MET TRUMP WANKELT DE INTERNATIONALE RECHTSORDE

 

President Trump ontvangt in het Witte Huis de Israëlische premier Netanyahu (april 2025)

Onze zowat enige nationale geopolitieke denker Rob de Wijk denkt dat de NAVO verdwijnt vanwege fundamentele ontrouw van Trump’s Amerika (zie zijn interview in FD van 6 september). Tijd om de NAVO en de rol van de VS nader te bekijken.

Dat het niet goed met het het NAVO bondgenootschap is sinds Trump aan de macht is duidelijk geworden ook al wil de afgelopen Haagse NAVO top ons anders doen geloven. 

Dat is bijzonder ernstig voor Europa dat dankzij de NAVO sinds de Tweede Wereldoorlog vrede kent. Nu ja, niet helemaal. Bij het uiteenvallen van Joegoslavië, op zich weer het gevolg van de val van de Berlijnse muur (1989), was gewelddadig optreden van de NAVO in Servië noodzakelijk om president Milosevic tot de orde te roepen. 

In 1999 werden enkele doelen in de hoofdstad Belgrado door de NAVO gebombardeerd. Ik herinner mij de ontsteltenis onder de inwoners van de stad dat de NAVO zoveel geweld gebruikte tegen hun land. Ze waren totaal ontdaan dat westerse landen tot zoiets in staat waren.

President Milosovic koos eieren voor zijn geld. Nog in datzelfde jaar werd hij door een speciaal Joegoslavië tribunaal te Den Haag aangeklaagd. Drie jaar later, in 2002 stond hij terecht. Het proces eindigde met zijn dood in 2006. 

Later volgden bij hetzelfde tribunaal processen tegen generaal Mladic (2011-2017) en politiek leider Karadzic (2016-2019) vanwege hun wandaden tijdens de Bosnisch-Servische oorlog. Zij werden veroordeeld voor het plegen van misdaden tegen de menselijkheid waaronder genocide.

President Trump ontvangt Putin op de rode loper in Alaska (augustus 2025)

Hoewel Putin door het Internationaal Strafhof wordt aangeklaagd vanwege begane oorlogsmisdaden in Oekraïne (2023), met name de deportatie van duizenden kinderen uit bezet gebied, krijgt het internationale arrestatiebevel geen vervolg.

Sterker nog president Trump negeert het arrestatiebevel volledig. In zijn zoektocht naar een vredesregeling tussen Oekraïne en Rusland ontvangt hij Putin met alle egards van een staatshoofd van een machtig land en wacht hem  op de rode loper op in Alaska. 

De Chinese president Xi heeft het kort daarna nog eens dunnetjes overgedaan in Beijing, waar Putin eregast was bij een indrukwekkende Chinese wapenschouw. De hele opzet lijkt een demonstratie van de macht van China met in zijn kielzog Rusland tegenover het westen, d.w.z. op de eerste plaats Amerika met in diens kielzog Europa.

Het arrestatiebevel tegen de Israëlische president Netanyahu (2024) vanwege mogelijke genocide pleging tijdens de Gaza oorlog, heeft tot nu toe al evenmin veel effect. Ook hier zit de Amerikaanse president Trump tussen. 

Hij ontvangt na het door het Internationaal Strafhof te Den Haag uitgevaardigde arrestatiebevel, Netanyahu in het Witte Huis en blijft de oorlog in Gaza onverkort steunen ondanks de vele internationale protesten van westerse landen als Frankrijk, Spanje, Canada, Australië en de EU.

Het ziet er dus naar uit dat de internationale rechtsorde eventueel ondersteunt door het westerse NAVO bondgenootschap onder president Trump begint te wankelen en dat terwijl die internationale rechtsorde wordt bedreigd vanuit China en Rusland.

DE PAPEGAAI VAN MELANIA TRUMP

 

Onderstaande grap over president Trump en de papegaai kreeg ik toegestuurd door een Canadese vriend. 

De Papegaai.

Tijdens een pauze tijdens een diner in het Witte Huis boog Melania Trump zich naar Elon Musk om met hem te kletsen."Ik heb Donald een papegaai gekocht voor zijn verjaardag. Die vogel is zo slim, Donald heeft hem al geleerd om meer dan tweehonderd woorden te zeggen!""Dat is heel indrukwekkend," zei Musk, "maar je beseft toch wel dat hij alleen de woorden uitspreekt. Hij begrijpt niet wat ze betekenen.""Oh, dat weet ik," antwoordde Melania, "maar de papegaai ook niet.

