Posts tonen met het label communistische revolutie. Alle posts tonen
Posts tonen met het label communistische revolutie. Alle posts tonen

vrijdag 30 mei 2025

41. MEXICAANSE VERTELLINGEN. KUNST IN DIENST VAN HET COMMUNISME

"Detail van een muurschildering van David Alfaro Siqueiros, In het Kasteel van Chapultepec in Mexico-Stad belicht de muurschildering "Van het Porfirianisme tot de Revolutie" van David Alfaro Siqueiros een cruciaal moment in de Mexicaanse geschiedenis. Met een oppervlakte van 410 vierkante meter fascineert de schildering de bezoeker met het verhaal van de eerste Mexicaanse staking in Cananea, die een epische strijd tussen kapitalisme en revolutionair socialisme vertegenwoordigde. Siqueiros, die de muurschildering tussen 1957 en 1966 schilderde, van 1960 tot 1964 was hij een politieke gevangene." (Historical Mexico)


Maar wat voor kunst dan wel? Een revolutie in de kunst is mooi maar de echte revolutie, de revolutie van Pancho Villa en Emiliano Zapata, is grotendeels mislukt. De dictator is verdwenen maar daarvoor is een eenpartij dictatuur gekomen. Dezelfde elite maar dan uitgebreider. De oude economische elite is vervangen door een nieuwe elite van kapitalisten die net zo asociaal is of misschien wel erger.


Het zijn de moderne kapitalisten en bourgeoisie die het lot van Mexico vandaag de dag bepalen. De boeren op het land zijn niet veel beter af dan voorde revolutie en als ze naar de stad trekken om arbeider te worden dan worden ze onderbetaald.De revolutie van Mexico is halverwege of nog eerder gestrand. Voor de gewone Mexicanen is er niet veel veranderd behalve de verstedelijking door de armoede op het platteland.


Kan de schilderkunst daar iets aan doen? David denkt van niet. Schilderkunst is een verbeelding van de werkelijkheid in welke vorm dan ook -surrealistisch, poëtisch, expressionistisch, impressionistisch of wat dan ook - maar niet de werkelijkheid zelf. Schilderkunst is een afspiegeling van de werkelijkheid en dan nog. Wie zijn werkelijkheid en welke werkelijkheid? Kunst is een doolhof waar je gemakkelijk de weg in kwijt raakt.


Maar een ding is zeker, met schilderijen maak je geen revolutie. Dat is geruststellend want stel je voor dat je met een enkel schilderij Mexico op zijn kop zou kunnen zetten,  maar ook een teleurstelling want wat kun je dan wel? De schilder die revolutie wil maken en dat wil David nog steeds ondanks alle teleurstellingen die hij heeft ondervonden, kan niet anders dan activist in de werkelijkheid van alledag te worden, in de politieke werkelijkheid wel te verstaan. 


De kunstenaar moet zijn handen niet alleen vuil maken in zijn schildersatelier maar ook in de politiek. Kan de schilderkunst hem daarbij eventueel van dienst zijn? David denkt van wel. Het Mexicaanse volk heeft dringend behoefte aan de ontdekking van zichzelf als revolutionair, net zoals hij zichzelf ontdekt heeft. Schilderkunst in dienst van de revolutie maar welke revolutie?


Dat is niet moeilijk, de communistische revolutie. Het communisme is voor David de logische voortzetting van de Mexicaanse revolutie. Dat zeggen hier in Parijs ook veel van zijn schilderkunstige vrienden. Picasso is lid van de communistische partij. Miró is weliswaar geen lid van de communistische partij maar wel een Republikein in hart en nieren en anti-Franco. Zelfs André Breton, de dichter/schrijver van de “écriture automatique” en daarmee de grondlegger van het surrealisme, is communist. 


Communisme is de trend van de tijd, het nieuwe ideaal zo vakkundig verwoord door Marx en Lenin en in Rusland werkelijkheid geworden. Communisme belooft een wereld van vrijheid, gelijkheid en broederschap. Het maakt de belofte van de Franse revolutie waar.


David besluit de schilder van de communistische revolutie te worden. Hij zal de Mexicanen met zijn schilderijen leren zichzelf en tegelijk het communisme te ontdekken. Hoe moeilijk kan het zijn? David is in Parijs politiek en schilderkunstig wijzer geworden, meer kan hij niet verlangen. 

maandag 5 juni 2023

OORLOGSBULLETIN 65. DE WAARSCHUWING VAN YEVGENY PRIGHOZIN

 

Bendeleider Yevgeny Prigozhin kondigt in fromnt van enkele van zijn mannen met de Russische vlag in zijn handen en zijn Putjisnki laarsjes aan, de stad Bakmuth te hebben ingenomen.

