Posts tonen met het label emiliano zapata. Alle posts tonen
Posts tonen met het label emiliano zapata. Alle posts tonen

vrijdag 8 november 2024

MEXICAANSE VERTELLINGEN 12. LIEFDE IN REVOLUTIONAIRE TIJDEN


 

Diego gaat te rade bij David. Die gelooft ook niet meer in de revolutie. Ze is ontaard in een geesteloze strijd om de macht tussen een stelletje narcistische, machtsbeluste generaals met hun aanhang. Hier of daar lopen er nog idealisten rond maar die kunnen hun goede bedoelingen nog maar net boven het bloedige geweld uithouden.


Naar het zich laat aanzien, is generaal Emiliano Zapata zo iemand. Geen echte revolutionair met grootse ideeën over een nieuwe maatschappij met een nieuwe mens maar eerder een retro-revolutionair die de kleine boeren wil teruggeven wat de grote, rijke boeren - de haciendado’s - hen ontnomen hebben. Hij wil de dorpsgemeenschap terug door de haciënda’s te onteigenen en de dorpen opnieuw het collectieve eigendom op het omringende land te geven. Zij banier is de Maagd van Guadeloupe, de moeder van Mexico en de kerk. Kan het traditioneler dan dat?


David vraagt aan Diego of hij nog vertrouwen heeft in hun generaal? Diego denkt lang na, uiteindelijk nog wel als militair maar niet als politiek leider. Als man van en uit het volk zou hij aan de goede kant moeten staan maar door zijn overwinningen is hij net als al die andere generaals bevangen door de roes van de macht. 


David stelt voor hun teleurstelling in de revolutie met drank en vrouwen te verdrijven. David heeft dat al vaker gedaan, voor Diego is het nieuw. Tot nu toe was hij een gedisciplineerd soldaat die er voor zorgde dat zijn gevechtskledij, uniform kun je het nauwelijks noemen, schoon  en in orde is, net als zijn wapens en zijn paard. 


Na het gesprek met David voelt hij zich minder soldaat. Hij neemt zich voor de generaal niet langer meer te volgen als het weer op een veldslag aankomt. Het is mooi geweest. Hij wil wat anders. Wat weet hij nog niet. Misschien dat David hem kan helpen? Voorlopig delen ze lief en leed in de kroeg. Op zo een moment is het leven van een revolutionair zo slecht nog niet.


Als echte stadsjongen weet David hoe hij vrouwen moet versieren. Voor hem is liefde oorlog voeren. Hij bedelt niet om de gunsten van een vrouw maar verovert haar met zijn fysieke charmes en zijn gevatheid. Zijn uniform en geld zijn daarbij behulpzaam. 


Vrouwen beseffen dat maar al te goed, desalniettemin laten zij zich dat welgevallen. Dat is het deel wat Diego niet snapt. Vanwaar die toegeeflijkheid van die vrouwen? Is het geld, lust of nog iets anders wat hij niet kent? 


In zijn dorp zijn de meisjes terughoudend en bedeesd. Ze laten zich niet zomaar door enige branie of praatjes verleiden. Ze kijken wel uit. Voordat je het weet ben je je reputatie kwijt en misschien wel voor je het goed en wel weet zwanger. Daarom moet je wel weten waar je aan toe bent voordat je je waagt te geven aan een man want het blijft een waagstuk.


Diego zelf is al net zo bedeesd als de meisjes in zijn dorp. Hij is doordrongen van het besef dat je verplichtingen hebt zodra je een meisje verleidt met je te slapen. Hij weet niet of hij die verplichtingen wel aankan en dus kijkt hij wel uit om een vrouw aan zich te binden.


Meisjes en vrouwen in het algemeen staan bij Diego altijd op een voetstuk. Het zijn aardse engelen, wezens die het geheim van het voortbestaan van de mensen en het universum in zich dragen, een geheim dat hij als man nooit zal kennen laat staan doorgronden. Dat maakt dat hij als van nature eerbied  heeft voor elke vrouw, jong of oud.  


Wat hem wel eens verontrust zijn de ontwakende lustgevoelens in zijn lichaam die het verlangen naar een vrouw zo sterk maakt dat hij geneigd is om ze van hun voetstuk te halen en mee te nemen naar zijn bed of wat dan ook, om in ene roes van lust de liefde te bedrijven. Tot nu toe heeft hij die grens niet overschreden en hij hoopt dat ook nooit te doen, tenzij het wederzijds is en dat nu weet je nooit. Daar is meer voor nodig dan wat glazen tequila en sentimentele mariachi's.