Het is te gemakkelijk om Trump als een dommerik af te schilderen maar humor helpt wel om het onbegrijpelijke tot bevattelijke proporties terug te brengen. Want Trump is voor gewone mensen niet meer te volgen.

Het papegaai verhaal bracht me bij de vraag wat de rol van Melania bij dit alles is. Op het eerste gezicht speelt zij geen rol van betekenis in het politieke leven van Trump. Ze houdt zich op de achtergrond, speelt niet de first lady in het Witte Huis of daarbuiten. Het vermoeden waart zelfs rond dat ze eigenlijk genoeg heeft van haar huwelijk maar dat weet niemand zeker.

Geboren in Slovenië, dat deel uitmaakte van Joegoslavië, weet ze zich al snel op te werken in de modellenwereld. In de jaren tachtig, nog voor de val van de Sovjet Unie, reist ze in haar nog jonge leven als fotomodel voor verschillende modehuizen van het ene naar het andere Europese land. 

In 1996 gaat ze als model werken in de VS. Ze is dan 26 jaar oud. Ze komt te werken bij het modellenbureau van Donald Trump in New York. Het verhaal gaat dat Donald Trump in 1998, hij is dan 52 jaar en bezig aan zijn tweede huwelijk, haar telefoonnummer vraagt op een societyfeestje in New York. Ze zou geweigerd hebben en in plaats daarvan zijn nummer gevraagd hebben waardoor  het initiatief om een afspraak te maken bij haar lag. 

Ze is dus een vrouw die niet met zich laat spotten, ook niet door een rijke New Yorkse playboy als Trump. Zij is geen  MeToo vrouw, vrouwen die door oudere rijke mannen worden misbruikt in ruil voor een carrière fo geld. Melania wil geen slachtoffer worden. Ze stuurt aan op een huwelijk. Dat komt pas in 2005. Op het societyfeesten zijn vele gasten uit de filmwereld en de politiek  o.a. Bill en Hillary Clinton. Volgens societyfotografen was en is het een gelukkig huwelijk.  

Tijdens dat huwelijk komt Trump op het idee om voor het presidentschap te gaan. Kwam hij op dat idee omdat hij zoveel succes had met zijn TV serie “The Apprentice” waarin hij kandidaten naar believen kon afbranden met de slogan “you are fired”?

“The Apprentice werd gemaakt door de Britse televisieproducent Mark Burnett en mede geproduceerd door Donald Trump, die de presentator was van de show gedurende de eerste veertien seizoenen (2004-2017)... The Apprentice was zo succesvol dat hij er $ 214 miljoen aan verdiende met 14 seizoenen van de show, plus meer aan gerelateerde productlicenties naarmate zijn naam als merk waardevoller werd. Naarmate de serie vorderde, werden de adviseurs af en toe wekelijks vervangen door andere adviseurs, waaronder twee van Trumps andere kinderen, Donald Trump Jr. en Eric Trump, evenals eerdere winnaars van de show en andere zakenmensen (meestal van het bedrijf waarvan het product of de service in de aflevering werd genoemd)... Tijdens Trumps ambtstermijn werden in de serie regelmatig zijn eigendommen, producten en merk uitgelicht en gepromoot. Trumps vrouw Melania Trump was ook meerdere keren te zien in de serie, waaronder in verschillende taken waarin haar mode- en cosmeticaproducten te zien waren. De modeproducten van Ivanka Trump zijn ook te zien geweest.” (Wikipedia: The Apprentice”)

Het is duidelijk dat Melania betrokken was bij de TV onderneming Trump, evenals zijn kinderen uit voormalige huwelijken. Melania is een zakenvrouw. Dat is ook het beeld dat ze naar buiten brengt. Maar was zij ook betrokken bij zijn politieke carrière? Het enige wat daarover te zeggen valt, is dat Donald Trump haar adviezen en opmerkingen als een van de weinigen altijd op prijs stelt. 