Yevgeni Prigozhin, de bendeleider van de Wagner huurlingen, waarschuwt in een van zijn donderpreken tegen de Russische generaals en de oligarchen dat Rusland als gevolg van de oorlog in Oekraïne wel eens in een prerevolutionaire fase terecht kan komen zoals in 1917 tijdens de Eerste Wereldoorlog.

De enorme verliezen van het toenmalige Tsaristische leger tegen vooral de Duitse legers waren de katalysator van een volksopstand tegen het tsaren regiem waar Lenin en Trotsky met hun Bolsjewieken handig gebruik van wisten te maken. Met de daarop volgende communistische Sovjet revolutie kwam een definitief einde aan het Rusland van de Tsaren en de Russische adel.

De Russische oorlog in Oekraïne is van een heel andere orde dan de Eerste Wereldoorlog waarin Rusland aan het Oostelijk front vochten tegen de Duitsers, Oostenrijkse-Hongaarse legers en de Turken. Het was een oorlog op vele fronten tegelijk verspreid door het hele Oosten van Europa tot aan de Baltische staten, Roemenië, Bulgarije en ja ook Oekraïne toe.

Maar net als toen mislukken ook nu de meeste Russische aanvallen. Het offensief tegen de hoofdstad Kiev liep vast. De voorgenomen blitzkrieg draaide uit op een enorm debacle voor Rusland. Na deze mislukking volgde een succesvol Oekraïns offensief tegen de Russische bezetting in het Oosten. Steden als Charkov en Cherson werden bevrijd van de Russen.

De Russen besloten daarop met hulp van Wagnerhuurlingen zich te concentreren op de oostelijke districten Luhanks en Donetsk. Putjinski verklaarde ze alvast tot Russisch grondgebied. Maar ook hier stagneerde het offensief. De inname van Bakmuth kostte vele duizenden levens en veel materieel. De stad was een puinhoop geworden.

Prigozhin kondigt zelfs de terugtrekking van zijn mannen uit Bakmuth aan. Het is dan dat hij waarschuwt dat het Russisch leger niet in staat zal blijken te zijn het hoofd te bieden aan het leger van Oekraïne dat sinds het begin van de oorlog vele malen sterker is geworden.
 
De oorlog heeft de zo door Putjinski gewenste demilitarisering van Oekraïne het tegendeel bewerkstelligt. Oekraïne is militair veel sterker aan manschappen en materieel dan voor de oorlog. Pregozjin meent dat als de Russische bevolking eenmaal doorkrijgt hoe groot de prijs aan levens is in deze oorlog, zij zich wel eens massaal tegen Putjinski zouden kunnen keren. Volgens de militaire staf in Oekraïne zijn er meer dan 200.000 doden aan Russische zijde gevallen. Aan de zijde van Oekraïne zouden er meer dan 25.000 doden gevallen zijn.


 

vrijdag 9 juli 2021

4. HET BELOOFDE LAND. TSARENLAND

 

Een deel van mijn reisgezelschap zag de humor wel in van Lenin die voor het Russische vakbondskantoor in Moskou naar het beloofde land wijst.

Wie wil er nu geen vrijheid, gelijkheid en broederschap? Alleen hoe krijgen we dat voor elkaar? De Franse revolutie (1789-1799) was veelbelovend begonnen maar ontspoorde in terreur en bloed om uiteindelijk onder Napoleon in zijn tegendeel te verkeren. De commune van Parijs (1871) was een nieuwe poging om de idealen van de Franse revolutie in praktijk te brengen maar ook die werd in bloed gesmoord. Volgens Marx en Lenin was de Commune van Parijs de eerste poging van het proletariaat om het kapitalisme omver te werpen. Onze eigentijdse Franse meirevolutie van 1968 dan, de revolutie van de verbeelding, de opstand van studenten en arbeiders tegen de traditionele Franse orde? Die was kordaat door president Charles De Gaulle op de vuilnisbelt van de geschiedenis gezet. 

Blijft op het Europese continent de aloude Russische revolutie van 1917 over die een einde maakte aan de oude orde met de moord op de tsaar en zijn gezin. Wat is daar nog van over? In ieder geval staat Rusland samen met het China van Mao aan de goeie kant in de Vietnamoorlog. Rusland steunt ook de Cubaanse revolutie. Vooral de laatste heeft de belofte van originaliteit, authenticiteit en jeugdigheid in zich. Nederland daarentegen zit met de NAVO hopeloos verstrikt in het web van de Koude oorlog. 

