PETJE AF VOOR EX- PREMIER SCHOOF

 

Premier Schoof op Prinsjesdag.

Zal men in de media ooit schrijven dat Schoof al met al een goede en vooral ook fatsoenlijke premier was, de samenstelling van zijn kabinet in aanmerking nemend?

Je zult maar zaken moeten doen met iemand als Wilders die je al in het eerste en beste debat als een tweederangs lulletje behandelt door je als “slappe hap” weg te zetten. 

De meesten zullen gedacht hebben ‘eigen schuld, dikke bult’ moet je maar geen premier worden van een kabinet met Wilders’ PVV. Maar moet je dan al die paar miljoen kiezers die op Wilders gestemd hebben politiek negeren, net doen of ze er niet bij horen, of ze geen burgers zijn van Nederland?

Ondanks de lompe Wilders hield Schoof de banier van fatsoen hoog. Hij liet zich niet verleiden tot boosheid. Hij reageerde beheerst en met decorum. "Dat zijn uw woorden, ik kies andere woorden", zei hij tegen Wilders’ na diens slappe hap kreet. Dat is fatsoenlijk, getuigt van zelfbeheersing en het niet op de man willen spelen.

Dat laatste doen veel burgers, politici, columnisten en andere mediapersoonlijkheden vaak wel. Ze zijn vergeten dat de essentie van democratie is dat je politiek van mening kunt verschillen maar tegelijk respect moet tonen voor de ander zelfs als die ander dat zelf niet kan opbrengen.

Schoof heeft uit naam van de democratie de verantwoordelijkheid genomen om het land te dienen en dat is een verdienste. Schoof was een voorbeeld van democratische beschaving en fatsoen, een voorbeeld dat hard nodig is. Hij verdient lof dat hij het aangedurfd heeft om een zo moeilijk kabinet te leiden. Petje af.

POLITICI VAN HET JAAR

 

De grafiek van het Ipsos onderzoeksbureau geeft een mooi inzicht in de plek die Nederlandse politici innemen in de publieke opinie. Wilders en Bontenbal steken boven alle andere politici uit. Wilders wordt zelfs iets meer als beste politicus genoemd dan Bontenbal. Aan de andere kant wordt hij meer dan Bontenbal aangeduid als de minst goede politicus. Ipsos oordeelt derhalve dat de twee een gedeelde eerste plaats hebben als beste politicus van het jaar. 

Dit is meer dan symbolisch. Bontenbal is enerzijds tegenspeler van Wilders maar wil ook de dialoog gaande houden met de regering Schoof, eigenlijk Wilders volgens van Zwol maar daarover straks meer.

Opvallend is het middenveld waar premier Schoof, en de politieke leiders Jetten, Yesilgöz, van der Plas, Bikker en Van Baarle zich verdringen. Buiten dit speelveld vallen Omtzigt, Timmermans, Faber en Baudet. Zij behoren tot de minst goede politici met Baudet als uitschieter. Voor Timmermans moet dit wel erg zuur zijn. Begonnen als kandidaat voor het premierschap en nu niet eens een speler op het middenveld.

Nu is niks zo veranderlijk als kiezersgunst en publieke waardering dus of dit plaatje in 2025 ook nog zal gelden is nog maar de vraag. Tot nu toe hebben de ministers van het kabinet Schoof en Schoof zelf zich nog te weinig kunnen profileren voor het grote publiek. Wilders is intussen wel een vaste waarde geworden in de Nederlandse politiek, een waarde waar men zich links van het midden danig op verkeken heeft.

Het interview met Richard van Zwol, informateur en formateur van het kabinet Schoof, CDA’er en lid van de Raad van State, was in en interview bij Nieuwsuur (complimenten voor het interview) verrassend over de positie van Wilders. Hij vond dat Wilders als leider van de grootste fractie in de Tweede Kamer en in overeenstemming met de politieke mores van ons land sinds den Uyl, premier had moeten worden.

Deze bevinding van Zwol zal veel mensen doen slikken. Feit is dat Schoof als partijloos premier het nu extra moeilijk heeft om zich staande te houden in de politieke jungle. Hij heeft immers geen machtsbasis in de Tweede Kamer. In feite is Schoof daarmee altijd aangeschoten wild.

Het tweede probleem voor Schoof en het land is dat Wilders als gehaaid politicus als een soort schaduwpremier van Nederland opereert. De oppositie schreeuwt daarbij moord en brand als Wilders bijvoorbeeld afreist naar Israel en daar zijn eigen politieke agenda afwerkt, een agenda die verschilt van die van het ministerie van buitenlandse zaken. 

Maar de oppositie is machteloos. Ze mag al lang blij zijn dat hij geen premier is geworden want dan zouden ze nog veel meer buiten spel gezet worden. De vraag is echter hoe lang houdt de regering Schoof nog stand onder deze politiek moeilijke omstandigheden?

De vooruitzichten bij een mogelijke val van de regering Schoof zijn ook al niet te best. Bij nieuwe verkiezingen blijven waarschijnlijk PVV, VVD en BBB overeind maar zal de NSC van het politieke toneel verdwijnen. In plaats daarvan komt het CDA weer om de hoek kijken. 

Zal het CDA de plaats van de NSC innemen in een regering Wilders? De oude demonen die het CDA al eerder verdeelden over samengaan met Wilders zullen weer de kop opsteken. Het CDA zal weer verdeeld raken tussen preciezen en rekkelijken. Wat daarvan de uitkomst is, weet nog niemand.

DE KLEINE KONING VAN DEN HAAG

 

Burgemeester Jan van Zanen van Den Haag  als de kleine koning die de premier van Nederland met hulp van de brandweer op zijn plaats wijst.

Burgemeester Jan van Zanen van Den Haag is een voorbeeld van hoe het niet moet. Zijn gedrag is ook geen bijdrage aan publiek vertrouwen in politiek en bestuur. Dat de ene bestuurder de andere langs de weg van de rechter tot de orde wil roepen is voor de doorsnee burger onbegrijpelijk. En dan ook nog dreigen met een dwangsom. 

Onze bestuurlijke elite met dus de burgemeester van Den Haag voorop is verworden tot een technocratie. Bestuursconflicten oplossen met technocratische argumenten en juridische ingrijpen is niet de weg. Ze horen dit onderling naar behoren en zonder publiekelijk gemaakt conflict op te lossen. 

De Haagse burgemeester gedraagt zich als en technocraat. Uit naam van de brandveiligheid sommeert hij de premier het Torentje te verlaten. Naast de mate van brandveiligheid spelen nog andere zaken en belangen. 

Het is de fout van onze tijd. Politici en bestuurders zijn technocraten geworden. Ze verschuilen zich achter technische, wetenschappelijke argumenten om hun bestuurlijke zin door te drijven. Bestuurlijke en politieke afwegingen worden niet of of te weinig gemaakt.

De burgemeester gedraagt zich als een activist, als een Urgenda, Milieudefensie en andere NGO’s die op basis van technische en/of wetenschappelijke argumenten de burgers de wet willen voorschrijven. Juist als bestuurders zouden zij zich daartegen moeten verzetten en het primaat van de politiek moeten opeisen.

Het is aan de politiek om de afweging te maken wat de prioriteiten zijn in de samenleving. Bestuur moet gebaseerd zijn op zorgvuldige politiek, democratische besluitvorming en niet uitsluitend op technische of wetenschappelijke opvattingen. Die mogen mee worden gewogen maar de politiek beslist.

Ik vrees dat met zulke bestuurders het nog lang zal duren voordat het vertrouwen in de politiek zal zijn hersteld.