DE EENZAAMHEID VAN VLAANDEREN 76 (SLOT)

Pieter Brueghel de Oudere, jagers in de Sneeuw (1565), Kunst Historisches Museum, Wenen. Dit schilderij is een prachtig voorbeeld van de gouden Vlaamse Eeuw. Het is een van de mooiste die Brueghel gemaakt heeft. Het perspectief is overweldigend dank zij de jagers vooraan die huiswaarts keren en de bergen in de verte. Het schilderij roept daardoor samen met de hoge bomen vooraan en slechts een enkele vliegende kraai een gevoel van ruimte op.  Het schilderij laat ons het harde leven van de mensen zien dat afgewisseld wordt met ijspret. Het is een geniaal schilderij van het menselijke bestaan in de tijd van Brueghel.

Tot slot de vraag of de omzetting van België van een federaal naar een confederaal land Vlaanderen uit zijn eenzaamheid verlost? Vindt de ontvoogding van Vlaanderen zijn eindbestemming in de confederalisering van België? Kan langs de weg van het confederalisme Vlaanderen bevrijd worden van de ongemakken met de minderheid van Franstaligen in Wallonië en Brussel? Zullen de Vlamingen zich dan in cultuur en taal eindelijk voldoende  gerespecteerd voelen en niet langer last hebben van een minderwaardigheidscomplex? Za Vlaanderen een thuis zijn voor de Vlaming in een confederaal België?

Dat zou kunnen al moet je van een staatsstructuur ook weer geen wonderen verwachten. Vlaanderen zal ook binnen confederaal Belgisch verband de nodige compromissen moeten sluiten met de Franstalige minderheid in Brussel en in Wallonië en met de Duitstalige minderheid in de Oost Kantons. Het zal een klein land blijven in Europees verband en ook daar zal het de nodige compromissen moeten blijven sluiten.

Maar het kan zijn dat met de confederalisering van België een einde komt aan de politieke culturele kramp tussen de Vlamingen en de Franstalige Walen en Brusselaars. Het zou ook een einde kunnen maken aan de veel te ingewikkelde bestuursstructuren van het land. België is voor buitenstaanders maar ook voor zijn eigen inwoners ingewikkelder geworden dan de Europese Unie en dat zegt toch wel wat. In de Europese Unie spreken 28 lidstaten in vrijheid en met het oog op de eigen belangen af wat ze wel met elkaar willen doen en wat niet. Ze leveren daar soevereiniteit is waar ze het nut van inzien en dat aansluit bij de belangen van hun land.

Confederalisering van België zou hetzelfde resultaat kunnen hebben. Vlaanderen is dan daadwerkelijk ontvoogd en dat zou wel eens tot een ontspanning kunnen leiden in de verhoudingen tussen Vlaanderen, Wallonië en Brussel. Elkeen kan zich voortaan vrijelijk wijden aan zijn eigen toekomst in plaats van voortdurend in een onderlinge vechthouding te staan. 

Tot slot is het bewonderenswaardig hoe de Vlamingen hun strijd voor ontvoogding al bijna 200 jaar lang voeren, vreedzaam en toch met passie, onverzettelijk maar met geduld.

Ik dank u voor uw aandacht.

(verscheen elke vrijdag)

DE EENZAAMHEID VAN VLAANDEREN 34

Drie Meisjes op de Groenplaats van Antwerpen, 1993
©petrus nelissen

Om met de deur in huis te vallen. De afkeer tussen Noordelijke en Zuidelijke Nederlanders blijkt wederkerig te zijn. Sinds de Tachtigjarige Oorlog en de Vrede van Münster had de nieuwe protestantse natie het prima gerooid. Uit een opstandig waterland was een machtige Republiek ontstaan die uitgroeide tot een zeemogendheid die over de hele wereld handel dreef en vestigingen had. 

De Republiek was een koloniale macht georganiseerd als een privé onderneming met in het hart de Oost en West Indische Compagnieën waarin burgers een vrij verhandelbaar aandeel konden nemen via de Amsterdamse beurs. 

Daarmee was het een voorbode geworden van modern kapitalisme waar uiteindelijk de VS erg groot mee zijn geworden. Het land was zijn tijd vooruit op koloniale mogendheden als Frankrijk, Spanje, Portugal en Engeland met hun absolute monarchen, gecentraliseerd bestuur en grote legers. De Republiek was een land van burgers zonder koning. Het was de tijd van“De Gouden Eeuw”.

“De Gouden Eeuw is een periode in de Nederlandse geschiedenis die goeddeels samenvalt met de zeventiende eeuw. De noordelijke Nederlanden, die samen de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden vormden, maakten een bloeiperiode door op het gebied van handel, wetenschap en kunsten. Ook wat betreft haar politieke en militaire macht (vooral ter zee) nam de Republiek in de wereld een vooraanstaande positie in. De bloeitijd van de noordelijke Nederlanden was een belangrijke nieuwe fase in de ontwikkeling van de westerse beschaving. Sommigen houden als beginpunt van de Gouden Eeuw 1602 aan, het jaar waarin de VOC werd opgericht; anderen kiezen voor het jaar 1609, het beginjaar van het Twaalfjarig Bestand. Tot het einde van het bestand (1621) groeide de economie vrijwel ongehinderd.” (Wikipedia: Gouden Eeuw Nederland)

De erfenis van de Gouden Eeuw maakte dat Noord Nederland tijdens de hereniging met het Zuiden in 1815 nog altijd barste van zelfvertrouwen. Veel Nederlanders vonden dat het de Zuidelijke Nederlanden niet nodig had om zijn plaats als mogendheid in de wereld te behouden. Integendeel, dat Zuiden zou wel eens een blok aan het been kunnen zijn van de Nederlandse handel en wandel in de wereld. “In Holland, vooral in Amsterdamse havenkringen, was er al geruime tijd een beweging die terug wilde naar de oude, beperkte Statenbond. Een op de zee gebaseerde wereldhandel leek veel gunstiger dan de zo gevaarlijke continentale betrokkenheid” (Wikipedia: De Belgische Revolutie)

(verschijnt elke vrijdag)