andere prioriteiten zoals herverkaveling van het woningbestand ten gunste van het stadsproletariaat, zoveel mogelijk verdienen aan de grond om nog meer te kunnen herverkavelen ( huursubsidies, vervoersubsidie enz.) en handhaving van het woonconformisme.

Het ergste van deze Rutte II maatregel is, en daar heeft het CDA groot gelijk in, dat met het afromen van de huurverhoging voor een bedrag van 2 miljard er minder geld overblijft om te investeren in de woningbouw en dat terwijl de werkloosheid in die sector almaar oploopt en de vraag naar goedkope woningen groot is. Laat het CDA maar een lekker gat schieten in deze hopeloze kabinetsplannen. Niet dat daardoor de hele woningmarkt verbetert, daar geloof ik niet in. Daarvoor is de Nederlandse politiek te verknocht aan regelgeving met uitschakeling van de marktwerking ten behoeve van de herverdeling. Dat is een mentaliteitskwestie waar het CDA zelf ook nogal eens last van heeft. Maar goed, alle beetjes helpen, dus vooruit Buma wordt maar de Boema van dit kabinet.

PARTIJ VAN DE ARBEID?

Het kabinet gaat door met nivelleren, een beetje minder dan eerst maar nog steeds wordt er genivelleerd, om de minder betaalden een beetje dichter te brengen bij de beter betaalden of zoals Rutte zegt de zwakkeren te beschermen. Het is dus geen afroming om de staatschuld te verminderen maar geld pompen van hoog naar laag. Dat doet heel sympathiek aan maar ik lees dat de Nederlandse inkomensspreiding in Europa nog altijd een goede middenmoter is. Niet zoveel gespreid als in Scandinavische landen, maar zeker ook niet zo weinig als in Spanje of Frankrijk. Toch wordt er genivelleerd terwijl dat volgens ons nationaal planbureau tot minder banen zal leiden.

Minder banen terwijl ook nog gekort gaat worden op de WW uitkering, weliswaar minder dan eerst maar toch altijd nog een korting. Je zou denken dat ze in den Haag in zo’n situatie meer banen gaan scheppen in plaats van minder. Zonder voldoende banen gooi je de werklozen immers de dieperik van de armoede en de sociale uitsluiting in.

Is het daarom niet beter om in plaats van te nivelleren, de banenmotor op te peppen door bijvoorbeeld de lonen minder te belasten waardoor arbeidskracht goedkoper wordt en dus meer banen worden geschapen? Wie werkt loopt minder kans verzeild te raken in een sociaal isolement en heeft meer mogelijkheden zijn inkomen te verbeteren. Zou een partij van de Arbeid daarom niet meer werk moeten maken van werk in plaats van te nivelleren op een moment dat het niet dringend noodzakelijk is? Heeft dit kabinet met voorop de Partij van de Arbeid eigenlijk wel een visie op arbeid?

RUTTE II

In het weekeinde had ik een mooi gesprek met een vriend van me. Hij gelooft dat het niet anders kan dan dat we in Nederland spoedig een VVD - PvdA kabinet krijgen, Rutte II dus (De Volkskrant gelooft dat ook). Met enthousiasme heb ik advocaat van de duivel gespeeld om te zien of zijn geloof zou standhouden.

Ik open venijnig. Samsom heeft gezegd dat als hij in een kabinet gaat zitten dat als premier zal zijn en anders niet. Dat klopt, zegt mijn vriend. Hij gaat terug naar de Tweede Kamer. Ik kop in. Rutte zou wel gek zijn als hij dat accepteert. Eerst een kabinet in elkaar timmeren en dan vrolijk vanuit de Tweede Kamer vanuit links schieten op het kabinet zodat hij – Samsom - op zijn gemak de benodigde stemmen kan vergaren voor zijn toekomstige premierschap.

Geen overtuigend argument vindt mijn vriend. Het land heeft het nodig en dus moeten ze wel. Ik weer. Dat is wat de goegemeente nu vindt maar wat zegt die goegemeente straks als ze na een half jaar komen vertellen dat ze het zo geprobeerd hebben maar dat het helaas –oh wat zijn ze verdrietig – ondanks alle inspanningen niet gelukt is? Haalt de goegemeente dan niet de schouders op en vindt ze dan niet dat ze het maar zelf verder moeten uitzoeken?

Mijn vriend bezweert dat er geen alternatief is voor een kabinet van de Grote Twee. Waarom geen minderheidskabinet, zo probeer ik hem te verleiden. Hij wijst het resoluut van de hand. Dat wordt niks. Dan moet Rutte steeds stemmen ronselen in de Tweede Kamer en daar heeft hij geen zin in. Dat weet ik nog zo net niet, repliceer ik. Waarom niet? Stel dat hij samen met D66 en CDA een minderheidskabinet met 66 zetels maakt. Dan zijn er tien zwevende zetels nodig voor een meerderheidsbesluit. Het zou kunnen.