Diego daarentegen wordt in zijn omgang met vrouwen nergens door geremd. Die neemt ze zoals ze zijn. Als ze niet met hem willen drinken, zingen en mee naar bed gaan, ook goed. Vrouwen genoeg is zijn adagio. En daar heeft hij gelijk in. Er zijn er genoeg. Ze komen als motten af op het licht in de kroegen op zoek naar vertier, vergetelheid en als het even kan ook nog wat geld. Een vrouw moet tenslotte ook nog leven en dat kun je niet van de wind en zelfs niet van de liefde. 


Diego beseft dat voor hem liefde tevens een schuilplaats is waar hij zich veilig en geborgen voelt, beschermd zoals thuis in zijn dorp. Hij mag dan zijn dorp verlaten hebben, dat gevoel is tot nu toe altijd en overal met hem meegereisd. Hij weet diep in zijn hart dat hij dat nooit kwijt zal raken. 


Soms doet een vrouw pogingen om hem mee te krijgen. Dat raakt hem en maakt hem wantrouwig. Wat zoekt ze bij hem? Gedreven door nieuwsgierigheid naar het geheim van vrouwen beweegt hij mee in de hoop dat hij dichter bij het geheim komt. Maar hij waakt ervoor niet de laatste stap te zetten bang dat hij is in een leegte te vallen in plaats van het geheim te ontdekken, het geheim van de liefde. 


vrijdag 1 november 2024

MEXICAANSE VERTELLINGEN 11. DE INTOCHT IN MEXICO-STAD

 

In het midden van de stoet zie je de man met de grote hoed. Dat is Emiliano Zapata de grote boerenleider uit het zuiden van Mexico. Rechts van hem zit de Noordelijke generaal en opstandeling van boerenafkomst Pancho Villa. Ze trekken de stad binnen om hun president te installeren.

De revolutionaire familie is uiteen gevallen vanwege het wantrouwen tussen enerzijds de voormalige gouverneur, politicus, generaal en intussen president Carranza en anderzijds de twee selfmade generaals uit de provincie Pancho Villa en Emiliano Zapata.


Carranza eist het presidentschap op. De twee volksgeneraals hebben liever dat er eerst een tussenpaus komt zodat ze greep op de situatie houden. Met Carranza als president  kan het voor hen wel eens uit de hand lopen. 


Carranza trekt zich niks aan van hun idee om Eulalio Gutièrrez als voorlopige president te installeren en laat zich door het Congres tot president uitroepen. De rapen zijn gaar. Villa en Zapata besluiten om hardhandig in te grijpen. Ze trekken met hun legers op naar Mexico-stad om Carranza af te zetten en hun eigen interim president te installeren.


Diego weet nu dankzij zijn vriend David pas goed waar hij verzeild in is geraakt. Het is allemaal vele malen erger dan hij zich had kunnen voorstellen. Zoveel machtswellust ten koste van zoveel mensenlevens. Waar zijn we mee bezig zo vraagt hij aan David. Die bezweert hem de komenden gebeurtenissen af te wachten waarna ze altijd nog kunnen bekijken wat ze gaan doen. . Daarna kunnen ze nog altijd zien wat ze doen.


Carranza ziet de bui hangen en vertrekt naar Veracruz vanwaar uit hij hoopt de tegenaanval te kunnen organiseren. De intocht van hun beider legers wordt een triomftocht. De hele stad loopt uit om de beide helden van de revolutie te verwelkomen onder het roepen van ‘Viva Zapata” en “Viva Pancho Villa” en “Viva la Revolucion”.


De helden krijgen tezamen met de aanstaande president Eulalio Gutierrez een groots banket aangeboden met belangrijke politici van de stad. Ze nemen het gejuich van het publiek in ontvangst op het balkons en brengen een eerbetoon aan de vermoorde Francisco Madero, die ze de eerste revolutionaire president noemen.


Tot zover loopt alles volgens plan. De troepen vermaken zich intussen op de hun eigen bekende en vertrouwde wijze met drank en vrouwen. Van beide is meer te vinden in de stad dan in de dorpen en provinciestadjes die ze op hun marsroute gepasseerd zijn.


Menig feestjes loopt uit hand en eindigt niet altijd zonder geweld en soms zelfs met enkele doden. De mannen zijn net als hun bazen gewend meningsverschillen, ook over vrouwen en drank, te beslechten met geweld. Een revolver is gauw getrokken.Geen wonder dat na verloop van tijd de nieuwe president er op aandringt dat de herriemakers meer respect tonen en zich gedragen


Dat valt helemaal verkeerd bij de Villistas. Eulalio maakt geen schijn van kans en verplaats zijn regering buiten Mexico-stad. Daar verklaart hij dat Carranza, Villa en Zapata verraders van de revolutionaire geest zijn. Villa pikt dat niet en maakt kort en metten met zijn president. Die raakt gewond bij een van de schermutselingen en vlucht naar Noord-Amerika.


