52. HET KAN VRIEZEN, HET KAN DOOIEN. NOG EEN KEER OVER KERNENERGIE

 

Kerncentrale Borssele

Een interview met de ondernemer, natuurkundige én verdienstelijk beeldend  kunstenaar Peter Langendam gaf mij een nieuwe kijk op de Nederlandse discussie over kernenergie. Ik had Langendam net gezien in de TV serie “Het jaar van Pim Fortuyn” als de beste vriend van Fortuyn en wilde meer weten over hem. Langendam heeft de beruchte uitspraak gedaan dat de kogel waarmee Pim Fortuyn vermoord werd van Links kwam, dat wil zeggen van de dierenactivist Volkert van der Graaf. Dierenactivisten en andere activisten raken wel eens van het padje af. Ze kiezen voor geweld in plaats van democratische politiek.

Volgens Langendam is kernenergie als belofte van zo goed als gratis energie (wat ik trouwens ook geleerd heb op de middelbare school in de natuurkundeles) “verziekt door linkse mensen en clubjes die zogenaamd het beste met je voorhebben. Door hun verderfelijke houding, door angst te zaaien voor straling, hebben ze ervoor gezorgd dat we fossiele brandstoffen slurpen. Zo hebben ze enge landen schatrijk gemaakt en het milieu verziekt. Nu roepen ze: kernenergie is heel duur. Het is maar hoe je het bekijkt. Borssele is een heel oude kerncentrale, in 1973 opgeleverd. Kosten: 450 miljoen gulden. Na al die jaren levert Borssele nog steeds stroom. Meer dan alle windmolens en zonnepanelen bij elkaar. Als een windmolen al levert, levert die stroom voor 13,5 cent per kilowattuur. Borssele levert voor 5 cent per kwu.
Ja, nou een kerncentrale neerzetten, kost vele miljarden. Dat komt ook door de veiligheidseisen die ze stellen. Er moet een volgetankte Boeing 747 op kunnen vallen. Maar dan nog. Als zo’n kerncentrale er eenmaal staat, dan draait die maar door en door. Dus wat is duur. Een beetje chipfabriek kost ook 10 miljard en gaat maar vijf jaar mee.” (EW 30 april 2022)

Milieugroepen hebben de positieve sfeer rond kernenergie behoorlijk weten te verzieken met overdreven cijfers en het scheppen van een angstsfeer maar of dat de oorzaak is dat Nederland een land zonder veel kernenergie is maar de vraag. Ik denk dat de vondst van de reusachtige Groningse gasbel in 1959 daar ook mee te maken heeft. 


Er zijn serieuze risico’s verbonden aan het gebruik van kernenergie waar rekening mee moet worden gehouden, ook als de kosten van de bouw van een kerncentrale daardoor stijgen. Die risico’s moeten zorgvuldig afgewogen worden. De manier waarop de milieubeweging zich afzet tegen kernenergie draagt aan zo een zorgvuldige afweging van risico’s niet bij. Kernenergie is rechts en dus verwerpelijk aldus de chef van Milieudefensie.

Wegen de kosten op tegen die van windmolens en zonnepanelen zoals Langenboom beweert? Zo een vergelijking is een ingewikkelde kwestie. Het laatste rapport van het Internationaal Energie Agentschap IEA en de OESO (2020) komt tot de volgende cijfers in dollarcent per kilowattuur.

Productiewijze	Discontovoet: 3%	Discontovoet: 7%
Gas, stoom– en gasturbine	6,8 (3,8 – 10,5)	7,2 (4,2 – 10,7)
Kerncentrale	4,6 (2,8 – 5,8)	7,1 (4,2 – 10,2)
Wind op land	4,2 (2,4 – 10,0)	5,0 (3,1 – 14,0)
Wind op zee	6,8 (3,5 – 15,0)	9,0 (4,5 – 20,0)
Zon, fotovoltaïsch, zonneweide	5,3 (2,5 – 10,5)	7,0 (3,4 – 15,0)

In de linkse kolom wordt uitgegaan van een rentestand van 3%, rechts van 7%. 

In beide kolommen is kernenergie de winnaar, behalve als het gaat om wind op land. Wind op land is in Nederland maar in beperkte mate mogelijk. De kosten voor gasgebruik zijn alleen maar gestegen. 

Het voordeel van kernenergie in vergelijking met wind is dat kerncentrales 24 uur aan een stuk draaien. Wind waait soms veel, soms weinig en soms helemaal niet. Het is stroom met ups en dows die heel moeilijk te beheersen is.

 (wordt vervolgd) 

 

PS. De temperatuurgegevens over de maand April. 

UAH Global Temperature Update for April, 2022: +0.26 deg. C

May 2nd, 2022 

The Version 6.0 global average lower tropospheric temperature (LT) anomaly for April, 2022 was +0.26 deg. C, up from the March, 2022 value of +0.15 deg. C.

 

The linear warming trend since January, 1979 still stands at +0.13 C/decade (+0.12 C/decade over the global-averaged oceans, and +0.18 C/decade over global-averaged land).

