Posts tonen met het label kröller müller museum. Alle posts tonen
Posts tonen met het label kröller müller museum. Alle posts tonen

woensdag 28 oktober 2026

VINCENT VAN GOGH: SCHILDEREN ALS BEVRIJDING

 

Vincent Van Gogh, "Stilleven met aardappels", Arles, half januari 1889.
In de strikte zin van het woord zijn dit geen aardappels. Ze zijn moeilijk te herkennen. Je kunt het vermoeden. Van Gogh maakt zich steeds meer los van de gebruikelijke werkelijkheid. De werkelijkheid dient om met kleuren te componeren in overeenstemming met zijn gevoelens.
In het tentoonstellingsboek van het museum staat het volgende: "Ik weet dat ze moeilijk te verkoopen zijn, maar het is verduiveld nuttig," schrijft Van Gogh aan Theo over een serie stillevens van manden met aardappels, pompoenen en vruchten... In Arles maakt hij zich los van het realisme. In het stilleven met de aardappels uit die tijd past hij zijn 'mandenvlechtersstijl' toe op de achtergrond door een combinatie van verticale en horizontale strepen. Zijn nieuwe ideeën oefent hij op een motief waarmee hij veel ervaring heeft opgedaan. daarna waagt hij zich aan ambitieuzer composities."



Wat je meteen ziet aan de schilderijen van Van Gogh is zijn uitbundige kleurgebruik vergezeld van al even uitbundige dikke verfstrepen. Je zou haast zeggen dat hij in extase schilderde. Of misschien is het beter te spreken van uitgelatenheid want Van Gogh was evenwichtig en sterk genoeg om zich te beheersen en goed na te denken over wat hij deed. Lees er zijn brieven maar op na.


Mensen die zelf schilderen, schrijven of componeren weten hoe eenzaam het is om zo bezig te zijn. De katholieke schrijver Gerard Reve noemde God zijnde schepper van het universum niet voor niks eenzaam. 


Schilderen is geen teamwork, er is geen chef die instructies geeft of aanwijzingen, er is geen begeleiding, aanmoediging of wat dan ook. Achter je doek is maar een persoon de baas en dat is de schilder. Je moet over alles zelf beslissen: thema, kleur, compositie,verf en kwasten, penseelstreken, maat van het doek of paneel enz. 


Schilderen heeft iets van een roeping. Bij Van Gogh was sprake van een roeping. Met de schilderkunst was hij op zijn bestemming aangekomen. De schilderkunst bevrijdde hem uit zijn neerslachtigheid en somberte waar hij aan leed. Na zijn moeilijke periode bij de mijnwerkers in de Borinage schreef hij aan Theo: “Ik zei tegen mezelf:ik neme de pen weer ter hand, ik ga weer verder met tekenen en vanaf dit moment schijnt alles voor mij anders.”


Hij vervolgde: “maak je om mij geen zorgen, als ik maar kan werken, kom ik er wel weer bovenop.” Later in het zuiden van Frankrijk schreef hij regelmatig aan Theo dat schilderen hem hielp om greep te houden op zijn sombere gedachten, angst en psychische worstelingen.


Hij schreef toen ook dat het pure gebruik van kleur en licht hem hielp zich geestelijk te ontspannen en zijn verbeelding te stimuleren. Schilderen als therapie. Het zou zo maar kunnen, maar dan wel een zorgvuldig opgebouwde schilderkunstige therapie tot zelfbevrijding. In zijn brieven lezen we dat voor Van Gogh schilderen een serieuze aangelegenheid was die studie, inzicht en voorbereiding vereist.


Je kunt dat ook zien in zijn schilderijen. Elk schilderij is een overwinning op zijn neerslachtigheid, somberte en depressies. Van Gogh tovert ons een wonderlijke wereld vol schoonheid voor ogen. Maar helemaal genezen kon de schilderkunst hem niet. Daarvoor was de geestelijke strijd te moeilijk en zijn eenzaamheid te groot.

maandag 11 maart 2024

KUNST KIJKEN IN KRÖLLER MÜLLER MUSEUM ,1-02-2024

 


















maandag 4 februari 2019

FOTOBLOG KRÖLLER MÜLLER MUSEUM II

Venus (Hans Baldung Grien, Venus en Amor, 1524-1525) ontmoet toeschouwster.


Het is ook gezellig in het museum


Metalen industriële stoel van Rietveld.


Deel van onze nationale identiteit (Andreas Schelfhout, Schaatsers bij een Hollandse Stad 1857)


Kunst kijken maakt hongerig.


Voor het eerst dat ik de Drieëenheid God de Vader, God de Zoon en de Heilige Geest zie afgebeeld als drie koningen.


Schaduwen in de gang met een rood accentje aan het einde.


De Danseres van Oscar Jespers staat zo maar langs het pad te wachten op wat of wie?


De achterkant van het monumentale blok van Armando 'Melancholie' (2006).


Helaas geen publiek vandaag.