Je vraagt je af of Melania als voormalige Sloveense uit het Sovjet tijdperk, opgegroeid in het communistische Joegoslavië, invloed heeft op de visie van haar man ten aanzien van Rusland? Een andere visie dan die in Amerika gebruikelijk is, namelijk te vertrouwen op Putin als een man waar je een betrouwbare en duurzame overeenkomst mee kunt sluiten? 

Melania is in het land waar alles te gelde kan worden gemaakt, privé en zakelijk, een enigma. Uit de bananengrap blijkt dat men haar intelligenter vindt dan Trump. Dat zou heel goed kunnen. Veel wijst erop dat zij een zorgvuldige carrière heeft opgebouwd als fotomodel en later als vrouw van een vastgoedmiljonair en TV ster die er in slaagt om veel Amerikanen te betoveren met zijn belofte ze rijk te maken. 

Is dit toeval of zijn er nog andere zaken? Het is bekend dat Trump zakelijke (financiële) contacten in Rusland heeft gehad, dat de Amerikaanse geheime dienst heeft uitgevogeld dat zijn eerste presidentscampagne door nepnieuws uit Rusland werd gesteund. Iets wat Trump ontkent na zijn bezoek aan Putin in zijn eerste termijn als president waarmee hij de Amerikaanse veiligheidsdiensten als leugenaars wegzet. Trump heeft iets met Putin en Rusland, maar wat?

Onder het mom van een heksenjacht tegen hem ontkent hij ook andere feiten of het nu om omkoping van vrouwen gaat, flagrante leugens of oproepen tot geweld. Trump komt er bij zijn kiezersvolk mee weg. Arm Amerika! Het zal geestelijk nog armer worden nu hij het ministerie van Onderwijs ontmantelt met hulp van een andere miljonair. 

HOEZO VREEDZAAM SAMENLEVEN?

 petrus nelissen, 'De Vlag' (uit de serie vaderlandsliefde), olieverf op jute en paneel, 2016

Hoe zit het nu? Kunnen bevolkingsgroepen met verschillende religies, taal of culturele achtergrond nu wel of niet vreedzaam samenleven? Volgens Minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok kun je dat wel vergeten. Ondanks de verontwaardiging heeft hij grotendeels gelijk. Zie onze zuidgrens waar de Nederlandstalige Vlamingen al sinds de onafhankelijkheid van België (1832) in de clinch liggen met de Franstalige Walen en Brusselaars. Het resultaat na ruim 150 jaar is een Federaal België bestaande uit een Vlaams, Waals en Brussels Gewest overkoepeld door een  federale regering. Het vreedzaam naast elkaar leven in België heeft een hoge politieke en financiële prijs maar gelukkig geen gewelddadige uitbarstingen al heeft het soms niet veel gescheeld.

Dat was in Noord-Ierland wel anders. Na jarenlang van geweld en terreur is een vredesakkoord gesloten tussen katholieken en protestanten. Nu maar hopen dat het stand houdt. Na de Basken proberen de Catalanen zich nu af te scheiden van Spanje. De Basken kozen tot voor kort voor barbaars geweld helaas ook nog toen Spanje een democratisch land was geworden. De Catalanen proberen het nu langs democratische weg waarbij de spanningen soms heel hoog oplopen. Hoe lang kan de vreedzame boog gespannen blijven?

In Joegoslavië brak bij gebrek aan democratische structuren een regelrechte oorlog uit tussen katholieke Kroaten, orthodoxe Serven en Bosnisch moslims en uiteindelijk ook nog tussen Serven en Albanese migranten in de voormalige Servische provincie Kosovo. Joegoslavië is nu opgesplitst in maar liefst 8 landen waarbij Servië ook nog eens de provincie Kosovo verloor aan de Albanese migranten/vluchtelingen uit Albanië ten tijde van de communistische dictator Enver Hoxa.

Oekraïne is ook al geen voorbeeld van vreedzaam samenleven tussen de autochtone bevolking en de Russische migranten minderheid uit de Sovjettijd. Met steun van Putinski werd het een complete veldslag waarbij zogenaamde volksrepublieken in nhet oostelijk deel van het land zich met geweld en gesteund door Rusland afsplitsten. Nederland betaalt de prijs van de oorlog met het neerschieten van de MH17 door een Russische Buckraket. Rusland heeft daarbij ook nog zonder slag of stoot de Krim geannexeerd zonder zich ook maar iets aan te trekken van de plaatselijke bevolking aldaar.

