Posts tonen met het label dorpelingen. Alle posts tonen
Posts tonen met het label dorpelingen. Alle posts tonen

vrijdag 5 september 2025

55. MEXICAANSE VERTELLINGEN. WAT TE DOEN?

Een praatje op het land tussen buren. Ter verfrissing wordt pulque gedronken.

 

Diego denkt er het zijne van. Zou het ministerie serieus van plan zijn om van zijn dorp een toeristische trekpleister te maken en zou het werken? Tot nu toe heeft de regering zich nog nooit aan zijn belofte gehouden. Dorpelingen zijn stemvee voor de politieke partijen, eenmaal aan de macht worden ze vergeten.


Het gevolg is dat het dorp al heel lang in een overlevingsfase zit. Als er de komende jaren niks gebeurt zullen de kinderen vertrekken. De ouderen blijven dan achter om er te sterven. Dat is eigenlijk al in zijn jonge jaren begonnen, toen hij zich aansloot bij de revolutionairen.


Dat is op niks uitgelopen, tenminste als je de oorspronkelijke idealen als uitgangspunt neemt. Voor hem persoonlijk is de revolutie daarentegen wel goed afgelopen. Hij heeft een nieuw leven met een nieuw beroep op kunnen bouwen. Hij is van dorpeling een burger, een kunstschilder zelfs, geworden. 


Hij mag van geluk spreken dat hij de revolutie heeft overleefd en dat hij een toekomst kan opbouwen. Voor zijn broer en zussen is dat veel moeilijker. Zijn zussen werken in de provincie hoofdstad waar ze misschien uiteindelijk een vriend of een man opduikelen waarmee ze een gezin en misschien zelfs een toekomst kunnen opbouwen. Maar het kan net zo goed mis gaan. Een zus is al verloren gegaan door een verkeerde liefde.


Zijn jongere broer is in het dorp gebleven. Hij overleeft dankzij een lap grond en zijn paarden die hij verhuurt aan hotelgasten. Hij is niet beter af dan zijn ouders. Hij overleeft met zijn gezin maar daar is het dan ook wel mee gezegd.


Wil het dorp toekomst hebben dan moet er ander werk komen. Zal dat toerisme zijn zoals ze bij het ministerie denken of is er meer nodig? Voorlopig heeft niemand een antwoord op deze vraag.


Diego kijkt zijn vader aan en vraagt hem wat hij denkt van de plannen. Ramon haalt als vanouds berustend zijn schouders op. Wat kan hij anders doen dan erin geloven? Er niet in geloven, zal zijn dorp ook niet verder helpen.


Ook hij beseft maar al te goed dat de gezinnen al lang niet meer van hun lap grond kunnen leven en dat wordt alleen nog maar slechter. Er wordt over gepraat om de wet te veranderen zodat een deel van de gemeenschapsgrond verdeeld kan worden in individuele eigendommen die vervolgens verkocht kunnen worden.


Diego is het met zijn vader eens dat de verkoop van een lap grond enige verlichting kan brengen in een gezin maar voor hoe lang? Als het wordt gebruikt voor levensonderhoud is het zo verdwenen. Het beste zou zijn als het wordt geïnvesteerd in een nieuwe activiteit, maar wat? 


Sommigen zijn bloemen gaan telen, maar dat blijkt veel moeilijker dan gedacht. Uiteindelijk zal de verkoop van de grond hen beroven van hun laatste middel van bestaan. Dan klopt onverbiddelijk de echte armoede op de deur.


Tijdens het gesprek met zijn vader over de toekomst van het dorp, dringt het pas goed tot Diego door hoe moeilijk het leven is voor zijn vader en de dorpelingen. Hij had zo gehoopt met zijn bijdrage aan de revolutie daarin verandering te brengen. Niet dus. Niettemin voelt zich nog steeds verantwoordelijk voor het lot van zijn ouders en het dorp, maar wat kan hij doen? 


vrijdag 10 januari 2025

MEXICAANSE VERTELLINGEN 21. HET VERRAAD

In 1915 vindt in het residentieel paleis in Mexico-stad de historische ontmoeting plaats tussen de Noordelijke revolutionaire leider Pancho Villa, links gezeten op de presidentiële troon, en de Zuidelijke revolutionaire leider Emiliano Zapata, rechts van Villa met de typische Mexicaanse sombrero op zijn knie. beiden waren op het toppunt van hun macht en hadden toen elk voor zich het presidentschap op kunnen eisen. Wat ze niet deden en niet wilden.


Terwijl Diego zich met de fotografie bezig houdt en David zijn schilderwerk nieuw leven inblaast, strandt de revolutie in  samenzwering en bloed. Wanneer hij hoort van de moordaanslag op zijn vroegere generaal Pancho Villa, vraagt Diego zich af of Villa rekening heeft gehouden met zo een dood?


Emiliano Zapata is al eerder vermoord. Er is altijd wel iemand die een rekening heeft te vereffenen, is het niet van hemzelf dan wel voor een ander. Dat zelfs generaals met hun voormalige tegenstander met moord afrekenen is een smet op de getekende vrede, op het gegeven woord. Als presidenten en generaal geen eergevoel hebben en ontrouw zijn aan hun woord, hoe moet de gewone Mexicaan dan trouw blijven aan de goede zaak? Zoveel vergoten bloed door verraad legt een zware hypotheek op de toekomst van het land.


Diego beseft dat hij het avontuur van de revolutie is ingestapt om vrij te zijn, om aan het lot in zijn dorp te ontsnappen en zijn eigen lot in handen te nemen. Met de dood hield hij toen geen rekening. Natuurlijk, hij kon sneuvelen maar dat risico was ondergeschikt aan de winst van de vrijheid. Bovendien vrijheid en dood liggen nu eenmaal dicht bij elkaar, zo weet hij als ervaren jager.


Wie vrij wil zijn moet de dood durven trotseren. Omgekeerd, wie bang is voor de dood zal niet vrij zijn, hij zal als slaaf sterven, slaaf van de dood. Wie kiest voor de vrijheid, zal als vrij man sterven.


Zapata en Villa zijn strijders die vrij wilden zijn maar geldt dat ook voor de andere revolutionaire politici en generaals? Was hun verlangen naar macht niet groter dan naar vrijheid? Of verwarden zij vrijheid met macht en vonden ze dat vrijheid zonder macht niet mogelijk is?


Zapata was het niet te doen om macht. Hij wilde geen president van Mexico worden, zelfs niet toen hij de kans had. Toen Pancho Villa hem in het presidentieel paleis uitdaagde op de presidentszetel te gaan zitten, Villa zelf zat er pontificaal op, wees hij dat af. Zapata vond dat macht corrumpeert. Villa blijkbaar ook want ze verlieten beiden het paleis zonder enige aanwijzing te geven dat ze op presidentiële macht uit waren.


Diego beseft nu pas dat Zapata en Villa net als hij dorpelingen waren die door omstandigheden verzeild waren geraakt in een revolutie. De een om de rechten van de boeren op hun grond te herstellen, het dorp zijn waardigheid terug te geven, de ander voor de waardigheid van zijn zuster en hemzelf tegenover de grootgrondbezitter die haar verkracht had.


Was hijzelf ook niet dorpeling gebleven, ondanks zijn kort avontuur in de revolutie? De revolutie heeft hem uit het dorp gehaald en tot op zekere hoogte vrijheid gegeven. Vrij man in Mexico-stad maar wat is dat? Is een stad niet ook een groot dorp, misschien wel een te groot dorp waar je in verloren raakt?