Grote Kachelpijp (Zuil is de officiële naam) van André Volten, 1968


De voorstelling met de bowlingbal moet nog beginnen. (Battery for Five Fingers' van Jan van Munster, 1995)


Dit zou een model voor een muur van Trump kunnen zijn maar het werk heet 'Palissade' van Evert Strobos (1973-199).

donderdag 17 november 2016

DUTCH-LAND 60 (KRÖLLER MÜLLER MUSEUM)

Brutale Jongensfontein van de Belgische kunstenaar Jan Faber,
Köller Müller augustus 2011


De vrouw, Grosse Stehende van Wilhelm Lehmbruck (1911),
Köller Müller Museum, November 2009


Leo gestel, Liggend Naakt,
Köller Müller Museum, november 2009


Piet Mondriaan, compositie in lijn , tweede staat 1916-1917,
Köller Müller Museum, november 2009 


Piet  Mondriaan, Compositie met rood, geel en blauw 1927,
Krämer Müller Museum, november  2009


Buiten Bewaking Kröller Müller Museum,
augustus 2011

donderdag 17 december 2015

DUTCH-LAND 50

Groninger Museum, augustus 2009
Volgens de trend van het einde van de vorige eeuw is het Groninger Museum een voor Nederlandse begrippen spectaculair gebouw, een postmodernistisch kunstwerk waarin veel architecten de hand hebben gehad onder leiding van de Italiaanse hoofdarchitect Alessandro Medini. Het oude museum, gebouwd in de stijl van het Rijksmuseum, kloosters, kerken en andere grote gebouwen van de 19e eeuw, voldeed niet meer. De Nederlandse Gas Unie, die nu verguisd wordt vanwege de aardbevingen als gevolg van de aardgaswinning in Groningen, betaalde mee aan het gebouw. 

Groninger Museum, augustus 2009  
Naar mijn smaak is het Groninger museum teveel een kunstwerk op zichzelf geworden waardoor het te weinig ruimte overlaat aan de kunstwerken die er in tentoongesteld worden. Het museum met zijn interieur dringt zich zelf op als kunstwerk. Het zou daarom beter een bestemming krijgen als theater, concerthal of bioscoop.  Het Kröller Müller Museum en het Gemeente Museum den Haag zijn voorbeelden van kunsttempels die vanwege hun eenvoudige en strakke architectuur meer ruimte geven aan de tentoongestelde kunstwerken. Het Groninger Museum is op zichzelf dan weer meer een publiekstrekker terwijl de 2 genoemde musea het dan weer meer moeten hebben van hun tentoonstellingen.

Groninger Museum, augustus 2009 


Groninger Museum, augustus 2009


Kröller Müller Museum, november 2009


Kröller Müller Museum, november 2009


Kröller Müller Museum, november 2009


Köller Müller Museum, november 2009

woensdag 16 december 2015

EXTASE VAN RUITER EN PAARD

Marino Marini (1901-1980), Paard en Ruiter (Cavallo e Cavaliere) 1951-1955, hout en verf, Museum Kröller Müller, aankoop 1958.

Ik herinner me dit paard met ruiter al sinds ik in het Kröller Müller Museum kom en dat is al heel wat jaren geleden. Bij elk bezoek aan het museum moet ik even stil staan bij dit beeld omdat het alles heeft wat ik belangrijk vind aan kunst: ontroering, vreugde, gevoel en schoonheid. Alles klopt, vorm, kleur en materiaal horen bij elkaar alsof het nooit anders is geweest. Beelden van dergelijke paarden horen van hout te zijn. Brons is te hard en te scherp. Koningen, keizers en admiraals zitten strak en stijf op bronzen paarden om samen een formeel monument te vormen. Daar komen geen gevoelens bij kijken. Kinderen en gewone mensen zitten daarentegen op houten paarden.

De extase en de opwinding die het beeld uitstraalt is fantastisch. De achteloos aangebrachte kleuren op het houten paard accenturen tegelijk de emotie en de vorm. Eerlijk gezegd verdenk ik paard en ruiter ervan dat ze een wat men gewoonlijk orgasme noemt, hebben.

Paard en Ruiter van Marino Marina van achteren gefotografeerd in het Kröller Müller Museum.
De officiële museumtekst bij het beeld is een stuk afstandelijker. "Ruiterbeelden zijn het centrale thema in het werk van Marini. Hierbij sluit hij aan bij de Italiaanse kunstgeschiedenis, waarin ruiterstandbeelden van heersers een belangrijke rol spelen. Maar hij zet zich ook af tegen fascistische kunst met haar sterke nadruk op macht en heerschappij. Hij maakt zijn ruiterbeelden in brons of hout, vaak met kleur om de expressie te versterken. Er zijn beelden waarbij de ruiter ontspannen rechtop zit en ook beelden van een steigerend paard zonder ruiter. In dit werk steekt de ruiter zijn armen in paniek in de lucht. Het paard gooit zijn hoofd in de nek en lijkt de man af te willen werpen. Marini ziet deze verschillende versies als uitdrukkingen van respectievelijk eenheid, machteloosheid en verstoord evenwicht."

Met de in vet afgedrukte zinnen ben ik het niet eens. Ik zie geen paniek maar vreugde.  Ik zie geen paard dat de ruiter probeert af te werpen. Dit paard steekt zijn hoofd en nek in de hoogte als uiting van vreugde die grenst aan extase. De ruiter spreidt zijn armen eveneens van levensvreugde en blijdschap terwijl hij in evenwicht blijft op het paard. Een evenwicht dat het paard niet verstoort met bokken of steigeren wat paarden gewoonlijk doen als ze hun ruiter willen afwerpen. Integendeel, als je het beeld van achteren bekijkt dan zie je dat het paard zijn benen achter spreidt als om nog steviger te staan in zijn vreugde. Paard en ruiter genieten samen ten volle van het leven en hun eenheid. Zo zou ik ook willen paard rijden.

Paard en Ruiter van Marino Marina zijaanzicht, Kröller Müller Museum