Zal het Nederland in de toekomst anders vergaan? Volgens het CBS zal in 2050 Nederland ongeveer 17 miljoen inwoners hebben inbegrepen een moslimbevolking van  2,8 miljoen. Hoe zal die grote minderheid van 15%, goed voor pakweg 20 zetels in de Tweede Kamer, zich manifesteren? Zal ze geseculariseerd en geëmancipeerd zijn zoals ze bij D66 en in het algemeen ter linkerzijde geloven of zal het een religieus identiteitsbewuste groep zijn die meer publieke ruimte dan tot nu toe gebruikelijk opeist voor godsdienstbeleving, voor de eigen taal met eigen scholen, van lager tot hoger onderwijs, voor eigen media van kranten tot TV stations? Hoe dan ook, het karakter van Nederland zal veranderen en dat niet alleen als gevolg van de klimaatverandering die ook al voor 2050 wordt voorzien.

PUTIN'S LESSEN

Deze foto illustreert nog eens duidelijk dat het De VS en Rusland zijn die beslissen over hoe het nu verder moet met Oekraïne en daarmee impliciet met Europa. 

Voor degenen die het nog niet door hebben toch even melden dat Rusland back in town is en dat de enige overgebleven sheriff de Verenigde Staten zijn. Gisterenavond was er een ontmoeting tussen Ministers van Buitenlandse Zaken Lavrov van Rusland en Kerry van de VS over de crisis in de Oekraïne. Nog een hele eer voor Europa dat Parijs de ontmoetingsplaats had want voor de rest is Europa nergens meer bij betrokken. Ik heb tenminste nergens gelezen dat Timmermans er bij was. Het mag een troost voor Timmertje zijn dat de ministers van de Europese regionale grootmachten Frankrijk, Engeland en Duitsland ook in geen velden of wegen te bekennen waren.

Het lot van Europa wordt beslist door de VS en Rusland. Dat is Putin toch maar mooi gelukt. Hij heeft zijn les getrokken uit de Joegoslavische crisis waarin de NAVO o.l.v. de VS de Servische president Milosevic uit zijn roversnest bombardeerde en na een soort volksopstand de Servische provincie Kosovo onafhankelijk maakte. Wat de NATO kan, kunnen wij ook moet Putin gedacht hebben toen zijn Oekraïense marionet President Janoekovitsj uit de macht werd gezet door een volksopstand. Want voor een volksopstand draait de voormalige KGB'er Putin zijn hand niet om, zo hebben we intussen gezien in de Krim.

Dank zij vadertje Stalin, die zo aardig is geweest om de bewoners van de Krim en de Baltische staten massaal te deporteren, had hij genoeg etnische Russen achter de hand om als vijfde colonne in te zetten, gewapend en al. Om de druk op de ketel te houden roept hij nu dat Rusland zich het recht voorbehoud om de Russische minderheden in de Oekraïne (en wie weet ook de Baltische staten) te beschermen. Voor het gemak noemt hij de nieuwe machthebbers ook maar meteen fascisten. Dat is namelijk altijd al een rechtvaardiging geweest voor Russen om tanks en ander wapentuig te sturen. Denk maar aan de Hongaarse opstand in 1956 of de Praagse lente in 1968.

"Op de Conferentie van Jalta kwamen van 4 tot 11 februari 1945 de drie geallieerde leiders bij elkaar: Roosevelt van de Verenigde Staten, Churchill van het Verenigd Koninkrijk en Stalin van de Sovjet-Unie. De conferentie vond plaats in de badplaats Jalta op de Krim, en wel in het Livadiapaleis. Deze plaats van samenkomst was gekozen nadat Stalin had geweigerd zijn grondgebied te verlaten. De nazi's waren bijna verslagen. Het was de tweede van de drie bijeenkomsten in de oorlog door de Grote Drie.
Deze laatste conferentie tijdens de oorlog in Europa besprak de situatie die zou ontstaan na afloop van deze oorlog. De naoorlogse verhoudingen werden hier dan ook al zichtbaar. Vanzelfsprekend ging het hierbij ook om de afbakening van invloedssferen.(Tekst overgenomen van Wikipedia: Jalta Conferentie)."

