OVERDENKING BIJ HET SCHILDEREN VAN EEN STOEL

 

Schilderen is een manier van mediteren met kleur en vorm. Het verven van een oude stoel heeft net als het schilderen van een schilderij of het tekenen van een tekening iets magisch. In het geval van de stoel schenkt de nieuwe verflaag nieuw leven aan de oude stoel.

De stoel is er blij mee. Hij weet nu dat hij betekenis voor mij heeft. Hij staat er niet langer alleen voor. Ik ben er voor hem. Ik doe iets voor hem, hij iets voor mij. Ik mag er straks weer naar kijken en op zitten. 

Door de stoel te beschilderen, sta ik stil bij hem. Dat gebeurt niet vaak bij stoelen en andere gebruiksdingen. Het is een gebruiksvoorwerp en die gebruik je. Daar zijn ze voor en als ze niet meer bruikbaar zijn dan weg ermee.

Dat is altijd zo geweest. Dingen moeten wel bruikbaar zijn, wel liefst zo lang mogelijk. Daarom zijn we er zuinig op. We zijn voorzichtig met onze theepot, onze kopjes, onze glazen, schoenen, kleding enz. We gooien de dingen niet zo maar weg of toch wel?

In onze maatschappij van massaproductie voor consumptie is dat veranderd. We gebruiken de dingen meer dan ooit zonder er bij stil te staan. Ze zijn onze bedienden zo lang ze ons bevallen. Doen ze dat niet meer, dan weg ermee, naar de vuilstort of tegenwoordig het milieupark.

Dat is het spreekwoordelijke graf van de dingen. Ze verdwijnen om terug te keren naar de natuur waar ze ooit uit zijn gehaald, gestolen eigenlijk. De cyclus van leven en dood geldt net zo goed voor de dingen als voor onszelf. Daarin zijn we allemaal gelijk. In de dood is iedereen gelijk.

De natuur geeft en neemt, het is een eindeloos spel waar we niets aan kunnen veranderen. Het enige wat we kunnen doen is de tijd dat we leven, de dingen te waarderen zodat ze met een gerust hart kunnen sterven. Ze hebben geleefd en zijn gewaardeerd.

KAMPEREN IS MEDITEREN

Kamperen is een manier van mediteren over de vraag hoeveel comfort je wil hebben ten koste van hoeveel vrijheid? Want comfort betekent vaak verlies aan vrijheid. Hoe meer je meesleept, hoe minder vrijheid. Ga maar na. Als je besluit een caravan te nemen in plaats van een klein tentje waar je liggend je broek aan moet trekken, dan moet je ook een aangepaste auto hebben. Dat betekent meer geld en dat betekent normaal gesproken meer werken. Zo'n caravan vraagt om jaarlijks onderhoud en op de camping een ruime plek met elektriciteit en daarvoor betaal je extra. Meer comfort betekent meer geld en dus minder vrijheid.

Wat heb je beslist nodig om van je vakantie te genieten? Dat is voor iedereen verschillend. De een zweert bij zon, zee en strand, de ander bergwandelingen. Je hebt er die in alle rust willen lezen of genieten van de plaatselijke keuken en wijnkelders. Wat precies past bij jou en je eventuele maatje kun je het beste uitproberen met kamperen. Het is ook meteen een uitdaging aan de consumptiemaatschappij. Kamperen helpt je te testen wat de consumptiemaatschappij je allemaal weet op te dringen uit naam van vermaak en comfort. Kamperen maakt je consumptie en maatschappijkritisch.

Ik hou van een fietsvakantie. Vroeger hoorde daar een colletje bij in de Franse of Zwitserse Alpen. Even alleen knokken met de berg. Daar word je hard van en tegelijk nederig want vandaag overwin jij de berg, morgen neemt hij jou te pakken. Nu hoeft dat niet meer zo. Ik fiets nog graag een heuveltje of hellinkje maar het meest geniet ik van het fietsen naar dorpen en stadjes. Je mengen in het gewoel van het lokale leven met de bijbehorende toeristen. Dat helpt je te mediteren over je medemens, zijn mooie en zijn slechte kanten. Ook dat houdt je bescheiden en nederig.

