PRINSJESDAGEN: ROB JETTEN WAAR GAAT GIJ HENE?

 

Deze prent is zonder AI gemaakt.

Kabinet waar gaat gij hene? Gaat gij naar links of gaat gij naar rechts? De Tweede Kamer fracties smeken om een antwoord maar premier Jetten volhardt in zijn standpunt. Hij is bereid met elke fractie te praten over elk begrotingshoofdstuk apart als het moet.

Dat zint de Tweede Kamer fracties niet. Dit riekt naar verdeel en heers. Dat zeggen ze niet maar weten ze wel en dat is het ook. Het minderheidskabinet heeft een nationale begroting gemaakt en daar kun je naar believen aan mee doen of niet maar dan alleen volgens de menukaart van het kabinet.

Jetten buigt niet naar links en niet naar rechts om de voormalige CDA leider en premier Dries van Agt te citeren. Symbolischer kan het haast niet. Dit minderheidskabinet eigent zich de vroegere middenpositie van het CDA toe. Het kabinet Jetten is het midden. Een ander midden is er niet!

De regering Jetten bepaalt van daaruit welk spel hoe wordt gespeeld. Je kunt dus niet met de hele begroting meespelen en dus geen begrotingsdelen uitruilen. Neem jij een beetje terug van klimaat, dan geef ik je wat voor migratie. Dat spel wordt hun uit handen geslagen. Het kabinet bepaalt het kwartetspel, de Tweede Kamer fractie die er brood in ziet kan aansluiten. 

Volgens sommige fractieleiders met Wilders en Klaver voorop, voorspellen dezelfde chaos als voor de totstandkoming van de begroting. Maar was het wel een chaos? Op het gezicht van Klaver zie je dat hij begint te beseffen dat het misschien wel geen chaos is maar een bewuste gang van zaken. Als dat zo is dan staat hij buitenspel.

Zeker als andere fractieleiders wel in dat spel meegaan. Eerdmans van Ja 21 is zo een andere fractieleider. Hij heeft al toegezegd het spel met het kabinet te willen meespelen. Praktische politiek noemde hij dat tijdens de beschouwingen.

Wilders met zijn goede neus voor het politieke spel waarschuwde Eerdmans meteen. Die besefte meteen dat met de opstelling van Eerdmans de anderen wel mee moeten doen of anders geen kaarten meer hebben, om Trump te citeren.

Waarom gaat Eerdmans mee met Jetten? Omdat hij denkt tijdens het gesprek alsnog kaarten te hebben? Klaver weet het niet meer. Waar gaat Nederland hene? Vooralsnog staan Jetten, Yesilgöz en van den Brink tezamen met hun fractieleiders Paternotte, Brekelmans en Bontenbal aan het roer.

28. VOER VOOR POLITICOLOGEN. VAN AGT

Deze in Nederland beroemde foto van Dries van Agt en Hans Wiegel tijdens een samenzweerderige bijeenkomst in een of andere bistrootje, geeft precies aan wat er aan de hand was in 1980. Terwijl den Uyl als PvdA leider van de grootste partij dacht de politieke touwtjes in handen te hebben, draaide de handige van Agt hem een loer door in rap tempo met VVD leider Wiegel een kabinet in elkaar te draaien. In zijn laatste interview met Pauw onthult van Agt dat ze zelfs maar deden alsof ze druk waren met het maken van een regeerakkoord.Volgens van Agt zaten ze om de tijd te doden te klaverjassen.

 

Ik herken maar gedeeltelijk het beeld van Dries van Agt dat dezer dagen bij zijn verscheiden in de media wordt geschetst. Ik hoorde in het begin van de jaren tachtig in linkse kringen, ik was toen actief lid van de PvdA, niks goeds over hem. Integendeel, er hing een sfeer van “Roomse gluiperd” om hem heen. Wat hem vooral werd kwalijk genomen was de verraderlijke manier waarop hij de politieke overwinning van de PvdA met den Uyl verraden had .

De PvdA had als grootste partij het initiatief tot regeringsvorming. Men was in de PvdA dan ook vol verwachting van kabinet den Uyl II. Maar van Agt had andere plannen. Hij traineerde de boel om daarna snel een kabinet van Agt-Wiegel te vormen. Den Uyl en de PvdA werden met Rooms conservatieve behendigheid gepiepeld met in het kielzog ook nog eens de progressieve katholieken van de PPR.

Van Agt was een uitgesproken katholieke conservatief die ik wel begreep, ook ik kom uit de katholieke Brabantse klei, maar wiens opvattingen ik niet deelde. Zijn conservatieve gedachtengoed was achterhaald, ook voor doorsnee katholieken. Zijn ethisch reveil was daarom een doodgeboren idee.

En net als nu, werd het persoonlijke politiek. Van Agt werd voortdurend in woord en beeld belachelijk gemaakt in linkse kringen. Toch of juist daarom kreeg links geen vat op hem. Van Agt had een speelveld wat den Uyl en veel linkse politici niet hebben: humor en relativeringsvermogen. In het licht van de eeuwigheid stelt per slot van rekening niemand iets voor, van Agt niet maar den Uyl ook niet. 

Hij beheerste als geen ander het zichzelf klein maken voor volk en journaille waardoor hij alsnog boven zichzelf uitstijgt. Ik zag het nu weer gebeuren in het laatste interview van Jeroen Pauw met van Agt afgenomen in 2015 en nu na zijn dood uitgezonden.

Hij was een populist in statu nascendi die de populariteit van het wielrennen met Tourwinnaar Joop Zoetemelk genadeloos op TV wist uit te buiten net als zijn liefde voor het carnaval. Zaken waar ze bij links tot op de dag van vandaag  geen verstand van hebben. Dat nu voelde van Agt perfect aan.

Waarom vind ik van het hierboven beschreven beeld niks terug bij zijn herdenking? Natuurlijk, over de doden niets dan goeds maar dan kun je nog wel een politieke afweging maken.

Is het omdat de immer gehaaide van Agt zich min of meer bekeerd heeft tot links met o.a. zijn solidariteit met Palestijnen en de opgelaaide liefde voor Moeder Aarde? Op de vraag van Pauw waarom hij tijdens zijn premierschap de periode waarin hij echt verschil kon maken, niks deed aan de Palestijnse kwestie kwam het ontwijkende antwoord dat toen iedereen in Nederland pro-Israël was en hij geen tijd had er zich in Palestijnse kwestie te verdiepen.

Hoe moet ik dat rijmen met een van Agt die als minister van Justitie in 1972 tegen de gevoelens van veel Nederlandse joden in, de 3 grootste oorlogsmisdadigers die in Nederland vast zaten, vervroegd wilde vrijlaten? Wist hij niet waarmee hij bezig was? 

Hij verontschuldigde zich later door te zeggen dat hij de Tweede Wereldoorlog niet bewust had meegemaakt en omdat hij ariër was. Voor het gebruik van die term bood hij later zijn excuus aan. Een merkwaardig term "ariër", zelfs ik weet als naoorlogse geborene dat dit een zeer besmette term is, altijd maar zeker i.v.m. joden. De vervroegde vrijlating van de Drie van Breda ging door een opstand in de Tweede Kamer niet door.