Hoog tijd om als kritische politicologie studenten met eigen ogen te gaan zien hoe het nu eigenlijk zit in Rusland. Dat zou ons kunnen verlossen van het  dilemma tussen het Amerika als de bevrijder van Europa of de oorlogshitser in Vietnam. Er komt een reiscommissie van studenten, er wordt naar fondsen gezocht en uiteindelijk lukt het in het jaar 1970 na Christus af te reizen naar Leningrad en Moskou.
Eenmaal daar ontdekken we heel onverwachte zaken. 

Russische studenten kennen de Beatles en de Rolling Stones en zitten dringend verlegen om hun langspeelplaten. Ze zijn jaloers op onze spijkerjasjes en broeken. Een enkeling stelt voor om kleren te ruilen, desnoods ter plekke in een park. De verplichte universitaire lezingen zijn nog saaier en fantasielozer dan we konden vermoeden. Formalistisch geleuter over de grondwet en de sociale verhoudingen zonder ook maar enige verwijzing naar de sociale werkelijkheid. De heren professoren hebben zo te horen nog nooit hun geleerde neus buiten de muren van de universiteit en het partijkader gestoken. Durven ze dat niet of komt dat gewoonweg niet in ze op? 

Om ze op een idee te brengen, vraag ik wat er zou gebeuren bij een spontane staking van fabrieksarbeiders? Hun eerste reactie is dat zulks onmogelijk is. De fabrieken zijn volgens de grondwet van de arbeiders dus waarom zouden zij staken? Dat zou een staking tegen henzelf zijn. Maar stel nu eens voor dat desondanks toch een staking plaatsvindt, wat dan? De professor weigert op mijn waanvoorstelling in te gaan.

Vragenuurtjes ontaarden steevast in een uitwisseling van communistische correcte uitspraken die zo in strijd zijn met onze opvattingen over sociale wetenschappen en werkelijkheid dat we lachen uit schaamte. Vrijheid, gelijkheid en broederschap is in Rusland zo dood als een pier.

Maar het wordt nog gekker. In de bus vertelt onze Moskouse gids  dat studerende jongens niks te zoeken hebben in de flat van studerende meisjes en omgekeerd. Wie betrapt wordt, wacht een ontzegging van beurs en toegang tot de universiteit. Je reinste Telegraaf mentaliteit zo is onze onverdeelde mening waarop ze antwoordt dat ze die krant regelmatig leest en met veel van wat daar in staat eens is. De heilsstaat Rusland met als moreel kompas de Telegraaf, wie had dat kunnen denken?

Tijdens een bezoek aan een museum binnen de muren van het Kremlin maken we kennis met de Russische kadaver discipline. Op overschrijden van de witte krijtlijnen bij het naar binnengaan staat nog net geen doodstraf.  Als een enkeling toch zijn leven waagt door naast de krijtlijn te gaan staan, wordt hij gesommeerd mee te gaan. Wetenschappelijk medewerker Tom N. kan nog net de zaak sussen zodat we er met een waarschuwing vanaf komen. Ter relativering van de macht zou een beetje provo in Rusland niet misstaan, bijvoorbeeld krenten uitdelen rond het beeld van Lenin, het Lieverdje van de Russische revolutie.

Maar Lenin heeft de status van een heilige zo ontdekken we in het Leninmuseum. We mogen alleen fluisteren bij het aanschouwen van de relikwieën van Lenin's heldhaftige vlucht voor de repressie. Een bezoek aan het mausoleum met de opgebaarde Lenin op het Rode Plein is van een onthutsende kitsch. In het Oktober museum zien we dan weer met eigen ogen de geschiedvervalsing. Kameraad Trotski is doodeenvoudig weg geretoucheerd van een reusachtige foto met de prekende Lenin. 

In de Hermitage is de troon van Tsaar Peter de Grote (1672-1725), de man die in Nederland timmeren heeft geleerd, in ere hersteld. De Bolsjewistische machthebbers hebben de grootsheid van de macht van Tsaar Peter ontdekt, macht herkent macht. Bovendien wat is de revolutie anders dan een wisseling van de wacht van het orthodox christelijk tsarendom naar een nieuw communistische tsarendom? Er is niks nieuws onder de zon.

(wordt vervolgd)