 

 

49. HET KAN VRIEZEN. HET KAN DOOIEN. KERNENERGIE

Op 11 maart 2011 vond 130 km ten oosten van de Japanse stad Sendai een catastrofale zeebeving plaats met een kracht van 9,0 op de Schaal van Richter. De daaropvolgende tsunami richtte veel schade aan. In Sendai, de hoofdstad van de prefectuur Miyagi, werd een tsunami van tien meter hoog waargenomen. Bij de kerncentrale Fukushima Daiichi was deze circa 15 meter hoog.

Na de ramp kwam er kritiek op de mediahype rondom de ramp. Europese kranten bleken na de zeebeving 90 procent van hun berichtgeving te hebben besteed aan de problemen in Fukushima en slechts 10 procent aan de gevolgen van de tsunami. Dit terwijl de zeebeving meer dan 18.000 directe slachtoffers eiste en de problemen in Fukushima nauwelijks.

 

Het debat over kernenergie is terug van weg geweest om de eenvoudige reden dat kernenergie “bijdraagt aan het beperken van de opwarming vanwege het gebrek aan uitstoot van broeikasgassen bij de productie. Ook vergen kerncentrales weinig ruimte en weinig schaarse grondstoffen voor de bouw in vergelijking met windturbines en zonnepanelen, per opgewekte hoeveelheid energie. Uranium, dat meestal als bron van brandstof dient, is een veelvoorkomend element op Aarde." (zie Wikipedia ‘Kernenergie)

De tegenstanders, te vinden in vooral de milieu en klimaatbeweging, denken daar heel anders over “met als voornaamste bezwaren het risico op kernrampen, nucleaire proliferatie en het ontstaan van kernafval, waarbij langdurige opslag niet als duurzame oplossing voor dit afval wordt beschouwd. Verdere bezwaren zijn de hoge bouwkosten en bouwtijd van een kerncentrale. De kernrampen van Tsjernobyl en Fukushima hebben verder aan de tegenstand bijgedragen. Daarnaast komen er kleinere kernongevallen voor.” (zie Wikipedia: kernenergie)

Als kind van de jaren zestig vorige eeuw was ook ik tegen kernenergie al was het alleen maar vanwege de associatie met kernbommen, kernwapens en kernoorlog. Kernenergie roept de demonen van atoombommen op Hiroshima en Nagasaki op en misschien nog wel het meest angstwekkende de dodelijke straling die doet denken aan de dodende straal uit stripboeken.

In de loop der jaren ontdekte ik dat alle wetenschappelijk-technisch vindingen  om ons leven comfortabelere te maken, d.w.z. geen honger, geen ziekten, een dak boven ons hoofd, mobiliteit op land, in de zee en in de lucht negatieve of zelfs donkere en zwarte kanten hebben. We hebben met de meeste ervan leren leven als aanvaardbare risico’s. 

Momenteel leven we onder de doem van veronderstelde levensbedreigende klimaatrisico’s die veroorzaakte zouden worden door het veel te hoge CO2 gehalte in de aardse atmosfeer. Wat brengt het grootste risico met zich mee? De opwarming van de aarde door toename van CO2 in de atmosfeer of kernenergie? 

De milieubeweging wil van deze afweging niet horen. Zij meent dat beide voorkomen kunnen worden door gebruik te maken van gratis wind en zonne-energie. Dat sprookje  wordt langzaam aan door de praktijk achterhaald. De risico’s van de fabricage van zonnepanelen en windmolen op land en zee hebben ook hun zwarte kanten. In de toekomst moet blijken of er zelfs niet nog meer zwarte scenario's zijn bij de massale inzet van windmolens en zonnepanelen. In ieder geval is het in de geschiedenis van de mensheid nog nooit gebeurd dat er zoveel beton en metaal in zeeg gedumpt wordt als nu met windmolenparken.

Hoe dan ook met wind en zon komen we er niet mee om een moderne qua energie veeleisende samenleving van de benodigde energie te voorzien. Al is het alleen maar om de gaten te vullen tussen de perioden dat er geen wind of geen zon is. De opslag in reuzen-accu’s om in de energiebehoefte te zien als er geen wind of zon is, is voorshands technisch onmogelijk en hoe dan ook heel kostbaar. 

De milieubeweging heeft nog andere pijlen op haar boog. Energiebesparing door gedragsverandering. We moeten andere mensen worden: met minder comfort genoegen nemen, minder vlees eten, meer “natuurlijk” bouwen wat dat ook moge zijn, meer openbaar vervoer, biologische landbouw, circulaire economie, hergebruik van materiaal enz. enz. De milieubeweging is ook een leefstijlbeweging met als mensbeeld de spaarzame mens, de sobere mens, de natuurmens (terug naar het pre-industriële tijdperk van de natuurvolkeren?) die respect heeft voor Moeder Aarde.

Mij lijkt het onmogelijk om een geheel nieuwe wereldwijde gedragsorde ontwikkelen niet in Nederland, niet in Europa laat staan in de wereld. De wereld is geen verzameling Nederlandjes waar men vrij geordend leeft op basis van een minimale politieke consensus.

(wordt vervolgd)