Fotograferen helpt je om nog beter om je heen te kijken. Fotografie scherpt het oog én de geest. Daar heb je geen ingewikkelde of dure camera voor nodig want ook bij fotograferen geldt hoe meer comfort, hoe minder vrijheid. Geef mij daarom maar een goede kleine digitale camera ( een zogenaamde compact camera) die je in je zak kunt stoppen. Altijd bij de hand, altijd klaar om wat je ziet, vast te leggen. Niks zo spannend om thuis op je computer uitvergroot te kijken wat je ervan gemaakt hebt. Iedereen kan zich zo'n digitale camera veroorloven. Er zijn trouwens geen mooiere souvenirs dan foto's tenminste als je er anderen niet onnodig mee lastig valt.  

Kamperen zorgt ervoor dat je het weer op je huid kunt voelen. 's Nachts scheidt slechts een dun tentdoek je van de buitenlucht, de wind, het maanlicht en de zonsopgang. Je maakt van het weer je vriend door je aan te passen aan de omstandigheden. Je neemt genoeg maar niet teveel kleren mee zodat je niet elke dag hoeft te wassen. Gemakkelijke kleding. Geen feestkleding, geen dikdoenerij, geen modieus gedoe al mag je er mee gezien worden. Je hoeft er nu ook weer niet als een sloddervos bij te lopen. Dat is overdreven. Gemakkelijke kleren die je gevoel van vrijheid intact laten, daar gaat het om. De fiets gaat mee om de omgeving goed te leren kennen: de weggetjes, de hellinkjes, de heuvels, de dorpen en steden in de buurt. Je probeert iets te snappen van de lokale cultuur, de gewoonten en als het even kan de taal.

Kleine campings hebben de voorkeur. Je kunt de boel dan overzien. Geen bijzonder vermaak zoals aangeklede zwembaden, dj's tot diep in de nacht, opvallende bar met muziek, speelholen enz. Dat is lawaai en herrie en dat belemmert de communicatie met de natuur en de medemens. Er moet wel genoeg comfort zijn voor de hygiëne zoals schone WC's, wasgelegenheid en douches. Zulke campings trekken meestal de juiste mensen voor jou aan. Mensen die zichzelf kunnen vermaken, die een gesprek willen voeren dat ergens over gaat, die van stilte en natuur houden, die respect hebben voor vreemde culturen, wel eens wat anders willen proberen met eten, niet statusgevoelig zijn en zich niet opdringen.

Als je er in slaagt om dat allemaal te combineren dan kom je geestelijk en lichamelijk zodanig fit thuis dat je de moeilijkheden weer even de baas kunt. Je beseft dat er meer op de wereld is dan alleen werken, geld en drukte.

KOOPZONDAG

KAUFLAND (een foto van PETRUS)

Dank zij D66, GL en een meerderheid in de Tweede Kamer kan eindelijk de zondagdienst of bij Katholieken de zondagse mis definitief ingeruild worden voor de koopzondag. Geestelijk voedsel, hoe slecht ook bereid, maakt zo definitief plaats voor materiële voldoening. Zo gaat dat in tijden van vooruitgang en voorspoed. De mens gereduceerd tot  de eendimensionale consument. Het geestelijk leven verbannen naar de uithoeken van de samenleving.

Jammer natuurlijk dat  voor die koopzondagen meer mensen zullen moeten gaan werken, dat de 24 uurs economie voortaan 7 op 7 zal draaien met de daabij behorende files, drukte, lawaai enz. maar het zal er wel leuker en gezelliger op worden. Of toch niet? Ik vraag me af hoe lang een samenleving een samenleving kan zijn zonder zich nog te bekommeren om geestelijk voedsel.