Diego zag de revolutionaire gang van zaken met bezwaard gemoed aan. Meer nog dan de generaals vallen zijn strijdmakkers hem tegen. Hij had meer menselijkheid van ze verwacht in plaats van elke dag de beest uit te hangen. 


De revolutie is hun levensstijl geworden. Ze kunnen elke dag sterven en dus leven ze er op los. De meesten dan toch. Sommigen geloven in de revolutie en hopen het te overleven, anderen laten zich leiden door pure overlevingsdrang en willen er vanaf.


Maar hoe? Deserteren is moeilijk. Eenmaal gevonden wordt je zonder pardon geëxecuteerd notabene door je eigen krijgsmakkers. Of je komt bij de tegenstander terecht en die zet voor de keus meevechten of executie.



vrijdag 11 oktober 2024

MEXICAANSE VERTELLINGEN 8. MET PANCHO VILLA OP WEG NAAR MEXICO-STAD

De revolutionairen met hun leider Pancho Villa in het midden.

 

Zo wordt Diego van de ene dag op de andere revolutionair. Niet vanwege een politieke overtuiging, politiek bestaat in zijn dorp niet, maar omdat hij een ander leven wil. Hij wil geen landarbeider worden zoals zijn vader en al zijn voorvaderen tot aan de Spaanse Conquista toe en wie weet ook nog daarvoor. Per slot van rekening heeft hij indianenbloed in zijn aderen. 


De revolutie geeft hem de kans uit de geschiedenis van zijn voorvaderen te stappen en een begin te maken met zijn eigen geschiedenis. Zo een daad van eigen lotsbestemming is niks voor bange mensen. Maar zoals we weten was Diego als kind al niet bang en was hij vrijheidslievend en daar horen risico's bij, risico's die veel mensen liever niet nemen. 


Ondertussen heeft hij nog geen idee waar de revolutie over gaat. Het wordt tijd om eens te informeren bij zijn strijdmakkers tevens kameraden. Ze zijn op veldtocht naar Mexico-stad zijn om een nieuwe president te installeren. De vorige president, ooit een vriend van hun generaal Pancho Villa, deugt niet. 


Intussen is hen is ter ore gekomen dat Carranza, dat is de naam van de ondeugdelijke president, hun intocht in Mexico-stad niet afwacht. Hij is naar Veracruz, een oude havenstad aan de Golf van Mexico, gevlucht. Tot een veldslag met zijn troepen zal het dus niet meer komen. Hun mars is zonder slag of stoot een overwinningsmars geworden.


Onderweg krijgt Diego van zijn kameraden te horen wie de nieuwe president is. Om te beginnen is hij een goede vriend van de generaal. Ook hij stamt af van een armoedige dorpsfamilie. In zijn jeugd was hij herder en mijnwerker. Ondanks die eenvoudige achtergrond raakt Eulalio, zo heet hij, al vroeg geïnteresseerd in politiek.


Hij sluit zich aan bij de liberale revolutionairen - de democraten wordt wel gezegd - tegen dictator Porfirio Díaz. Hij vecht in de troepen van generaal Obregon en Madero. Als een goede, loyale en revolutionaire strijder wordt hij door Madero, wanneer die eenmaal president is geworden, beloond met het burgemeesterschap van het noordelijke stadje Concepcion, dat als voornaamste bron van inkomsten een bescheiden goudmijn heeft. 


Eenmaal aan de macht houdt hij op revolutionaire wijze huis in het stadje. Zijn eerste daad is de aankoop van een guillotine. Daarmee maakt hij met onmiddellijke ingang de notabelen van zijn stadje een kopje kleiner. Als de koppen gevallen zijn in de guillotine mand, is er nog maar een de baas in het stadje en dat is burgemeester Eulalio. Zoals gezegd, de revolutie is niet voor bangeriken.



maandag 4 maart 2019

IMAGEN DE MEXICO: OFICINA SINDICAL (VAKBONDSKANTOOR)

Oficina sindical van Antonio Velazquez, Irapuato, Mexico 1980. (Vakbondskantoor van Antonio Velazquez, Irapuato, Mexico 1980). © petrus nelissen De afbeelding in het midden op de muur is van de Mexicaanse revolutionair Emiliano Zapata (1879-1919)


Deze foto is gemaakt door de Mexicaanse fotograaf Casasola tijdens het hoogtepunt van de Mexicaanse revolutie (1910-1921) en heeft waarschijnlijk een miljoen levens gekost. De revolutie was aan de ene kant ene opstand tegen de dictator Porfirio Diaz en aan de andere kant een sociale revolutie waarin met name om grond terug te geven aan de boeren (campesinos). Hun grond was ingepalmd door de grote suikerriet haciendas, die aan het begin van de twintigste eeuw een grote bloei kenden. Op de foto zien we rechts Emilian Zapata met hoed en kogelband. Links staat zijn broer Eufemio. Ze worden geflankeerd door hun vrouwen.