Gezien het bovenstaande mag je veronderstellen dat voor Putin, met zijn nostalgie naar de Sovjet Tijd, de Krim wel een bijzondere waarde heeft/ Misschien beschouwt hij de verovering van de Krim wel als een begin van een Nieuwe Sovjet Tijd.

De Russen hebben hun lesje geleerd. Dat Kosovo onafhankelijk werd in plaats van geannexeerd is een voor hen niet ter zake doende detail. Landen die de kant van Europa en de VS kiezen vanwege hun democratische waarden zoals vrijheid van meningsuiting, vrijheid van vereniging, de beginselen van de rechtsstaat enz. zijn in de ogen van Putin ordinaire vazalstaten van het Westen met voorop de VS. Hij kan niet denken in termen van democratie en vrijheid. Hij kan slechts denken in termen van Rusland's macht en alles is daaraan ondergeschikt ook zaken doen. Rusland is niet gebouwd op het vrijheidsideaal van de VS.

Maar maakt dat de Europese zakenlieden maar eens wijs. Die denken dat ze met hun geld in de pocket ook de politiek aankunnen. Ja, in derde wereld landen kan dat soms maar niet in Rusland. Toen Putin zijn eigen zakenlieden vanwege hun politieke ambities met hulp van zijn rechters achter slot en grendel zette, bleven onze zakenlieden ziende blind. Waarom? Geen idee. Ze bleven blind, ook toen Janoekoenovitsj het voorbeeld van Putin volgde en zijn landgenote en voormalige eerste minister Timosjenko voor jaren liet opsluiten. Ze bleven ziende blind of er nu een gasoorlog was met de Oekraïne of de Georgische oorlog. Zaken doen was en bleef het motto met Nederland voorop zoals we tijdens de Olympische Winterspelen in Sotsji nog hebben kunnen zien. Wat waren we trots!

Achteraf kun je je afvragen hoe het toch mogelijk is dat Westerse zakenlieden én politici, en du ook onze Rutte, zich zo verkeken hebben op Putin? De enig voor de hand liggende verklaring is de gretigheid om geld te verdienen en winst te maken. Misschien ook nog het gebrek aan besef dat er nog zoiets als machtspolitiek bestaat gewend als we zijn geraakt aan de Europese overlegtafel en een VS die, als de nood aan de man komt, sinds de Tweede wereldoorlog de kastanjes uit het vuur haalt.

Want waar zijn vandaag de dag Frankrijk en Engeland? Tijdens de Joegoslavië en Libië crisis eisten ze nog een rolletje op voor hun slagschepen en jachtvliegtuigen. Het ziet er naar uit dat Frankrijk sinds de verkiezing van Hollande tot president bezig is definitief de aansluiting met de wereld te verliezen. Zelfs in de EU hangt Frankrijk er sindsdien maar zo'n beetje bij. Duitsland moet het voortouw nemen, meer dan ze gewend is. Gelukkig is Merkel evenwichtig genoeg maar een militaire rol is voor Duitsland als verliezer van de Tweede Wereldoorlog (nog) niet weg gelegd. Engeland weet het ook niet meer sinds de ondergang van de alliantie Bush – Blair in Irak. Nu heeft Engeland nooit echt bij Europa willen horen, maar een rolletje spelen in de NAVO was er toch altijd wel bij. Nu hoor je ook weinig meer van de Britten. Vermoedelijk ook te klein geworden om nog wereldspeler te kunnen zijn zelfs niet meer in het eigen Europa.

Machtspolitiek hangt Europa in de touwen. Putin heeft dat goed gezien. En voorlopig komt Europa daar niet uit dus ziet er niets anders op dan dat het lot van Europa bezegeld gaat worden in Washington en Moskou. Nu maar hopen dat Washington ons goed gezind blijft. In Jalta werd Europa met toestemming van de VS na de Tweede Wereldoorlog nog opgedeeld. Als ik in Midden of Oost Europa zou wonen, zou ik er niet helemaal op gerust zijn maar ook hier aan de Atlantische kust geeft de opkomst van Rusland toch ook geen prettig gevoel. Wat als straks de olie en gaskraan dicht gaat of erger? Zo lang Rusland geen echte democratie is, moeten we het land maar flink op afstand houden als het moet met militaire dreiging.