Mijn vriend vindt dat links de meerderheid heeft en er dus in dat geval een links minderheidskabinet moet komen van PvdA, SP, D66, GL en Dieren Partij met 71 zetels in de Tweede Kamer en Samson als premier. Ik geef toe dat het kan. In België hebben ze zelfs een 7 partijen kabinet maar dat heeft dan wel weer de meerderheid in het parlement.

Maar zie jij Samsom al stemmen ronselen in de Tweede Kamer? Ik niet. Een PvdA premier die stemmen moet ronselen in de Tweede kamer gooit zich in de PvdA leeuwenkuil. De partij is sowieso al een discussiepartij en in dat geval zal ze dat in de overtreffende trap worden. Het gevolg zal zijn een tot op het bot verdeelde PvdA.

Ik probeer mijn vriend nog de variant van een zaken of nationaal kabinet o.l.v. Rutte te laten overwegen. Maar het vuur is gedoofd. We verleggen ons gesprek naar aangenamere dingen.

DE MARK BROTHERS

Het Kabinet Rutte II is op een handdruk na geregeld met dank aan CDA, D66 en PvdA. (een digitale fotocollage van Petrus)

CDA partijleider Buma is er mee begonnen. Hij wil weer graag samenwerken met de PvdA. Het CDA zal de conclusie getrokken hebben dat de PvdA als regeringspartner nog altijd betrouwbaarder is dan de PVV. Dat is een mooie conclusie, ook naar de kiezers toe. Maar het wordt nog mooier. PvdA leider Samson die toch behoorlijk naar links is opgeschoven, althans voor de bühne, zegt ook best te willen samenwerken met het CDA. Blijkbaar ziet hij het CDA toch meer zitten dan de SP, wat ik me gezien het programma van die partij goed kan voorstellen.

Het zou wel eens kunnen zijn dat de wederzijdse liefdesverklaring tussen CDA en PvdA iets moois gaat brengen in de Nederlandse politiek. Een nationaal Midden Kabinet van VVD, D66, CDA en PvdA. Sommigen zullen zich nu achter de oren krabben en afvragen hoe dat kan? Heel eenvoudig, de trends in de peilingen.  Als je de partijpolitieke flanken wil uitsluiten  - PVV en SP -  dan hebben alleen deze vier samen een zetelmeerderheid in de Tweede Kamer.

Vroeger was de VVD rechts en de PvdA links. Die tijd is sinds de rechtse PVV  en de linkse SP voorbij. Voortaan zitten VVD en PvdA in het midden op de Nederlandse politiek ideologische lijn. Een breed midden, maar nog altijd een midden.

Als dit gaat gebeuren en waarom niet, dan krijgen we dus een Rutte II kabinet. Dat zal voor Samson en een enkele PvdA'er even slikken zijn maar ze zullen inzien dat het de enige manier is om aan de macht te komen en naar we mogen hopen de crisis te bestrijden.  Nu maar hopen dat Rutte  uit zal groeien tot een staatsman. 

RUTTE II

Verkiezingen zijn na het Catshuis debacle nodig en gerechtvaardigd maar lossen ze ook wat op? PvdA leider Samson is in ieder geval goed begonnen. Hij wil zelfs wel met de VVD in een regering zitten. Dat betekent dat hij bereid is tot compromissen, iets wat de laatste tijd door o.a. Wilders wordt verdacht gemaakt als een zwaktebod terwijl dat nu juist de kracht van democratie is.

Maar Samson moet ook niet dezelfde fout maken als indertijd Job Cohen en denken dat je de VVD in een coalitie kunt zetten tezamen met de drie linkse partijen PvdA, GL en D66 (Pechtold speelt trouwens teveel op de man en te weinig op de bal). Daar zal Rutte niet intrappen. Zelfs al hangt D66 iets meer de liberale partij uit dan een tijdje geleden, het is toch te weinig voor de VVD om in zo’n vier partijen coalitie te stappen. Er moet meer van het midden in anders wordt de VVD te gemakkelijk in een linkse hoek gedrukt.

Dus kan GL beter vervangen worden door het CDA. Dat zal Rutte als premier gerust stellen. Met Verhagen als ervaren rot in zo’n Rutte II kabinet (als dat mag van het CDA want daar waart rancune tegen hem rond onder de preciezen)  wordt de centrum-linkse regering nog stabieler. Volgens de laatste peilingen van de Hond heeft zo’n centrum-linkse vier partijen coalitie een comfortabele meerderheid van 83 zetels in de Tweede Kamer.

Blijft de SP over. Een partij die volgens de populaire partijleider Roemer toe is om het machtsspel mee te spelen. Met 30 zetels volgens de Hond van 23 april, is Roemer de tegenpool geworden van Rutte. De verkiezingen gaan straks tussen de twee R’s, Rutte of Roemer? Wie wordt straks de baas in Nederland?  De grootste partij bepaalt en dat zal toch de VVD zijn en dus kan Roemer uitzien naar een lange periode van oppositie voeren. Dat zal niet gemakkelijk zijn tegen een centrum linkse regering. Maar er moeten natuurlijk wel eerst nog verkiezingen worden gehouden en in 5 maanden kan nog héél véél gebeuren.