95. MEXICAANSE VERTELLINGEN. TERUG IN HET DORP

 

Vergadering van ejiditarios in het dorp Las Rosas in Oaxaca, Mexico 1975.

Terwijl Sara zich weet te redden in het dorp, sjouwt Diego op halve kracht door het leven in Mexico-stad. Hij moet zich op de been houden voor de kinderen en te werken, zonder dat zou hij het waarschijnlijk opgeven. Nou ja, er is een nog een derde, misschien nog sterkere kracht die hem overeind houdt en dat is zijn nieuwe maar intussen onbereikbare geliefde Maria Carmen.

Hij zou zo onmiddellijk naar haar toe willen gaan en bij haar gaan wonen maar dat zou verraad zijn aan Sara en de kinderen. Je liefde mag nog zo groot zijn, en die is groot, je kunt vrouw en kinderen, niet zomaar achterlaten als restanten van een geschiedenis, zo vindt Diego. Een man moet zijn verantwoordelijkheid nemen voor zijn daden en zijn keuzes die hij in het leven maakt.

Hij besluit daarom - hoe pijnlijk ook - om zijn liefde voor Maria-Carmen uit zijn ziel te snijden. Dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Het doet pijn maar hopelijk slijt de pijn op den duur zoals alles op den duur slijt totdat je zelf van het toneel verdwijnt. Ondertussen moet hij wel van de drank blijven. Dat zou fataal zijn. 

Daarom blijft hij de bijeenkomsten bij Anonieme Alcoholici regelmatig bezoeken. Hij is bevriend geraakt met de leden van zijn groep en vrienden zijn een steunpilaar om te overleven. Zij luisteren naar zijn verhalen. Luisterende oren zijn in tijden van geestelijke nood en liefdesverdriet heel belangrijk. Je kunt het dan allemaal beter verwerken. 

Voor de huishouding heeft hij een inwonend dienstmeisje aangenomen. Het is een aderlating voor zijn portemonnee maar zonder gaat het niet. Kinderen naar school brengen, werken en voor het huishouden zorgen is teveel. Het dienstmeisje houdt het huis schoon, zorgt voor het eten en de kinderen na schooltijd. De weekenden vanaf vrijdag tot en met maandagochtend heeft ze vrij. 

Diego gaat dan samen met de kinderen naar Sara. Het eerste wat hij doet, is met Sara de ontwikkelingen rond de rechtszaak bespreken en zien hoe het haar vergaat in het dorp. Tot nu toe zijn de berichten gunstig. In het dorp krijgt Sara steun van de meeste bewoners. Dat is  een geruststelling.

Het onderhoud van het huis kost ook tijd. Er is altijd wel ergens iets dat gerepareerd moet worden. Hier en daar moet er geschilderd worden, tuin en land moeten op zijn minst bijgehouden worden. Op de twee stukken land opzij van het huis komt maïs. Als het weer meewerkt -genoeg regen -  kan daar genoeg maïs op groeien om er een half jaar tortilla’s van te eten. 

In geld uitgedrukt is dat niet veel maar alle beetjes helpen. Bovendien geeft het voldoening dat je voor je eigen eten kunt zorgen. Dat draagt bij aan een gevoel van vrijheid en onafhankelijkheid en dat op zijn beurt versterkt je gevoel van waardigheid. Het geeft je zelfs enige trots al moet je dat ook weer niet overdrijven.

Het land bewerken is meteen ook een manier om de oude banden in het dorp te herstellen. Wie zijn land bewerkt, wordt aangesproken. Als iets een band schept tussen mensen in het dorp is het wel het werk op het land. Daarin zijn alle dorpelingen min of meer gelijk.

Diego is lang weg geweest en de wet van uit het oog uit het hart gaat ook in zijn dorp op. Door het land te bewerken van zijn oom, wordt hij weer opgenomen in de dorpsgemeenschap. Het dorp voelt weer aan als thuis. 

MEXICAANSE VERTELLINGEN 27. DIEGO VERLAAT ZIJN DORP

 

Land bewerken, is hard, heel hard werken voor mens en dier.

De ontmoeting met zijn zus zet Diego aan het denken over zijn eigen toekomst. Waar ligt die? Ginder in Mexico-stad of hier in het beschutte dorp waar het leven zijn gang gaat zoals het dat al eeuwen doet? Als er al wat veranderd dan toch maar heel langzaam, zo langzaam dat je het nauwelijks merkt. Dat geeft zekerheid en rust maar ook armoede.

In Mexico-stad is elektriciteit, de huizen en de straten zijn ’s avonds verlicht. Het dorp volgt het ritme van de zon. De weinige straten zijn ’s avonds pikdonker. In de stad rijden trams en auto’s. Niemand in het dorp kan zich een auto veroorloven. Het paard is er vervoermiddel en werkdier. Er is geen vertier, maar dat hoeft ook niet want de mensen zijn ’s avonds moe van het harde werk. Het leven speelt zich af volgens het ritme van de natuur, de zon en de seizoenen en niet te vergeten het weer. Dat moet meewerken anders wordt het leven extra zwaar.

Het dorp leeft vanuit het verleden met zijn oude tradities en gewoonten. Het is er hard werken op het land, huis en haard onderhouden en praktische zaken regelen voor de dorpsgemeenschap: watervoorziening, land bevloeien, bestrating, afval wegbrengen, onkruid wieden, zaaien en oogsten enz.

In de stad laat je het verleden achter je en stap je een nieuwe tijd binnen. Daar ligt de toekomst met nieuwe kansen en mogelijkheden. Je bent er minder afhankelijk van de natuur. Je moet wel zelf voor werk en een woning zorgen. Geld verdienen is het belangrijkste. 

Zonder geld kom je nergens en kun je niks. In het dorp ben je lid van een gemeenschap. Daar wordt je allicht geholpen als het tegenzit. Er is ook altijd wel wat te eten en een slaapplaats vinden, is niet zo moeilijk. In het dorp ben je nooit alleen, in de stad altijd. De stad is meedogenloos. Wie geen geld heeft, telt niet mee. Zonder geld ben je niemand.

Niettemin besluit Diego zijn veilige maar arme dorp te verlaten en terug te keren naar de stad, naar zijn vriend David. Hij wil een eigen leven opbouwen. Hij wil bewijzen dat hij dat kan. Lukt het niet dan is er nog geen man overboord. Hij kan nog altijd terug naar het dorp, naar zijn ouders als het nodig mocht zijn. Het dorp is zijn opvang in nood.