 |
| Werknemers in een staalfabriekje in Mexico-stad 1979. |
De Partij van de Arbeid is niet meer. Met het verdwijnen van de Partij van de Arbeid door een fusie met Groen Links tot Progressief Nederland is de enige partij die het woord “Arbeid” in zijn naam had staan uit de Nederlandse politiek verdwenen.
In het partijprogramma van Progressief Nederland komt het woord arbeid niet voor. In plaats daarvan komen de woorden 'werken', 'werkende mens' (de arbeider) en 'werk hebben' en daar gaat het volgens Pro niet goed mee. “Teveel mensen werken hard en doen hun best, zonder dat ze daar een eerlijk inkomen of zeker bestaan voor terug krijgen. De dagelijkse kosten stijgen, terwijl aandeelhouders de winst opstrijken.”
Om te beginnen, dit geen eerlijke voorstelling van zaken. Werkende Nederlanders nemen deel aan pensioenfondsen. Pensioenfondsen zijn aandeelhouders in Nederlandse en buitenlandse bedrijven. Ze bouwen met de winsten (dividenden en koerswinsten) van die bedrijven pensioenen op voor de werkende mensen van Nederland. Pensioenen investeren in de toekomst van werkende mensen.
Het is ook niet eerlijk om niet te vermelden dat bedrijven niet alleen inkomen genereren voor hun werknemers (hun dagelijks brood), maar hun winsten meestal investeren in nieuwe activiteiten. Het is ook niet eerlijk dat bedrijven al de grootste belastingbetalers zijn.
Maar dit alles is bijzaak. Belangrijker is dat voor Progressief Nederland arbeid op zijn smalst wordt gedefinieerd, namelijk als een manier om inkomen te verwerven. Meer inkomen betekent op zijn beurt vooruitgang. Vooruitgang is dus meer loon. Dat is wel eens anders geweest in de Partij van de Arbeid.
De PvdA had een veel bredere visie op arbeid en vooruitgang. Door arbeid verwerkelijkt de mens zich in de wereld, in de samenleving en de maatschappij. Met arbeid verhoudt de mens zich tot de wereld (hij werkt aan de wereld) en tot de medemens. Arbeid is wezenlijk sociaal. Arbeid maakt de mens tot wat hij is. Arbeid is een vorm van menswording.
Dit ideaal van menswording wordt door de kapitalistische samenleving ondermijnt door de arbeider te reduceren tot zijn product arbeid, arbeid die geleverd tegen betaling van een loon. Door de arbeider te reduceren tot zijn koopwaar arbeid wordt arbeid een obstakel tot zelfverwerkelijking van de mens. Dat is nu precies waar Karl Marx zich tegen verzet.
In het programma van Progressief Nederland is van deze visie op arbeid niks meer over. Daarmee is de oorspronkelijke sociale en geestelijke emancipatiebeweging, de menswording van de arbeider, ontaard in een beweging voor meer inkomen, een partij die de mens zijn koopwaar arbeid gebruikt om te kunnen consumeren.
De werkende mens is volgens Progressief Nederland in de eerste plaats consument aan wie het aan niets mag ontbreken. De consumptie moet eerlijk verdeeld worden en zeker zijn. Het mensbeeld van Progressief Nederland is een opmerkelijk schraal mensbeeld.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten